دکتر سید سلمان فاطمی

متخصص داخلی مغز و اعصاب


کانال تلگرام دکتر فاطمی

آدرس مطب دکتر سلمان فاطم

آدرس دکتر زهره ابوطالبی

ابزار بقای موجود زنده از نخستین همانند سازها تا مغز، از مغز تا کرونا قسمت اول

ابزار بقای موجود زنده از نخستین همانند سازها تا مغز، از مغز تا ابزارهای دفاعی ویروس کرونا(قسمت اول)

رسیدن به ابزار هوشمندی یا مغز از نخستین همانند سازها، پایان نزاع برای بقا نیست.

ژن های خودخواه برای بقای خود دست به هر رذالتی از جمله زندگی ویروسی و انگلی می‌زنند!

ویروس کرونا، و نقش موجودات درجه پایین باقیمانده از ابتدای حیات، در ادامه سیر تکامل

موجودات ابتدایی بازمانده از گذشته، بسیارند. گروه های وسیعی از موجودات زنده هستند که طی میلیون ها سال تکامل دچار هیچ تحولی نشدند.

نمونه بسیار جالب این موجودات ابتدایی- که نشانی از نخستین طلیعه حیات بر کره زمین ما دارد- موجودات تک سلولی و حتی پایین تر از آنها موجوداتی هستند که زندگی و حیات آنها وابسته به زندگی درون تک سلول است یعنی اصلا قدرت حیات تکثیر و زاد و ولد ندارند مگر آنکه به درون سلول های زنده دیگر وارد شوند و از سیستم پروتئین سازی و ترجمه زبان نوکلئوتیدی و زاد و ولد آنها استفاده کنند.

وجود تک سلولی های ریز مانند باکتری و ویروس- که دارای ساختار ژنتیکی مشابه موجودات چند سلولی هستند- یعنی زبان و الفبای حیات در آنها با وجود میلیاردها سال فاصله زمانی میان آنها و موجودات پیشرفته امروز، دست نخورده است، نشان دهنده ساختار مقاوم زبان و الفبای حیات است و این ثابت ماندن زبان حیات، وقتی بیشتر جلب توجه می‌کند که بدانیم همه زبان های بشری طی چندین هزار سال، از یک زبان ابتدایی به میلیون ها زبان و لهجه مختلف در سرتاسر جهان تغییر شکل داده است!

حروف و اجزای این ساختار مقاوم یعنی زبان ژنتیکی، طی میلیاردها سال دست نخورده است تا به سادگی، تصادف و اتفاق و حادثه کور را در بستر خلقت، رد کند و نشان دهد، نیروی قدرتمندی در پس الفبای حیات هست که آن را از دگرگونی های تصادفی و و کور باز دارد.

(زبان ژنتیکی موجود در DNA یک درخت، همان زبان ژنتیکی موجود در DNA تمام حیوانات و نیز همان زبان ژنتیکی نهفته در DNA انسان است. این زبان به حدی دقیق و سازمان یافته است که با وجود اینکه تکامل در جهت ها و در سطوح مختلف، حرکت می‌کند، خواندن و درک این زبان، برای همه جانداران، امکان پذیر است.

همین موضوع به روشنی بیان می‌کند که آفریننده تکامل به شیوه ای قانونمند و آگاهانه عمل کرده است، به این صورت که زبان ژنتیکی را در چارچوبی سازمان یافته، طرح ریزی کرده است تا آن را از تاثیرات مستمر تکامل، حفظ کند، زیرا این زبان، دارای واژه نامه ای دقیق، غیر قابل تغییر و گسترده است و می‌تواند همه ی جهت گیری های تکامل را پوشش دهد.

بزرگی این مطلب را می توانیم از طریق مقایسه ی زبان ژنتیکی با زبان خودمان- که به طور مرتب گسترده و شاخه شاخه می‌شود و از محیط، تاثیر می‌پذیرد و با هر تغییر و تحولی- که در زندگی ما رخ می‌دهد- دگرگون می شود دریابیم. )(سید احمد الحسن- توهم بی خدایی- ص256-257 ترجمه فارسی)

ساختار ژنتیکی موجودات زنده شامل اسیدهای نوکلئیک DNA یا RNA است که از اجزا یا حروفی به نام نوکلئوتید تشکیل می شود. نوکلئوتیدها ساختارهایی متشکل از یک مولکول فسفات به علاوهٔ یک باز آلی (آدنین(A)، گوانین(G)، سیتوزین(C)، تیمین(T) و اوراسیل(U))و یک قند ۵ کربنه هستند. این قند ۵ کربنه، می‌تواند ریبوز یا دِئوکسی ریبوز باشد.

بازی که توسط قند پنج کربنه، قند دار شده باشد، نوکلئوزید نامیده می‌شود. نوکلئوزیدهای دارای ریبوز، ریبونوکلئوزید و آن‌هایی که دارای داکسی ریبوز هستند؛ داکسی ریبونوکلئوزید نام‌گذاری می‌شوند.

چهار نوکلئوزیدی که در ساختمان قصص آر ان ای یافت می‌شوند؛ عبارتند از آدنوزین، گوانوزین، سیتیدین و یوریدین و چهار دئوکسی ریبونوکلئوزید موجود در پیکر دی ان ای عبارتند از داکسی آدنوزین داکسی گوانین، داکسی سیتیدین و داکسی تیمیدین.

مشابهت این زبان چهار یا پنج حرفی، در همه موجودات از ابتدایی ترین آنها شامل تک سلولی ها و ویروس ها تا پیشرفته ترین آنها، یک نقطه اشتراک را در میان همه موجودت ایجاد می‌کند و این ساختار ژنتیکی است که در بدن هر موجود زنده ای کوشش دارد به بقای آن موجود، کمک کند تا فقط این گونه خاص باقی بمانید.

یعنی با اینکه ساختمان ژنتیکی مشترکی در میان همه موجودات هست ولی این ساختار مشترک در درون هر موجود زنده از ابتدایی ترین تا پیچیده ترین آنها، می‌کوشد آن فرد را نگه دارد و در این رقابت، به تنگناهای موجودات دیگر و یا حتی هم نوعان خود، توجه نمی‌کند و می‌کوشد همه امکانات را در اختیار بخشی از افراد، قرار دهد و حتی گاهی در میدان رقابت، به هم نوعان خود هم رحم نمی‌کند و شاید گاهی رقابت میان افراد خاصی درون یک گونه با هم گونه های او، بیشتر از گونه های دیگر هم باشد زیرا رقابت بیشتری را مثلا در انتخاب همسر در میان افراد گونه خود دارد زیرا افراد گونه های دیگر به دنبال غذاهای خاص او و یا انتخاب جفت از میان گزینه های همسری او نیستند.

