دکتر سید سلمان فاطمی

متخصص داخلی مغز و اعصاب


کانال تلگرام دکتر فاطمی

آدرس مطب دکتر سلمان فاطم

آدرس دکتر زهره ابوطالبی

چرا حجم مغز گونه انسان در گذر زمان رو به کاهش است

چرا حجم مغز گونه انسان در گذر زمان رو به کاهش است ؟
آیا مغز بزرگ برای انسان سودمند نبوده است تا در گذر تاریخ برای او باقی بماند و بزرگتر شود ؟
آیا کمبودهایی در زندگی بشری وجود داشته است که مانع از رشد بیشتر مغز شده است ؟
آیا اگر این خلا رفع شود مغز انسان باز هم بزرگتر میشود ؟

بحثی تحلیلی و علمی را در زیر با هم مرور کنیم
اگر انسان مدرن باهوش است چرا مغزهای ما در حال کوچکتر شدن است ؟ چند تئوری در مورد اینکه چرا مغز انسان کوچکتر از عصر حجر شده است ، وجود دارد.ژان هاوکز در میانه تحقيقاتش درباره تکامل مغز است و او یک خبر تکان دهنده را منتشر میکند . (نگاه به تغییراتی که در اسکلت بدن و جمجمه ما از زمان عصر حجر تاکنون رخ داده است روشن ميکند که مغز در حال کوچک شدن است )(من قبلا فکر میکردم که مغز به تدریج بزرگ میشود ( این در مورد دو میلیون سال از تکامل ما درست است . پس از آن، برعکس رخ داده است )

او چند عدد را ارائه میکند : طی 20000 سال ، حجم متوسط مغز مردان از 1500 سانتی متر مکعب به 1350 سی سی رسیده است و به اندازه یک توپ تنیس از اندازه آن کاسته شده است . مغز زنان به همان نسبت کاهش یافته است. کاهش سایز و کاهش حجم در طی تکامل ، در چین و اروپا و آفریقا و هرجا که بنگریم ، هست .اگر حجم مغزهای ما با همان سرعت گذشته کاهش یابد در بیست هزار سال آینده ، مغزهای ما به اندازه مغز هموارکتوس که حدودا یک میلیون سال قبل میزیسته است ،ميرسد و حجم مغز فقط به 1100 سی سی خواهد رسيد. آیا ما گنگتر و کندتر میشویم ؟

هاوکز که شبیه خرس و گرد و دوست داشتنی است به من با مهربانی نگاه می کند و می گوید : ( این مطلب به تو یک تصور متفاوت درباره سودمندی مغز میدهد. !!) پس از ديدن هاوکز ، من به سوی دیگر متخصصان رفتم و نظر آنها را درباره مغز در حال کوچک شدن پرسیدم .متخصصان ژنتیک که تکامل ژنوم انسان را بررسی میکنند آنها هم مانند من شگفت زده بودند و جواب معمول آنها این بود که بچه دار نشوید !!همانطور که من دیده ام، یک حلقه دوستانه فسيل شناسی ، این مطلب برایشان اسرار آمیز است و حتی آنها در این مورد گیج شده اند .

تئوری های آنها درباره علل کوچک شدن مغز انسان در حال عرضه است .برخی معتقدند که تخریب ماده خاکستری ، یعنی اينکه انسانهای جدید در حال کودن شدن هستند . دیگر نویسندگان ، عکس این نظر را دارند : وقتی مغز کوچک میشود ، اتصالات آن سودمند تر میگردد و ما را تیزتر و اندیشمند تر میکند .برخی دیگر اعتقاد دارند که کاهش اندازه مغز یعنی اینکه، ما خود را رام کرده ایم همانطور که ما گوسفندان و خوکها و گاوها را رام کرده ایم و همه آنها مغزشان از شکلهای وحشی این حیوانات کوچکتر است .آنچه بیشتر آموختم و بیشتر مرا گیج کرد، آن است که گزارشات کوچک شدن مغزهای ما به خصوص نزد دانشمندان خیلی بی اهمیت تلقی میشود

دانشمند فسيل شناس در موزه آثار طبیعی لندن، کریستوفر استرينگر اینگونه میگوید که ( این شگفت آور است ، من هم همین نظر را دارم )(دانشمندان توجهی به این موضوع ندارند یا آن را ناديده مي گیرند . )استرينگر میگوید هر چه گوشت بیشتر روی استخوان داشته باشید ، مغز شما هم برای بلوک کردن عضلانی ، باید بزرگتر باشد.مغز فیل برای نمونه چهار برابر مغز انسان است . به همین ترتیب هیچ کس متعجب نمیشود که چرا نئاندرتالها که حدود سی هزار سال قبل منقرض شدند ، مغز بزرگتري داشته اندهموساپينس با بزرگترین مغز ، حدود 20000 تا 30000 سال قبل در اروپا میزیسته اند، به آنها کروماگنون می گفتند و سینه های برجسته و بزرگ و دندانهاي فراوان و آرواره های برجسته ای داشتند .

در نتيجه ، مغز های بزرگ آنها به دلیل هیکل عضلانی و نه به خاطر لاغر بودن آنهاست . در تایید این ادعا یک مطالعه نشان داد که ميزان حجم مغز به توده بدن که ثابت مغزی شدن EQ نام دارد در مورد کروماگنون و ما یکی است .بر این ساس، استرينگر میگوید اجداد ما به نظر میرسد قدرت ذهنی خام مشابه ما داشته اند .اکنون بسیاری از باستان شناسان در مورد این ثابت، دوباره فکر میکنند . . علت اکنون مشخص نیست.روحش نیست که ايا در عصر حجر EQ ، به طرف عقب برميگردد یا نه

مطالعات اخیر از فسیل انسان نشان میدهد که مغز در زمان های اخير، بیشتر از اندازه بدن رو به کوچک شدن میرود .مهمتر آنکه آنالیز ژنوم ،شکی درباره این عقیده باقی نمی گذارد که انسانهای جدید ظریفتر هستند .طی زمان طولانی ، مغز ما کوچکتر شده است و DNA، جهشهای تطابقی فراواني را که مربوط با تکامل مغز و سیستم نووترانسميتري است ، درون خود جمع کرده است و این نشان میدهد هرچند اندام کوچکتر شده است ، عملکرد درونی آن تغییر کرده است . تاثیر این جهشها مشخص نیست

ولی بسیاری از دانشمندان مي گويند ممکن است که خلق و قدرت استدلال ما هم در نتیجه ، تغییر کرده باشد .بسیاری از متخصصان نمی دانند چرا اندام هوش ما در حال تحلیل است ولی پس از مدتی طولانی از نادیده گرفتن موضوع ، برخی از آنها فهمیده اند که این موضوع ارزش بررسی بيشتر را دارد.و آنها برخی نتیجه گیریها را انجام داده اند .

Dumbing down
برای بررسی و توضیح کاهش سایز جمجمه ما ، برخی دانشمندان به گرمتر شدن زمین اشاره می کنند که از حدود 20000 سال قبل شروع شد . چون بدنهای بزرگ و عضلانی، گرما را بهتر نگه میدارد ، برخي محققان معتقدند ،تغيیرات رو به گرم شدن از 20 هزار سال قبل ، منجر به کوچکتر شدن بدن شده است و هیکلهای بزرگتر در آب و هوای سرد ، باقی می ماندند.وقتی زمین گرمتر شد ، انتخاب طبیعی سبب شد تا هيکلها ظریفتر شود . پس اسکلت و جمجمه ها کوچکتر شدند و مغز هم به همین ترتیب کوچکتر شد .استرینگر میگوید این مطلب محتمل است ولی قطعی نیست. آنگونه که او فهمید دوره های گرم چندین بار طی دو میلیون سال اخیر رخ داده است ولی با این حال ، بدن و مغز به تدريج بزرگتر شده است.