ساخ

تار مشترک الفبای حیات از ویروس تا ما، و از ما تا موجودات پیشرفته تری- که بعد از ما خواهند آمد- هرچند نوعی اتفاق و همراهی و ریشه مشترک را در میان ما و آنها نشان می‌دهد ولی آنچه برای ژن ها مهم است، انتقال و زیست تا بی نهایت است بنابراین می کوشد هر آن چیزی- که مانع از زندگی آن و زاد و لد آن باشد- از صحنه بردارد، تا تنها خودش بماند و این سبب شده است صفتی خاص را دانشمند زیست شناس تکاملی ریچارد داوکینز بر ژنها بگذارد(ژنهای خودخواه)

و این، اصطلاحی بسیار دقیق در توصیف رفتار حروف الفبای حیات ماست و شاید یکی از علل ثابت ماندن ساختار ژنتیکی طی میلیاردها سال حیات، همین خودخواهی و تلاش ژن ها برای بقا و دست نخوردن باشد.

و این ساختار تا امروز، دست نخورده است ولی چیز دیگری که پس از تشکیل و توسعه مغز و زیاد شدن جمعیت ها و گونه ها به حفظ ساختمان ژنها و خودخواهی آن، کمک بیشتری می‌کند توانایی موجود زنده برای تشکیل اجتماعات و گروه ها و خانواده است و این رفتارهای خاص، این بار به عنوان همانند ساز فرهنگی میم فرهنگی خودنمایی میکند که شاید سرعت انتقال و همانندسازی آن، مثلا در تقلید های فرهنگی بسیار سریع تر از همانند سازی ژنها باشد.

پس حیات، در تلاش خودخواهانه ژنها برای بقا فقط به همانند سازی معروف، به صورت زاد و ولد جنسی مادی خلاصه نمی‌ماند؛ به خصوص که طولانی شدن زمان حاملگی در حیوانات رده بالا مانند انسان و طولانی شدن عمر افراد، امکان زاد و ولد سریع را می‌گیرد و تکامل مادی ای- که در حشرات کم عمر ممکن است طی چند ماه حاصل شود- در انسان، ممکن است به میلیون ها سال زمان نیاز داشته باشد؛ به خصوص بعد از آنکه انسان با زدودن انتخاب طبیعی و پیشرفت پزشکی، توانسته است بیماران و افرادی را که در گذشته خیلی زود از صحنه جامعه حذف می‌شدند تا سال‌های طولانی زنده نگه دارد و اینجاست که اهمیت تولد همانندساز میمی فرهنگی در برابر همانند ساز ژنی حیات، درک می‌شود.

سرعت انتقال این همانند سازها بسیار سریع است و می‌تواند طی چند سال کل فرهنگ و تمدن جامعه ای را دگرگون کند و این سرعت بالا در سایه تکنولوژی های جدید هوش مصنوعی می‌تواند چندین برابر هم بشود.

ولی این همانندسازهای فرهنگی هرچند سرعت تکامل را بسیار بیشتر میکند ولی همچنان تحت تاثیر ژن های خودخواهی است که کوشش آنها حفظ خود و فرزند و نسل و خویشاوندان است و هرچند از ژن خودخواه تا میم فرهنگی، پیشرفت عرضی و تکاثری عظیمی رخ داده است، با این حال هنوز خبری از رها شدن از خواست های خودخواه، مشاهده نمی‌شود.

بازگشت به نخستین سازه های حیات، بعد از مرور اجمالی محصولات مغز و نتایج آن

ویروس:
به عنوان نخستین ساختارهای حیات

منشا ویروس ها کجاست؟
فرضیه پسرونده:
ویروس ها ممکن است کوچک شده سلول های انگلی بزرگ بوده باشند. باکتری ریکتزیا و کلامیدیا سلول های زنده ای هستند که مانند ویروس ها، می توانند تنها در داخل سلول های زنده تولید مثل کنند. وابستگی آنها به زندگی انگلی احتمالا باعث از دست دادن ژنهایی شد که آنها را قادر می ساخت، در بیرون یک سلول زنده بمانند. این به فرضیه انحطاط یا فرضیه کاهش نامیده می شود.

فرضیه منشاسلولی
برخی ویروس ها ممکن است از ذره های DNA یا RNA ای- که از ژن های موجودی بزرگتر فرار کرده اند- تکامل یافته باشند. DNA فراری می توانسته از پلاسمید (تکه های عریان DNA که می توانند بین سلول ها حرکت کنند) یا ترانس پازون ها(مولکول های DNAای که تقسیم می شوند و در موقعیت های مختلف بین ژن های سلول جابجا می شوند) آمده باشد. ترانس پازون ها سابقا ژن های پرنده نامیده شدند.

ترانس پازون ها نمونه هایی از عناصر ژنتیکی متحرک هستند که می توانند منشا بعضی ویروس ها باشند. آنها بوسیله باربارا مک کلینتون در سال 1950 کشف شدند. به این فرضیه گاهی فرضیه ولگردی یا فرضیه فرار می گویند.

فرضیه هم تکامل:
که فرضیه ویروس اول هم نامیده می شود و بیان می کند که ویروس ها ممکن است از مولکول های پیچیده پروتئین و اسید نوکلئیک در زمان ظاهر شدن سلول ها برای اولین بار بر روی زمین، تکامل یافته باشند و می توانسته برای میلیاردها سال وابسته به حیات سلولی بوده باشد. ویروئیدها مولکول های RNAای هستند که بخاطر فقدان پوشش پروتئینی بعنوان ویروس طبقه بندی نشده اند.

با این وجود آنها ویژگی هایی دارند که در برخی ویروس ها وجود دارد و اغلب عوامل تحت ویروسی یا ساب وایرال نامیده می شوند. ویروئیدها بیماری زاهای مهم گیاهان هستند. آنها پروتئین، کد نمی کنند ولی با سلول میزبان واکنش می دهند و از تشکیلات میزبان برای همانندسازی استفاده می کنند.

ویروس هپاتیت دلتا انسان یک ژنوم RNA مشابه ویروئیدها دارد اما پوشش پروتئینی مشتق از ویروس هپاتیت B دارد و نمی تواند خودش به تنهایی یکی از آنها را بسازد. بنابراین یک ویروس ناقص است که نمی تواند بدون کمک ویروس هپاتیت

B همانند سازی کند.