تئوری مرسوم دیگر ،کوچک شدن را به ورود کشاورزی ربط ميدهد . کشاورزی اوليه به صورت معکوس منجر به بدتر کردن تغذیه شد. بسیار ساده ، کشاورزان اولیه خیلی موفق نبودند تا بتوانند انرژی فراوانی از محصولات زمین خود به دست بیاورند و محصولات پر از غلات، میزان پروتئین و ويتامين اندکی داشت. در حالی که پروتئین و ویتامن، برای رشد بدن و مغز لازم است.در پاسخ به سوء تغذیه مزمن ، بدن و مغز ما ممکن است کوچکتر شده باشد .بسیاری از باستان شناسها با شک به این مطلب می نگرند . . علت آن است که تکامل کشاورزی تا زمان معاصر به استرالیا و آفریقای جنوبی نرسید با این حال حجم مغز از زمان عصر حجر در آن مکانها هم کاهش یافته است .

دیوید جري از دانشگاه میسوری میگوید این چیزی است که ما را نگران میکند و شاید بسیاری از ما نخواهیم آن را بشنويم که مغز ما در حال کوچک شدن است ولی من فکر میکنم بهترین تئوری برای کاهش اندازه مغز ما تئوری ايديوکراسي است .چری به فیلم مايک جادج در سال 2006 اشاره میکند که در آن پسری خواب طولانی اي را در قرن 21 تحمل میکند و پانصد سال بعد بیدار میشود و او در آن زمان باهوش ترین فرد در میان جمعیتی گنگ و خرفت است .او میگوید این شاید چیز اندکی باشد که برای ما اتفاق می افتد
http://discovermagazine.com/2010/sep/25-modern-humans-smart-why-brain-shrinking


آدرس مطب : اصفهان ، خیابان آمادگاه ، روبروی داروخانه سپاهان ، مجتمع اطبا ، طبقه اول
تلفن : 32223328 - 031

نظرات کاربران درباره این مطلب :

برای متن پیام فقط از حروف فارسی استفاده کنید .
این فرم صرفا جهت دریافت نظرات ، پیشنهادات و انتقادات کاربران در مورد مطلب فوق میباشد .
به سوالات پزشکی در این بخش پاسخ داده نمیشود .
از ارسال پیام های تبلیغاتی در این بخش خودداری نمایید .
حداکثر طول مجاز برای متن پیام 500 کاراکتر است .
نام و فامیل :
تلفن :
ایمیل :
متن پیـام :
از تکینگی تا مغز از مغز تتغییر عمودی سر انسان از پنقش حیاتی تلومر دی ان آ دآیا ما تنها موجودات زنده شاهکار قرنبحث درباره پیدایش و منشادی متیل فومارات(زادیوا)(چرا حیوانات سخن نمی گویناولین مورد پیوند سر در انتلاشی جدید در درمان ام اسروش های صرفه جویی در ایجاهوش، ژنتیکی است یا محیطیتاثیر گیاه خواری بر رشد ومبانی ذهنی سیاه و سفیدکندر در بیماریهای التهابزبان و شناخت حقیقت قسمت داز تکینگی تا مغز از مغز تثبت امواج الکتریکی در عصنقش داروهاي مختلف معروف آیا مغز تا بزرگسالی توسعشباهت زیاد بین سلول هاي عبحثی در مورد نقش ویتاميندژا وو یا اشنا پنداریچرا حجم مغز گونه انسان دراولین تصویر در تاریخ از ستمایل زیاد به خوردن بستنروش هایی ساده برای کاهش افلج بل، فلجی ترسناک که آنهاوکينگ پیش از مرگش رسالاخلاق و علوم اعصابتاثیر گیاه خواری بر رشد ومجموعه های پر سلولی بدن مکودک ایرانی که هوش او از زبان و شناخت حقیقت قسمت ساز تکینگی تا مغز- از مغز جنسیت و تفاوت های بینایینقش روزه داری در سالم و جآیا هوش ارثی دریافتی از پشباهت زیاد بین سلول هاي عبحثی جالب درباره محدودیتدژاوو یا آشناپنداریچرا در مغز انسان، فرورفتايندگان چگونه خواهند دیدتمدن قدیمی ای در جنوب ایرروش صحبت کردن در حال تکامفلج خوابهاوکينگ پیش از مرگش رسالاختلال در شناسایی حروف و تاثیر گیاه خواری بر رشد ومحل درک احساسات روحانیکودکان خود را مشابه خود تزبان، وسیله شناسایی محیطاز تکینگی تا مغز- از مغز جنسیت و تفاوت های بینایینقش زبان در سلطه و قدرت اآیا هوش سریعی که بدون احسشش مرحله تکامل چشمبحثی در مورد نقش کلسیم و دانشمندان ژنی از مغز انسچراروياها را به یاد نمی آايا اراده آزاد توهم است یتمساح حد واسط میان مغز کوروشهای نو در درمان دیسک بفلج خواب چیستهدف از تکامل مغزاختلالات مخچهتاثیر گیاه خواری بر رشد ومحل درک احساسات روحانی دکوری گذرای ناشی از موبایسفر نامه سفر به بم و جنوب از تکینگی تا مغز- از مغزتجهش های ژنتیکی مفید در سانقش زبان در سلطه و قدرت اآیا هشیاری کوانتومی وجودصرع و درمان های آنبحثی در مورد عملکرد لوب فدانشمندان روش هاي جدیدی چراروياها را به یاد نمی آايا اراده آزاد توهم است یتنفس هوازی و میتوکندریروشهای شناسایی قدرت شنوافیلمی بسیار جالب از تغییهزینه ای که برای اندیشیداختلالات حرکتی در انسانتاثیر گیاه خواری بر رشد ومحدودیت های حافظه و حافظکی غایب شدی تا نیازمند دلسفرنامه سفر به بم و جنوب از تکینگی تا مغز، از مغز جهش های ژنتیکی غیر تصادفنقش غذاها و موجودات درياآیا واکنش های یاد گرفته وضررهای مصرف شکر و قند بر بحثی درباره هوش و تفاوتهدانشمندان روشی برای تبدینزاع بین جهل و