بطور مشابه، فاژ ویروسی یا ویروفاژ Sputnik(ماه مصنوعی) وابسته به می می ویروس است، که تک یاخته آکانتوموبا کاستلانی را آلوده میکند. این ویروس ها که به حضور گونه های دیگر ویروسی در سلول میزبان نیازمند هستند ماهواره(satellite) نامیده می شوند و ممکن است واسطه های تکاملی ویروئیدها و ویروس ها را ارائه کنند. در گذشته، با همه این فرضیه ها مشکلاتی وجود داشت: فرضیه انحطاط، توضیح نمی داد که چرا حتی کوچکترین انگل های سلولی در هیچ وضعی مشابه ویروس ها نبودند.

فرضیه فرار راجع به کپسیدهای پیچیده و دیگر ساختارهای روی اجزا ویروس، توضیح نمی داد.

فرضیه ویروس اول، تعریف ویروس هایی که نیازمند سلول های میزبان بودند را رد کرد. اکنون ویروس ها بعنوان موجودات باستانی شناخته شده و پیش از تاریخ واگرایی حیات به سه قلمرو، منشا می گیرد. این کشف ویروس شناسان امروز را به ارزیابی مجدد و درنظر گرفتن دوباره این سه فرضیه کلاسیک سوق می دهد.

شاهدی برای یک جهان نیاییِ سلول های RNA و آنالیزهای کامپیوتریِ ویروسی و توالی هایِ DNAِ میزبان، درک بهتری از ارتباطات بین ویروس های مختلف به ما می دهند و شاید در شناسایی اجداد ویروس های مدرن کمک کنند.

تا به امروز، این آنالیزها صحت هیچکدام از سه فرضیه فوق را ثابت نکرده اند. با این وجود، بر خلاف تصور، بنظر می رسد که تمام ویروس های شناخته شده تا امروز یک نیای مشترک دارند.

پریون ها مولکول های پروتئینی عفونی هستند که زنجیره های RNA یا DNA ندارند. آنها می توانند باعث بیماری هایی نظیر اسکراپی در گوسفند,انسفالوپاتی اسفنجی شکل گاو( بیماری گاو دیوانه) در گله، و بیماری مزمن تحلیل رونده در گوزن شوند؛ در انسان بیماری های پریونی شامل: کورو، کوتزفلت- ژاکوب، و نشانگان گرستمن- استراسلر- شینکر، می باشد. پریون ها قادرند همانند سازی کنند چون برخی پروتئین ها می توانند در دو شکل مختلف وجود داشته باشند و پریون، شکل طبیعی پروتئین میزبان را به شکل پریون تغییر می دهد. تمام بیماری های پریونی شناخته شده، کشنده هستند. اگرچه پریون ها اساسا از ویروس ها و ویروئیدها متفاوت هستند، کشف آنها باور این تئوری که ویروس ها می توانند از مولکول های خود همانندساز تکامل یافته باشند را ایجاد کرد.
( Piast, Radosław W. (June 2019). Shannon's information, Bernal's biopoiesis and Bernoulli distribution as pillars for building a definition of life. Journal of Theoretical Biology. 470: 101107. doi:10.1016/j.jtbi.2019.03.009. ISSN 0022-5193. PMID 30876803.)

در فرضیه هم تکامل (coevolution)، همانطور که بیان شد، ویروس ها همزمان با اولین سلول های حیاتی روی زمین ایجاد شده اند و این فرضیه هرچند نیازمند بررسی های بیشتر است ولی این احتمال را مطرح میکند که ویروس ها از نخستین پایه های حیات در کره زمین باشند.

در فرضیه پسگرد، اینطور تصور می‌شود که باکتری های وابسته مانند کلامیدیا آنچنان علاقه مند به زندگی انگلی می‌شوند که در فقدان سلول زنده دیگر، هیچ فعالیت و بقایی ندارند. در حالی که باکتری کلامیدیا در فقدان سلول زنده هم می‌تواند پایدار باقی بماند.

در این فرضیه، تلاش موجود زنده برای بقا به گونه ای است که در انرژی های خود، بسیار بسیار صرفه جویی کند و همه وجود آن، وابسته به زندگی انگلی و بهره بردن از فراورده های سلول های دیگر می شود تا آنجا که کوچکترین فعالیت های حیاتی و ساختاری مهم خود را هم برای صرفه جویی در انرژی از دست می‌دهد تا به انگلی همه فن حریف که فقط چشم به تولیدات دیگران دارد تبدیل شود.

ویروس‌ها فاقد تمامی ویژگی‌های زیستی بجز فاز ژنتیک هستند
( N.J. Dimmock et al. Introduction to Modern Virology, 6th edition. Blackwell Publishing, 2007.)

زیست شناسان تا ده سال پیش آن‌ها را زنده نمی‌دانستند. ویروس‌ها رشد نمی‌کنند، حالت هومئوستازی ندارند و به دلیل نداشتن آنزیم‌های اصلی واکنش‌های متابولیسمی در آن‌ها رخ نمی‌دهد. فقط دو آنزیم در آن‌ها یافت می‌شود، آنزیم ATP و آنزیم رو نوشت بردار معکوس (مخصوص RNA دارها). البته امروزه با توجه به امکان کشت و تکثیر ویروس‌ها در شرایط آزمایشگاهی، تصور انگل اجباری بودن آنها دچار تردید است

تکثیر یا بیوسنتز
با سنتز و ساخت و ساز آنزیم‌های لازمه تکثیر، فعالیت اسید نوکلئیک ویروس در داخل سیتوپلاسم سلولی شروع شده، آنزیم‌ها فعالیت خود را برای جلوگیری از تولید پروتئین و اسید نوکلئیک سلولی آغاز می‌کنند. در بعضی از موارد تولید پروتئین و اسید نوکلئیک سلولی به‌طور کلی متوقف نشده و فقط به نحو کنترل شده، محدود می‌گردد.

به هر حال مراحل ترانسلاسیون و ترانسکریپسیون برای بیوسنتز و رپلیکاسیون ویروس با تولید و ساخت پروتئین و اسید نوکلئیک ویروس در مراکز مشخصی آغاز می‌گردد. مراکز تولید با توجه به نوع ویروس، هر کدام در گوشه‌ای از سلول

، گاهی در داخل سیتوپلاسم و گاهی در داخل هسته سلول تشکیل شده، آماده تهیه و تولید ویروس و مرحله بعدی آن می‌گردند.
(کتاب زیست‌شناسی سلولی مولکولی دکتر احمد مجد ویرایش دوم چاپ 1394.)