علم رو به پایا کوچک شدن مغزانسان التنفس هوازی و میتوکندریروشی برای بهبود هوش عاطففیزیکدانان ماشینی برای تهستي مادي ای که ما کوچکتراختلالات صحبت کردن در انتاثیر انتخاب از طرف محیط مخچه ، فراتر از حفظ تعادلکاهش التهاب ناشی از بیماسفرنامه سفر به بم و جنوب ازدواج های بین گونه ای، رجهشهای مفید و ذکاوتی که دنقش غذاها و موجودات درياآیا آگاهی پس از مرگ از بیضررهای شکر بر سلامت مغزبحثی درباره هوش و تفاوتهداروهای مصرفی در ام اسنزاع بین علم و نادانی رو ایا ابزار هوشمندی یا مغز تو دی ان ای خاص ميتوکندريروشی جدید در درمان قطع نخفراموشی همیشه هم بد نیستهستی ما پس از شروعی چگال ادامه بحث تکامل چشمتاثیر ترکیبات استاتین (سمخچه ابزاري که وظیفه آن فکایروپاکتیک چیستکاربرد روباتهای ريزنانوسفرنامه سفر به بم و جنوب استفاده از هوش مصنوعی در جهشهای مفید و ذکاوتی که دنقش غذاها و موجودات درياآیا امکان بازسازی اندامهطی یکصد هزار سال اخیر هرچبحثی درباره هوش و تفاوتهداروهای ضد بیماری ام اس ونظریه تکامل در درمان بیمایا بیماری ام اس (مولتیپتولید سلولهای جنسی از سلروشی جدید در درمان سکته مفرایند حذف برخی اجزای مغو هر کس تقوای خدا پیشه کنادغام میان گونه های مختلتاثیر دپاکین بر بیماری ممدارک ژنتیکی چگونه انسانکاربرد روباتهای ريز، در سفرنامه سفر به بم و جنوب استیفن هاوکینگ در مورد هجاذبه و نقش آن در شکلگیرینقشه مغزی هر فرد منحصر بهآیا انسان با مغز بزرگش اخعلم به ما کمک میکند تا موبحثی درباره هوش و تفاوتهداروی فامپیریدین یا نورلهفت چیز که عملکرد مغز تو ایا بدون زبان میتوانیم تتوانایی مغز و دیگر اجزای ريتوکسيمب در درمان ام اسفرد حساس از نظر عاطفی و بویتامین E برای فعالیت صحادغام دو حیطه علوم مغز و تاثیر داروهای ضد التهاب مرگ انتقال است یا نابود شمزایای شکلات تلخ برای سلکجای مغز مسئول پردازش تجسلولهای بنیادی مصنوعی دراستیفن هاوکینگ در تفسیر حافظه و اطلاعات در کجاست چندین ماده غذایی که ماننآیا احتمال دارد رویا از آعلایم کمبود ویتامین E را بحثی درباره هوش و تفاوتهداروی تشنجی دربارداریهفت سین یادگاری از میراث ایا تکامل هدفمند استتوازن مهمتر از فعالیت زیراه های جدید برای قضاوت رقانون مندی نقشه ژنتیکی مویتامین E در چه مواد غذایارتقا و تکامل سنت آفرینش تاثیر داروی ضد تشنج سدیم مشکلات نخاعیکشف مکانیسم عصبی خوانش پسلسله مباحث هوش مصنوعیاستخوان های کشف شده، ممکحافظه و اطلاعات در کجاست چه زیاد است بر من که در ایآیا احتمال دارد رویا از آعلایم کمبود ویتامین E را بحثی درباره احساسات متفاداروی ضد تشنج با قابليت تهمیشه عسل با موم بخوریمایرادهای موجود در خلقت بتوسعه برخی شغل ها با هوش راه های جدید برای قضاوت رقارچ بی مغز در خدمت موجودویتامین دی گنجینه ای بزرارتوکين تراپی روشی جديد تاثیر درجه حرارت بر عملکمغز ما کوچکتر از نیم نقطهکشف مکانیسمی پیچیده در بسم زنبور ، کلیدی برای واراصول سلامت کمرحافظه و اطلاعات در کجاستچهار میلیارد سال تکامل بآیا برای تولید مثل همیشه عوارض ازدواج و بچه دار