ویروس ها بازمانده های تکاملی هستند که می کوشند به هر وسیله ای باقی بمانند.

حتی اگر توان آنها اندک هم باشد، به جای توسعه خود می‌توانند حتی کوچکترین امکانات خود را هم که نیازمند صرف انرژی است از دست بدهند و از امکانات میزبان و انرژی او استفاده کنند بدون آنکه کوچکترین تلاشی برای تولید انرژی به خرج دهند.

مغز انسان امروز هرچند پیشرفته ترین ابزار برای بقاست ولی باید توجه کرد ژن های خودخواه، برای حفظ گونه های ناتوان از هیچ کوششی فروگذار نمی‌کنند و در نزاع تکاملی، وقتی نتوانند مانند موجود باهوش غذای فراوان تهیه کنند و با تشکیل جوامع پیشرفته و همکاری و تشکیل خانواده، غذاهای بیشتر و فرهنگ های پیشرفته و نو بیافرینند، می‌کوشند با پسگرد تکاملی در این رقابت دشوار، پیروز شوند.

در این پسگرد، این موجودات بی مغز و غیر باهوش حتی ساختار بدنی و آنزیم های درون خود و حتی فرایند همانند سازی و زاد و ولد مستقل خود را متوقف می‌کنند و فقط و فقط چشم بر تلاش های سلول های موجود باهوشی می‌دوزند که با کمک ابزار هوشمندی خود، بدون چشم دوختن به دست آوردهای دیگران، کوشیده است جایی در کره زمین داشته باشد.

این نزاع هرچند بیشرمانه است ولی ژنهای خودخواه ویروس وقتی در نزاع با موجود هوشمند از نبرد ناتوان شوند آن را به کار می گیرند. (این فرایند پسگردی برای حفظ خود، گاهی چنان قدرتمند است که میتواند میلیون ها موجود زنده باهوش را نابود کند و هیچ درمان سودمندی هم برای آن کشف نشود!)

ازاین نمونه های زشت، میتوان امروز در جوامع بشری دید در آنجایی که انسان غیر باهوش و ناتوان از اندیشه، به جای تولید و ابداع، چشم به کارگران و اقشار تولید کننده می بندند تا از دست آوردهای آنها بخورد

و گاهی بهره وری از دست آوردهای آنها و به بردگی کشاندن کارگران و دانشمندان را به شکلی بسیار رذیلانه به نفع خود مصادره ‌کند و آن را به صورت بمب های هسته ای یا بمب های بیولوژیک و یا هوش مصنوعی بی رحمی تبدیل کند- که هرچند می‌تواند سرعت های تکامل عرضی را بسیار زیاد می کند- ولی می‌تواند تکامل عمودی و ملکوتی انسان را کاملا متوقف یا روی به پسگرد کند!

(شیر و عقرب و مار، باکتری و ویروس همگی بخشی از طبیعتی هستند که پیرامون موجود زنده مثلا انسان را فرا می‌گیرد. اینها آن دسته از افراد گونه را- که برای بقا شایسته ترند یا می‌توانند خود را بهتر نجات دهند و از آن گردنه های دشوار عبور کنند و ژن های خود را به نسل بعدی منتقل کنند- انتخاب می‌نمایند.

بلکه حتی برخی از افراد یک گونه، این نقش را با درندگی و خشونتی بیشتر از دیگر گونه ها بر افراد همان نوع خود، اعمال می‌کنند، زیرا آنها همگی از یک گونه هستند و اشتراکات زیستی محیطی بین آنها بیشتر است.

فرض کنیم ما به دو میلیون سال قبل برگردیم: در آن زمان گونه ی انسانی هموارکتوس بود که دارای مغزی کوچکتر بود؛ بزرگتر از مغز شامپانزه و کوچکتر از مغز انسان هموساپینس.

پیش فرض، آن است که هموساپینس از هموارکتوس تکامل یافته تا اینکه در حدود 20 هزار سال قبل از لحاظ گونه ای از آن مستقل شد و به صورت یک گونه انسانی جدید در آمد.

اکنون تصور کنیم ما گروهی از هموارکتوس ها شامل ده مونث غیر بالغ و ده مذکر غیر بالغ را که اطرافشان پر است از حیوانات درنده از قبیل شیر و حیوانات سمی و کشنده نظیر افعی و عقرب و میکروب های کشنده زیر نظر گرفته ایم.

فرض ما این است که این ده نفر با هم تفاوت هایی دارند همان طور که همیشه نیز اینگونه بوده است برخی بلند قد هستند و برخی کوتاه قد، برخی راست قامت هستند و پای برخی دارای انحنا است و آن را از پیشینیان به ارث بوده اند و این، سرعتش را کم می‌کند، برخی قوی هستند و برخی ضعیف ترند، برخی ذاتا در مقابله با میکروب ها بسیار قوی هستند و عده ای دیگر در این خصوص، ضعیف ترند، مغز برخی از آنها نسبت به میانگین، بزرگ تر است و برخی مغز کوچکتری دارند.

حال اگر حیوانات وحشی و درنده به این گروه حمله کنند قاعدتا فرد قوی تر، سریع تر و باهوش تر نجات می یابد و فرد کم هوش تر و ضعیف تر و کند تر از بین می‌رود، زیرا فرد باهوش می‌تواند بیش از افراد با درجه هوش کمتر راهی برای محافظت خود در برابر نیش افعی پیدا کند. بر این اساس فرد با مغز بزرگ تر زنده می‌ماند، بالغ می‌شود، جفت گیری می‌کند و ژنهای خود را به نسل بعدی منتقل می‌کند.)(سید احمد الحسن- توهم بی خدایی، ترجمه فارسی- ص 64-65)

(در مورد باکتری ها و موجودات تک سلولی یوکاریوتی و ویروس ها هرچند خیالی باشد اگر ظهور ابزار هوشمندی، نتیجه ی جهش در بعضی افراد آن باشد الزاما افرادی که دارای ابزار هوشمندی هستند برای بقا سزاوارترند، زیرا بیش از هر ابزار بق

ای دیگری مانند سلاح های بیولوژیک و سرعت، آنها را از مزیت یافتن غذا و نجات از دشمنان برخوردار می‌سازد.)

(ما نمی خواهیم اثبات کنیم ابزار هوشمندی، برترین ابزاری است که به بدن، قابلیت بقا را تحت هر شرایطی از جمله شرایط بحرانی و بغرنج می‌بخشد؛ نهایت آنچه به دنبال اثبات آن هستیم اینکه ابزار هوشمندی برترین ابزار بقا به هنگام رقابت با همتایان بر سر غذا یا نجات است یعنی در مسیر حیات از این رهگذر، تکامل اگر وقت کافی در اختیار داشته باشد باید به آن دست یابد و آن را پیشرفت دهد.)(توهم بی خدایی- ص 267 ترجمه فارسی)

نتیجه: نزاع ابزار هوشمندی با ویروس و باکتری، نزاعی برای بقاست و هرچند ابزار هوشمندی، قدرتمندتر است ولی ویروس و باکتری، هرگز در پاسخ به هوش ما آرام نمی ماند.

رقابت برای بقا، گاهی رقابتی مثبت است مانند رقابت دو شیر با هم و گاهی رقابتی منفی است مانند رقابت کفتار با شیر یا رقابت ویروس با انسان.

@salmanfatemi


آدرس مطب : اصفهان ، خیابان آمادگاه ، روبروی داروخانه سپاهان ، مجتمع اطبا ، طبقه اول
تلفن : 32223328 - 031

نظرات کاربران درباره این مطلب :