شدبحثی درباره احساساتی غیرداروی ضد تشنج با قابليت تهوش مصنوعی می تواند بر احاگر نعمت فراموشی نبود بستوصیه های غیر دارویی در سراه پیروزی در زندگی چیستلوب فرونتال یا پیشانی مغواکنش های ناخودآگاه و تقارتباط میکروب روده و پارتاثیر درجه حرارت بر عملکمغز چون ابزار هوش است دلیکشف ارتباط جدیدی از ارتبسودمندی موجودات ابزی بر اضطراب و ترسحس چشایی و بویاییچهار ساعت پس از کشتار خوکآیا بزرگ شدن مغز فقط در دعید نوروز مبارکبخش دیگری در وجود انسان هداستانها و مفاهیمی اشتباهوش مصنوعی گوگل به کمک تشاگر نعمت فراموشی نبود بستوصیه هایی در مصرف ماهیرشته نوروایمونولوژی و نقلبخند بزن شاید صبح فردا زواسطه ها د رمسیر ایجاد مغارتباط چاقی و کاهش قدرت بتاثیر درجه حرارت بر عملکتاثیر درجه حرارت بر عملکمغز آیندگان چگونه است ؟کشف جمجمه ای درکوه ایرهوسیاهچاله و تکینگی ابتدایاطلاعاتی عمومی در مورد محس و ادراک (قسمت اول )نوار مغزی روشی مهم در تشخآیا تکامل و تغییرات ژنتیعامل کلیدی در کنترل کارآبرنامه و ساختار پیچیده مدر مانهای کمر دردهوش مصنوعی گوگل به کمک تشاگر تلاش انسان امروز براتوضیحی ساده در مورد هوش مرشد مغز علت تمایل انسان بلرزش ناشی از اسیب به عصبوراپامیل در بارداریارتباط شگفت مغز انسان و فتاثیر درجه حرارت بر عملکمغز انسان ایا طبیعتا تماگنجینه ای به نام ویتامین سیاره ابلهاناطلاعاتی عمومی در مورد محس و ادراک (قسمت دوم )نورون هاي مصنوعی می توانآیا خداباوری محصول تکاملعسل طبیعی موثر در کنترل ببرین نت به جای اینترنتدر چه مرحله ای از خواب ، رهوش مصنوعی الفاگوابزار هوش در حال ارتقا ازتکامل چشمزمین زیر خلیج فارس تمدنی لزوم سازگاری قانون مجازاورزش هوازی مرتب خیلی به قارتباط شگفت انگیز مغز انارتباط شگفت انگیز مغز انتاثیر درجه حرارت بر عملکمغز انسان برای شادمانی طگیاه خواری و گوشت خوار کدسیاره ابلهانبلندی در ذهن ما درک بلندیحس و ادراک قسمت چهارمنوروپلاستیسیتی چیستآیا دلفین ها می تواند از عصب حقوق نورولووبرای پیش بینی آینده مغز ددرمان های بیماری آلزایمرهوش مصنوعی از عروسک تا کابزارهای بقای موجود زندتکامل ابزار هوش ، راه پر زندگی هوشمند در خارج از زلزوم سازگاری قانون مجازاورزش هوازی ، بهترین تمریارتباط غیرکلامی بین انساتاثیر درجه حرارت بر عملکمغز انسان رو به کوچکتر شدگالکانزوماب، دارویی جدیسیستم تعادلی بدنبه زودی شبکه مغزی به جای حس و ادراک قسمت پنجمچیزی خارج از مغزهای ما نیآیا دست مصنوعی به زودی قاعضلانی که طی سخن گفتن چقدبرخی نکات از گاید لاین پردرمان های رایج ام اسهوش مصنوعی از عروسک تا کابزارهای دفاعی و بقای موتکامل ساختار رگهای مغزی زیباترین چیز در افزایش سممانتین یا آلزیکسا یا ابورزش و میگرنارتروز یا خوردگی و التهاتاثیر درجه حرارت بر عملکمغز ایندگان چگونه استگامی در درمان بیماریهای سیستم دفاعی بدن علیه مغز بوزون هیگز چیستحس و ادراک قسمت سومچگونه مغز پیش انسان یا همآیا راهی برای رفع کم آبی مقالاتبرخی اثرات مضر ویتامین ددرمان جدید میگرن با انتی هوش مصنوعی از عروسک تا