برای متن پیام فقط از حروف فارسی استفاده کنید .
این فرم صرفا جهت دریافت نظرات ، پیشنهادات و انتقادات کاربران در مورد مطلب فوق میباشد .
به سوالات پزشکی در این بخش پاسخ داده نمیشود .
از ارسال پیام های تبلیغاتی در این بخش خودداری نمایید .
حداکثر طول مجاز برای متن پیام 500 کاراکتر است .
نام و فامیل :
تلفن :
ایمیل :
متن پیـام :
ارزش حقیقی زبان قسمت دومتاثیر کپسول نوروهرب بر سرژیم های غذایی و نقش مهم نگاهی بر قدرت بینایی درااز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکفلج خواب چیستزبان و شناخت حقیقت قسمت دنزاع بین علم و جهل رو به پاستفاده از هوش مصنوعی در تاثیر عصاره تغلیظ شده گیلزوم سازگاری قانون مجازاسیر آفرینش از روح تا مغز هوش مصنوعی از عروسک تا کمآیا راهی برای رفع کم آبی بیماری ضعف عضلات نزدیک بجهش های ژنتیکی غیر تصادفماپروتیلینشناخت و معرفت، و نقش آن دهاوکينگ پیش از مرگش رسالانسان جدید از چه زمانی پابحثی در مورد نقش کلسیم و خواندن ، یکی از شستشو دهنمشاهده آینده از روی مشاهعلایم کمبود ویتامین E را ورزش بهترین درمان بیش فعایا بدون زبان میتوانیم تبرخی بیماری ها که در آن بدژا وو یا اشنا پنداریمغز از بسیاری حقایق می گرکنگره بین المللی سردرد دابزار بقای موجود زنده از تلاشی برای درمان قطع نخادر هم تنیدگی کوانتومی و پنقش حیاتی تلومر دی ان آ دکشف جمجمه ای درکوه ایرهواختلالات صحبت کردن در انتکامل چشمرمز و رازهای ارتباط غیر کچهار ساعت پس از کشتار خوکپیچیدگی های مغزی در درک زپیوند مغز و سر و چالشهای ارزش حقیقی زبان قسمت سومتاثیر کپسول نوروهرب بر سرژیم غذایی حاوی تخم مرغ ونگاهی بر توانایی اجزاي باز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکفیلمی بسیار جالب از تغییزبان و شناخت حقیقت قسمت سنظام مثبت زندگیاستیفن هاوکینگ در مورد هتاریخ همه چیز را ثبت کردهممانتین یا آلزیکسا یا ابسیستم تعادلی بدنهوش مصنوعی از عروسک تا کمآیاما مقهور قوانین فیزیکبیماریهای تحلیل عضلانی اجهشهای مفید و ذکاوتی که دمبانی ذهنی سیاه و سفیدشناسایی سلول های ایمنی اهدف از تکامل مغزانسان عامل توقف رشد مغزبحثی در مورد عملکرد لوب فخواب سالم عامل سلامتیمعنی روزهعلایم کمبود ویتامین E را ورزش در کمر دردایا تکامل هدفمند استبرخی بیماری های خاص که بددژاوو یا آشناپنداریمغز برای فراموشی بیشتر ککنگره بین المللی سردرد دابزار بقای موجود زنده از تلاشی جدید در درمان ام اسدرمان های بیماری آلزایمرنقش داروهاي مختلف معروف گنجینه ای به نام ویتامین ادامه بحث تکامل چشمتکامل ابزار هوش ، راه پر رویای شفافنوار مغزی روشی مهم در تشخپیوند سر، یکی از راه حلهااز نظر علم اعصاب یا نرووستاثیر گیاه خواری بر رشد وراه های جدید برای قضاوت رناتوانی از درمان برخی ویاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکفیزیکدانان ماشینی برای تزبان، وسیله شناسایی محیطنظریه تکامل در درمان بیماستیفن هاوکینگ در تفسیر تبدیل تراکت صوتی مصنوعی منابع انرژي پاک سرچشمه حسیستم دفاعی بدن علیه مغز هوش مصنوعی در کامپیوترهاآزمون ذهنی گربه شرودینگربیهوش کردن در جراحی و بیمجهشهای مفید و ذکاوتی که دمجموعه های پر سلولی بدن مشواهدی از دنیسوان(شبه نئهزینه ای که برای اندیشیدانعطاف پذیری مکانیسمی علبحثی درباره هوش و تفاوتهخواب سالم عامل سلامتی و یمغز فکر میکند مرگ برای دیعلت خواب آلودگی بعد از خووزوز گوشایرادهای موجود در خلقت ببرخی توجهات در ببمار پاردانشمندان ژنی از مغز انسمغز بزرگ چقدر مفید هست ؟کندر در بیماریهای التهابابزار بقای موجود زنده از تمایل زیاد به خوردن بستندرمان های جدید میگرننقش روزه داری در سالم و جگیاه خواری و گوشت خوار کدادغام میان گونه های مختلتکامل زبانروبات های ریز در درمان بینورون هاي مصنوعی می توانپیشینیان انسان از هفت میاز نظر علم اعصاب اراده آزتاثیر گیاه خواری بر رشد وراه های جدید برای قضاوت رناتوانی در شناسایی چهره از تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکفرگشت و تکامل تصادفی محض سفر نامه سفر به بم و جنوب هفت چیز که عملکرد مغز تو آیا واکنش های یاد گرفته واستخوان های کشف شده، ممکتبدیل سلولهای محافط به سمولتیپل اسکلروز در زنان سکته مغزیهوش مصنوعی در خدمت خلق وحإِلَهِي هَبْ لِي كَمَالَبیوگرافیجاذبه و نقش آن در شکلگیریمحل درک احساسات روحانیشاهکار قرنهستي مادي ای که ما کوچکتراولین هیبرید بین انسان وبحثی درباره هوش و تفاوتهخواب عامل دسته بندی و حفطمغز ما کوچکتر از نیم نقطهعوارض ازدواج و بچه دار شدیک پیشنهاد خوب برای آسان اگر نعمت فراموشی نبود بسبرخی سلولهای عصبی در تلادانشمندان روش هاي جدیدی مغز بزرگ چالش است یا منفعکوچک شدن مغز از نئاندرتاابزارهای بقای موجود زندتمدن قدیمی ای در جنوب ایردرمان های رایج ام اسنقش رژیم غذایی در رشد و اگالکانزوماب، دارویی جدیادغام دو حیطه علوم مغز و تکامل ساختار رگهای مغزی روح رهایینورون های ردیاب حافظهپیشرفتی مستقل از ابزار هاز نظر علم اعصاب اراده آزتاثیر گیاه خواری بر رشد وراه پیروزی در زندگی چیستنخاع ما تا پایین ستون فقراز تکینگی تا مغز از مغز تفراموش کارها باهوش تر هسسفرنامه سفر به بم و جنوب هفت سین یادگاری از میراث آیا آگاهی پس از مرگ از بیاصول سلامت کمرتری فلوپرازینمواد کوانتومی جدید، ممکنساخت شبکه عصبی با الفبایهوش مصنوعی در خدمت خلق وحافراد آغاز حرکت خودشان ربیوگرافیحقیقت راستین انسان علم بمحل درک احساسات روحانی دشبیه سازی میلیون ها جهان هستی ما پس از شروعی چگال اولین مورد پیوند سر در انبحثی درباره هوش و تفاوتهخودآگاهی و هوشیاريمغز مادران و کودکان در زمعید نوروز مبارکیکی از علل محدودیت مغز اماگر نعمت فراموشی نبود بسبرخی سيناپسها طی تکامل و دانشمندان روشی برای تبدیمغز بزرگ چالشهای پیش روکودک ایرانی که هوش او از ابزارهای پیشرفته ارتباط تمدن بشری و مغز اخلاقیدرمان ژنتیکی برای نوآورینقش زبان در سلطه و قدرت اگامی در درمان بیماریهای ارتقا و تکامل سنت آفرینش تکامل شناخت انسان با کشفروزه داری و بیمار ی ام اس نوروپلاستیسیتی چیستنوشیدن چای برای مغز مفید پاسخ گیاهان در زمان خورداز آغاز خلقت تا نگاه انساتاثیر گیاه خواری بر رشد ورشته نوروایمونولوژی و نقنخستین تصویر از سیاهچالهاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکفراموشی همیشه هم بد نیستسفرنامه سفر به بم و جنوب همیشه عسل با موم بخوریمآیا امکان بازسازی اندامهاضطراب و ترستری فلوپرازینموجود بی مغزی که می تواندساخت شبکه عصبی مصنوعی با هوش مصنوعی درمانگر کامپیافزایش قدرت ادراکات و حسبیان ژن های اسکیزوفرنی دحافظه و اطلاعات در کجاست محدودیت های حافظه و حافظشبیه سازی سیستم های کوانو هر کس تقوای خدا پیشه کناولین تصویر در تاریخ از سبحثی درباره هوش و تفاوتهخودآگاهی و هوشیاريمغز چون ابزار هوش است دلیعامل کلیدی در کنترل کارآیادگیری مهارت های جدید داگر تلاش انسان امروز برابررسي علل احتمالي تغيير داروهای مصرفی در ام اسمغز حریص برای خون، کلید تکودکان خود را مشابه خود تابزارهای دفاعی و بقای موتمساح حد واسط میان مغز کودرمان جدید میگرن با انتی نقش زبان در سلطه و قدرت اگاهی لازم است برای فهم و ارتوکين تراپی روشی جديد تئوری تکامل امروز در درمروش مقابله مغز با محدودینوعی سکته مغزی ، وحشتناک پختگی پس از چهل سالگي به از تلسکوپ گالیله تا تلسکتاثیر گیاه خواری بر رشد ورشد مغز علت تمایل انسان بنرمش های مفید در سرگیجهاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکفرایند حذف برخی اجزای مغسفرنامه سفر به بم و جنوب هوموارکتوس ها ممکن است دآیا انسان با مغز بزرگش اخاطلاعاتی عمومی در مورد متسلیم شدن از نورون شروع مموجودات مقهور ژنها هستندساختار شبکه های مغزی ثابهوش مصنوعی درخدمت خلق وحافسردگی و اضطراب در بیمابیست تمرین ساده برای جلوحافظه و اطلاعات در کجاست مخچه ، فراتر از حفظ تعادلشباهت زیاد بین سلول هاي عویتامین E برای فعالیت صحاولین سلول مصنوعیبحثی درباره هوش و تفاوتهخانواده پایدارمغز چگونه صداها را فیلتر عسل طبیعی موثر در کنترل بیادآوری خواب و رویاابزار هوش در حال ارتقا ازبررسی و اپروچ جدید بر بیمداروهای ضد بیماری ام اس ومغز زنان جوانتر از مغز مرکوری گذرای ناشی از موبایاثر مضر مصرف طولانی مدت رتنفس هوازی و میتوکندریدرمانهای بیماری پارکینسنقش سجده بر عملکرد مغزگاهی مغز بزرگ چالش استارتباط میکروب روده و پارتئوری تکامل در پیشگیری و روش های صرفه جویی در ایجاچیزی خارج از مغزهای ما نیپرورش مغز مینیاتوری انسااز تلسکوپ گالیله تا تلسکتاثیر گیاه خواری بر رشد وزمین زیر خلیج فارس تمدنی نرمشهای مهم برای تقویت عاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکفرد حساس از نظر عاطفی و بسفرنامه سفر به بم و جنوب هوش مصنوعی می تواند بر احآیا احتمال دارد رویا از آاطلاعاتی عمومی در مورد متشنج چیستمیهمانهای ناخوانده عامل سخن پاک و ثابتهوش مصنوعی ساخته هوش طبیالکتروتاکسی(گرایش و حرکبیشتر کمردردها نیازی به حافظه و اطلاعات در کجاستمخچه ابزاري که وظیفه آن فشباهت زیاد بین سلول هاي عویتامین E در چه مواد غذایاوکرلیزوماب داروی جدید شبحثی درباره احساسات متفاخطا در محاسبات چیزی کاملمغز آیندگان چگونه است ؟عصب حقوق نورولووژن هوش و ساختارهای حیاتی ابزار بقای موجود زنده از بررسی سیستم تعادلی بدن اداروی فامپیریدین یا نورلمغزهای کوچک بی احساسکی غایب شدی تا نیازمند دلاثرات مفید قهوهتنفس هوازی و میتوکندریدرک فرد دیگر و رفتارهای انقش غذاها و موجودات درياگذر زمان کاملا وابسته به ارتباط چاقی و کاهش قدرت بتا 20 سال آینده مغز شما به روش هایی ساده برای کاهش اروش صحبت کردن در حال تکامچگونه مغز پیش انسان یا همآلزایمراز تکنیکی تا مغز از مغز تتاثیر گیاه خواری بر رشد وزندگی هوشمند در خارج از زچرا مغزهای ما ارتقا یافت از تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکقانون مندی نقشه ژنتیکی مسفری به آغاز کیهانهوش مصنوعی گوگل به کمک تشآیا احتمال دارد رویا از آبلندی در ذهن ما درک بلندیتغییر الگوی رشد مغزی با زمیگرن سردردی ژنتیکی که بسریعترین کامپیوتر موجودهوش احساسیالتهاب شریان تمپورالبا هوش مصنوعی خودکار روبحس چشایی و بویاییمدارک ژنتیکی چگونه انسانشش مرحله تکامل چشمویتامین دی گنجینه ای بزرايندگان چگونه خواهند دیدبحثی درباره احساساتی غیرخطا در محاسبات چیزی کاملمغز انسان ایا طبیعتا تماعضلانی که طی سخن گفتن چقدژن یا نقشه توسعه مغز و نقابزار بقای موجود زنده از بررسی علل کمر درد در میانداروی تشنجی دربارداریمغزتان را در جوانی سیمکشکاهش التهاب ناشی از بیمااثرات مضر ماری جواناتو دی ان ای خاص ميتوکندريدرک و احساسنقش غذاها و موجودات درياگربه شرودینگر و تاثیر مشارتباط هوش ساختار مغز و ژتاثیر مشاهده بر واقعیت بروشهای نو در درمان دیسک بچگونه هموساپينس بر زمین آیا ما تنها موجودات زنده از تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر گیاه خواری بر رشد وزیباترین چیز در افزایش سچرا حیوانات سخن نمی گویناز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکقارچ بی مغز در خدمت موجودسلولهای بنیادی مصنوعی درهوش مصنوعی گوگل به کمک تشآیا برای تولید مثل همیشه به زودی شبکه مغزی به جای تغییر زودتر اتصالات مغزیمیدان مغناطيسي زمین بشر سرگیجه از شایعترین اختلاهوش احساسیامیوتروفیک لترال اسکلروبارداری بدون رحمحس و ادراک (قسمت اول )مروری بر تشنج و درمان هایششمین کنگره بین المللی سواکنش های ناخودآگاه و تقايا اراده آزاد توهم است یبخش دیگری در وجود انسان هدفاع در برابر تغییر ساختمغز انسان برای ایجاد تمدمقالاتژنها نقشه ایجاد ابزار هوابزار بقای موجود زنده از بزرگ شدن مغز محدود به دورداروی جدید s3 در درمان ام نقش قهوه در سلامتیکایروپاکتیک چیستاجزای پر سلولی بدن انسان تولید سلولهای جنسی از سلدرک احساسات و تفکرات دیگنقش غذاها و موجودات درياگزیده ای از وبینار یا کنفارتباط انسانی، محدود به تاثیر نگاه ناظر هوشیار بروشهای شناسایی قدرت شنواچگونه آن شکری که می خوریمآیا مغز تا بزرگسالی توسعاز تکینگی تا مغز و از مغز تاثیر گیاه خواری بر رشد وزیرفون داروی ضد ام اسچرا حجم مغز گونه انسان دراز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکقدم زدن و حرکت دید را تغیسلسله مباحث هوش مصنوعیهوش مصنوعی الفاگوآیا بزرگ شدن مغز فقط در دبوزون هیگز چیستتغییر عمودی سر انسان از پمکانیزمهای دفاعی در برابسردرد و علتهای آنهوش عاطفی بیشتر در زنانامگا سه عامل مهم سلامتبازگشت از آثار به سوی خداحس و ادراک (قسمت دوم )مرکز خنده در کجای مغز استصرع و درمان های آنواکسن سرطانايا اراده آزاد توهم است