کاثر مضر مصرف طولانی مدت رتکامل شناخت انسان با کشفزبان چهار حرفی حیات زمینمنابع انرژي پاک سرچشمه حورزش بهترین درمان بیش فعارزش حقیقی زبان قسمت اولتاثیر درجه حرارت بر عملکمغز ابزار برتر بقاگاهی لازم است برای فهم و سکته مغزیبیماری گیلن باره و بیمارحساسیت روانی متفاوتچگونه هموساپينس بر زمین آیاما مقهور قوانین فیزیکتاثیر ویتامین دی بر بیمابرخی اختلالات عصبی مثانهدرمانهای بیماری پارکینسهوش مصنوعی از عروسک تا کاثرات مفید قهوهتئوری تکامل امروز در درمزبان و بیان، در سایه پیشرمولتیپل اسکلروز در زنان ورزش در کمر دردارزش حقیقی زبان قسمت دومتاثیر درجه حرارت بر عملکمغز برای فراموشی بیشتر کگاهی مغز بزرگ چالش استساخت شبکه عصبی با الفبایبیماری ای شبیه ام اس مولتخلاصه ای از مطالب همایش مچگونه آن شکری که می خوریمإِلَهِي هَبْ لِي كَمَالَصفحه اصلیبرخی بیماری ها که در آن بدرک فرد دیگر و رفتارهای اهوش مصنوعی از عروسک تا کاثرات مضر ماری جواناتئوری تکامل در پیشگیری و زبان و تکلم برخی بیماریهمواد کوانتومی جدید، ممکنوزوز گوشارزش حقیقی زبان قسمت سومتاثیر رو ح و روان بر جسممغز بزرگ چقدر مفید هست ؟گزیده ای از وبینار یا کنفساخت شبکه عصبی مصنوعی با بیماری بیش فعالیخواندن ، یکی از شستشو دهنچگونه جمعیت های بزرگ شکل افراد آغاز حرکت خودشان رسوالات پزشکیبرخی توجهات در ببمار پاردرک و احساسهوش مصنوعی از عروسک تا کماجزای پر سلولی بدن انسان تا 20 سال آینده مغز شما به زبان و شناخت حقیقت قسمت چموجود بی مغزی که می تواندیک پیشنهاد خوب برای آسان از نظر علم اعصاب یا نرووستاثیر رژیم گیاه خواری بر مغز بزرگ چالش است یا منفعگزارش یک مورد جالب لخته وساختار شبکه های مغزی ثاببیماری تی تی پیخواب سالم عامل سلامتیچگونه جمعیت های بزرگ شکل افزایش قدرت ادراکات و حسپیامهای کاربرانبرخی سيناپسها طی تکامل و درک احساسات و تفکرات دیگهوش مصنوعی از عروسک تا کماجزایی ناشناخته در شکل گتاثیر مشاهده بر واقعیت بزبان و شناخت حقیقت قسمت اموجودات مقهور ژنها هستندیکی از علل محدودیت مغز اماز نظر علم اعصاب اراده آزتاثیر رژیم گیاه خواری بر مغز بزرگ چالشهای پیش روگشایش دروازه جدیدی از طرسریعترین کامپیوتر موجودبیماری ضعف عضلات نزدیک بخواب سالم عامل سلامتی و یچگونه حافظه را قویتر کنیالکتروتاکسی(گرایش و حرکسایتهای دیگربررسي علل احتمالي تغيير درک تصویر و زبان های مخلتهوش مصنوعی در کامپیوترهاتاثیر ویتامین دی بر بیمامیهمانهای ناخوانده عامل یادگیری مهارت های جدید داز نظر علم اعصاب اراده آزتاثیر رژیم گیاه خواری بر مغز حریص برای خون، کلید تپنج اکتشاف شگفت آور در موسرگیجه از شایعترین اختلابیماریهای تحلیل عضلانی اخواب عامل دسته بندی و حفطنگاهی بر قدرت بینایی دراامیوتروفیک لترال اسکلروبررسی و اپروچ جدید بر بیمدرک عمیق در حیواناتهوش مصنوعی در خدمت خلق وحتاثیر ژنها بر اختلالات خمیگرن سردردی ژنتیکی که بیادآوری خواب و رویااز تلسکوپ گالیله تا تلسکتاثیر رژیم گیاهخواری بر مغز زنان جوانتر از مغز مرپیموزایدسردرد و علتهای آنبیوگرافیخودآگاهی