یبرنامه و ساختار پیچیده مدقیق ترین تصاویر از مغز امغز انسان برای شادمانی طتاثیر ویتامین دی بر بیماژنها ، مغز و ارادهابزار بقای موجود زنده از بسیاری از بیماری های جدیداروی جدید ضد میگرننقش مهاجرت در توسعه نسل اکاربرد روباتهای ريزنانواجزایی ناشناخته در شکل گتوانایی مغز و دیگر اجزای درک تصویر و زبان های مخلتنقشه مغزی هر فرد منحصر بهگزارش یک مورد جالب لخته وارتباط شگفت مغز انسان و فتاثیر نگاه انسان بر رفتاتاثیر نگاه انسان بر رفتاروشی برای بهبود هوش عاطفچگونه انتظارات بر ادراک آیا همه جنایت ها نتیجه بیاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر انتخاب از طرف محیط زبان چهار حرفی حیات زمینچرا در مغز انسان، فرورفتاز تکینگی تا مغز- از مغز تاثیر رو ح و روان بر جسمقدرت انسان در نگاه به ابعسم زنبور ، کلیدی برای وارهوش مصنوعی از عروسک تا کآیا تکامل و تغییرات ژنتیبیماری گیلن باره و بیمارثبت امواج الکتریکی در عصما انسانها چه اندازه نزدسردرد تنشنهوش عاطفی در زنان بیشتر اامروز دانش ژنتیک هیچ ابهبازسازي مغز و نخاع چالشی حس و ادراک قسمت چهارممرگ انتقال است یا نابود شضررهای مصرف شکر و قند بر واسطه ها د رمسیر ایجاد مغای آنکه نامش درمان و یادشبرین نت به جای اینترنتدلایلی که نشان میدهد ما بمغز انسان برای شادمانی طصفحه اصلیژنهای هوش ، کدامندابزار بقای موجود زنده از تفاوت مغز انسان و میمون هداروی ضد تشنج با قابليت تنقش هورمون های تیروئید دکاربرد روباتهای ريز، در احساس گذر سریعتر زمانتوازن مهمتر از فعالیت زیدرک عمیق در حیواناتنقص در تشخیص هیجانات عامگشایش دروازه جدیدی از طرارتباط شگفت انگیز مغز انتاثیر ویتامین دی بر بیماروشی جدید در درمان قطع نخچگونه باغبانی باعث کاهش آیا هوش ارثی دریافتی از پاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر ترکیبات استاتین (سزبان و بیان، در سایه پیشرچراروياها را به یاد نمی آاز تکینگی تا مغز- از مغز تاثیر رژیم گیاه خواری بر لوب فرونتال یا پیشانی مغسودمندی موجودات ابزی بر هوش مصنوعی از عروسک تا کآیا خداباوری محصول تکاملبیماری ای شبیه آلزایمر و جمجمه انسان های اولیهما انسانها چه اندازه نزدسردرد سکه ایهوشیاری کوانتومیانفجار و توقف تکاملی نشابحتی علمی درباره تمایل بحس و ادراک قسمت پنجممراحل ارتقای پله پله کیهضررهای شکر بر سلامت مغزوراپامیل در بارداریایندرالبرای پیش بینی آینده مغز ددندان ها را مسواک بزنید تمغز انسان رو به کوچک تر شسوالات پزشکیکلرال هیدرات برای خوابانابزار بقای موجود زنده از تفاوتهای جنسیتی راهی براداروی ضد تشنج با قابليت تنقش ژنتیک در درمان اختلاکجای مغز مسئول پردازش تجاخلاق و علوم اعصابتوسعه برخی شغل ها با هوش درگیری قلب در بیماری ویرچند جهانیپمبرولیزوماب در بیماری چارتباط شگفت انگیز مغز انتاثیر ژنها بر اختلالات خروشی جدید در درمان سکته مچگونه جمعیت های بزرگ شکل آیا هوش سریعی که بدون احساز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر دپاکین بر بیماری مزبان و تکلم برخی بیماریهچراروياها را به یاد نمی آاز تکینگی تا مغز- از مغزتتاثیر رژیم گیاه خواری بر لبخند بزن شاید صبح فردا زسیاهچاله و تکینگی ابتدایهوش مصنوعی از عروسک تا کآیا دلفین ها می تواند از بیماری ای شبیه ام اس مولتجنسیت و تفاوت های بیناییما با کمک مغز خود مختاريمسرعت فکر کردن چگونه استهوش، ژنتیکی است یا محیطیانگشت نگاری مغز نشان میدبحث درباره پیدایش و منشاحس و ادراک قسمت سوممزایای شکلات تلخ برای سلطی یکصد هزار سال اخیر هرچورزش هوازی مرتب خیلی به قایا کوچک شدن مغزانسان البرخی نکات از گاید لاین پردو ویژگی انتزاع و قدرت تجمغز انسان رو به کوچکتر شدپیامهای کاربرانکمردرد و علل آنابزار بقای موجود زنده از تقلید مرحله ای نسبتا پیشداستانها و مفاهیمی اشتبانقش انتخاب از طرف محیط، نکشف مکانیسم عصبی خوانش پاختلال در شناسایی حروف و توصیه های غیر دارویی در سدرگیری اعصاب به علت میتوچندین ماده غذایی که ماننپنج اکتشاف شگفت آور در موارتباط غیرکلامی بین انساتاثیر کپسول نوروهرب بر نريتوکسيمب در درمان ام اسچگونه جمعیت های بزرگ شکل آیا هشیاری کوانتومی وجوداز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر داروهای ضد التهاب فلج بل، فلجی ترسناک که آنزبان و شناخت حقیقت قسمت چنزاع بین جهل و علم رو به پاز تکینگی تا مغز، از مغز تاثیر رژیم گیاه خواری بر لرزش ناشی از اسیب به عصبسیاره ابلهانهوش مصنوعی از عروسک تا کآیا دست مصنوعی به زودی قابیماری بیش فعالیجنسیت و تفاوت های بیناییما تحت کنترل ژنها هستیم یشلیک فراموشیهیچگاه از فشار و شکست نتراندوهگین نباش اگر درب یا بحثی در مورد نقش ویتامينحساسیت روانی متفاوتمسیر دشوار تکامل و ارتقاظهور امواج مغزی در مغز مصورزش هوازی ، بهترین تمریایا ابزار هوشمندی یا مغز برخی اثرات مضر ویتامین دديدن با چشم بسته در خواب مغز ایندگان چگونه استسایتهای دیگرکمردرد با پوشیدن کفش مناابزار بقای موجود زنده از تلقین اطلاعات و حافظهدر مانهای کمر دردنقش اتصالات بین سلولهای کشف مکانیسمی پیچیده در باختلالات مخچهتوصیه هایی در مصرف ماهیرقیبی قدرتمند در برابر مچه زیاد است بر من که در ایپوست ساعتی مستقل از مغز دارتروز یا خوردگی و التهاارزش حقیقی زبان قسمت اولتاثیر کپسول نوروهرب بر تریواستیگمینچگونه حافظه را قویتر کنیاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر داروی ضد تشنج سدیم فلج خوابزبان و شناخت حقیقت قسمت انزاع بین علم و نادانی رو ازدواج های بین گونه ای، رتاثیر رژیم گیاهخواری بر لزوم سازگاری قانون مجازاسیاره ابلهانهوش مصنوعی از عروسک تا کآیا رژیم غذایی گیاهی سلابیماری تی تی پیجهش های ژنتیکی مفید در ساماه رجبشنا در ابهای گرم جنوب نیهاوکينگ پیش از مرگش رسالانسان قدیم در شبه جزیره عبحثی جالب درباره محدودیتخلاصه ای از مطالب همایش ممشکلات نخاعیعلم به ما کمک میکند تا موورزش و میگرنایا بیماری ام اس (مولتیپبرخی اختلالات عصبی مثانهدی متیل فومارات(زادیوا)(مغز ابزار برتر بقاکنفرانس تشنج هتل کوثر اصابزار بقای موجود زنده از تلاش هایی در بیماران قطع در چه مرحله ای از خواب ، رنقش حفاظتی مولکول جدید دکشف ارتباط جدیدی از ارتباختلالات حرکتی در انسانتوضیحی ساده در مورد هوش مرموزی از نخستین تمدن بشرچهار میلیارد سال تکامل بپیموزاید