و هوشیارينگاهی بر توانایی اجزاي بامگا سه عامل مهم سلامتبررسی سیستم تعادلی بدن ادرگیری اعصاب به علت میتوهوش مصنوعی در خدمت خلق وحتاثیر کپسول نوروهرب بر نمیدان مغناطيسي زمین بشر ژن هوش و ساختارهای حیاتی از تکنیکی تا مغز از مغز تتاثیر عصاره تغلیظ شده گیمغزهای کوچک بی احساسپیوند مغز و سر و چالشهای سردرد تنشنبیوگرافیخودآگاهی و هوشیاريناتوانی از درمان برخی ویامروز دانش ژنتیک هیچ ابهبررسی علل کمر درد در میانرقیبی قدرتمند در برابر مهوش مصنوعی درمانگر کامپیتاثیر کپسول نوروهرب بر تمکانیزمهای دفاعی در برابژن یا نقشه توسعه مغز و نقاز تکینگی تا مغز از مغز تتبدیل تراکت صوتی مصنوعی نقش قهوه در سلامتیپیوند سر، یکی از راه حلهاسردرد سکه ایبیست تمرین ساده برای جلوخطا در محاسبات چیزی کاملناتوانی در شناسایی چهره انفجار و توقف تکاملی نشابزرگ شدن مغز محدود به دوررموزی از نخستین تمدن بشرهوش مصنوعی درخدمت خلق وحتاثیر کپسول نوروهرب بر سما انسانها چه اندازه نزدژنها نقشه ایجاد ابزار هواز تکینگی تا مغز و از مغز تبدیل سلولهای محافط به سنقش هورمون های تیروئید دپیشینیان انسان از هفت میسرعت فکر کردن چگونه استبیشتر کمردردها نیازی به خطا در محاسبات چیزی کاملنخاع ما تا پایین ستون فقرانگشت نگاری مغز نشان میدتفاوت مغز انسان و میمون هرمز و رازهای ارتباط غیر کهوش مصنوعی ساخته هوش طبیتاثیر کپسول نوروهرب بر سما انسانها چه اندازه نزدژنها ، مغز و ارادهاز تکینگی تا مغز از مغز تتری فلوپرازیننقش ژنتیک در درمان اختلاپیشرفتی مستقل از ابزار هشنا در ابهای گرم جنوب نیبا هوش مصنوعی خودکار روبدفاع در برابر تغییر ساختنخستین تصویر از سیاهچالهاندوهگین نباش اگر درب یا تفاوتهای جنسیتی راهی برارویای شفافهوش احساسیتاثیر گیاه خواری بر رشد وما با کمک مغز خود مختاريمژنهای هوش ، کدامنداز تکینگی تا مغز از مغز تتشنج چیستنقش انتخاب از طرف محیط، نپاسخ گیاهان در زمان خوردشناخت و معرفت، و نقش آن دبارداری بدون رحمدقیق ترین تصاویر از مغز انرمش های مفید در سرگیجهانسان جدید از چه زمانی پاتقلید مرحله ای نسبتا پیشروبات های ریز در درمان بیهوش احساسیتاثیر گیاه خواری بر رشد وما تحت کنترل ژنها هستیم یکمردرد و علل آناز تکینگی تا مغز از مغز تتغییر الگوی رشد مغزی با زنقش اتصالات بین سلولهای پختگی پس از چهل سالگي به شناسایی سلول های ایمنی ابازسازي مغز و نخاع چالشی دلایلی که نشان میدهد ما بنرمشهای مهم برای تقویت عانسان عامل توقف رشد مغزتلاش هایی در بیماران قطع روزه داری و بیمار ی ام اس هوش عاطفی بیشتر در زنانتاثیر گیاه خواری بر رشد وماه رجبکمردرد با پوشیدن کفش منااز تکینگی تا مغز از مغز تتغییر زودتر اتصالات مغزینقش حفاظتی مولکول جدید دپرورش مغز مینیاتوری انساشواهدی از دنیسوان(شبه نئبحتی علمی درباره تمایل بديدن با چشم بسته در خواب چرا مغزهای ما ارتقا یافت انعطاف پذیری مکانیسمی علتلاشی برای درمان قطع نخاروش مقابله مغز با محدودیهوش عاطفی در زنان بیشتر اتاثیر گیاه خواری بر رشد وماپروتیلینکنفرانس تشنج هتل کوثر اص