دکتر سید سلمان فاطمی

متخصص داخلی مغز و اعصاب


کانال تلگرام دکتر فاطمی

آدرس مطب دکتر سلمان فاطم

آدرس دکتر زهره ابوطالبی

موجودات مقهور ژنها هستند یا راهی برای رهایی از قدرت ژنها وجود دارد

موجودات مقهور ژنها هستند یا راهی برای رهایی از قدرت ژنها وجود دارد؟

انعطاف پذیری كه قالب پذیری و یا plasticity خوانده میشود، خود میتواند یك عامل پیشران فرگشت باشد و به گیاهان و حيوانات اجازه دهد كه وارد زیست بوم های جدید شوند و سپس انتخاب طبیعی، ژنهای گیاه یا حيوان را با محیط جدید تطبیق خواهد داد.

سوزان آنتوان از دانشگاه نیویورك در سخنرانی اي اظهار كرد كه قالب پذیری، ممكن است در فرگشت انسان نیز نقش بسیار مهمی بازی كرده باشد كه تا كنون بدان اهمیت لازم داده نشده است. علت آن، این است كه سنتز مدرن، مطالعات مربوط به فرگشت انسان در پنجاه سال اخیر را در جهت خاصی سو داده است.

دانشمندان تمایل دارند تفاوت در فسیلها را به ژنتیك متفاوت نسبت دهند. در دهه ٨٠ میلادی دانشمندان دریافتند كه اجداد باستانی ما تا حدود دو میلیون سال قبل كوتاه قامت و كوچك مغز بودند. سپس یك خانواده از نخستیان، قد بلند گشت و مغز بزرگی بدست آورد. این تغییر مبداء سرده هومو بود. اما گاهی اوقات دیرین شناسان فسیلهایی را پیدا می كنند كه براحتی قابل طبقه بندی نیستند. دو فسیل از بعضی جنبه ها بنظر می آید كه متعلق به یك گونه هستند ولی از جنبه های دیگر هم خانواده نمی باشند. دانشمندان در اینجا معمولا تفاوتها را محصول محیط زندگی قلمداد می كنند و با نادیده گرفتن آنها سعی می كنند، تنها تفاوتهای عمده و اساسی را منظور كنند.

اما آن تفاوتهای كوچك، اكنون آنقدر زیاد شده اند كه قابل چشم پوشی نیستند. دانشمندان تنوع گیج كننده ای از فسیل های شبه انسان یافته اند كه متعلق به یك و نیم تا دو میلیون سال قبل است. بعضی بلند و بعضی كوتاه هستند. بعضی دارای مغز بزرگ و برخی كوچك مغز می باشند. همه آنها تعدادی از ویژگی های هوموساپينس را در اسكلت خود دارند اما هر كدام، مخلوط گیج كننده ای از سایر گونه ها را نیز دارا میباشند.

آنتوان فكر می كند كه سنتز فرگشتی توسعه یافته
(extended evolutionary synthesis (EES)
میتواند به دانشمندان كمك كند تا این معمای پیچیده را حل كنند.

(این دیدگاه در مورد تکامل، از دیدگاه قبلی- که از سال 1930 جریان داشت و modern synthesis نامیده می شد- متفاوت است.

تاکيد !سنتز مدرن بر ژن ها یا دیدگاه قديمي، مانند تاکيد EES بر ژنها نیست. دیدگاه قدیمی می گوید:
-تفاوت در گونه ها در نتیجه جهشهای راندوم ژنتیکی رخ مي دهد.

- وراثت از طریق دی ان ای، رخ می دهد.

- انتخاب طبیعی ژنها علت اصلی سازگاری است.

در نگاه قبلی تکامل، تغییرات ژنتیکی است که منجر به تغییرات فنوتيپي و ساختاری میشود ولی در نگاه جدید یا EES, تطابق های فنوتيپي و ساختاری، میتواند پیش از تغییرات ژنتیکی وجود داشته باشد.

در نگاه قدیم جهشهای ژنتيکي در جهت گیری، تصادفی و خنثی و بی فایده است. در نگاه جدید تفاوتهای گونه ای، با جهت گيري و عملکرد سودمند است.

در نگاه قدیم، جهش های جدا- که باعث فنوتيپ می شود- در یک فرد رخ میدهد. در نگاه جدید، تفاوت های فنوتيپي و پی در پی و تکاملی به وسیله محيط و در افراد مختلف ایجاد خواهد شد.

در نگاه قدیم، تکامل انطباقی و سازگاری با محیط، از طریق انتخاب جهش ها پیش خواهد رفت و تاثیر آن، اندک است. در نگاه جدید فنوتيپ های بسیار متفاوت از طريق جهش ژنی یا از طریق تفاوت در محیط زندگی، تسهیل شده است.

در نگاه قدیم تکامل های تکراری در جمعیت های مختلف در نتيجه انتخاب هم سو است. در نگاه جدید، تکاملهاي تکراری در نتيجه انتخاب هم سو یا باياس محیطی است.

در نگاه قدیم، گونه های سازگار از طریق انتخاب ژن ها پیش میروند. در نگاه جدید، گونه های سازگار علاوه بر انتخاب، از طریق تاثیرات محیط ، وارثت غير ژنتیکی، آموزش و انتقال فرهنگی پیش میروند.

در نگاه قدیم، تکامل فنوتيپي نیازمند انتخابی قدرتمند بر تفاوت های ژنتیکی برجسته، است. در EES , تکامل فنوتیپی سریع میتواند گوناگون باشد و می تواند با القا و انتخاب تفاوت های عملکردی و محيطي باشد.

در نگاه قدیم، تفاوت های گونه بندي، با تفاوت در محیط انتخاب کننده توضیح داده میشود. در نگاه جدید به تکامل یا EES، تفاوت ها در گونه بندی، بیشتر با سیستم های رشدی به جای تظاهرات محيط توجیه میشود.

در نگاه قدیم، تفاوت قابل به ارث رسیدن، دچار سوگرايي و انحراف نمی شود. در EES این تفاوت ها به صورت سیستماتیک از طریق متغیرهایی- که عامل سازگار شدن و هماهنگی با جنبه های موجود در فنوتيپ است- به صورت سیستماتیک دچار سوگرایی و انحراف مي شود.

در نگاه قدیم، شرایط محیطی- که به وسیله اورگانيسم تغییر میکند- با آن محیط هایی- که به وسیله پروسه های مستقل از فعالیت اورگانيسم تغییر می کند- متفاوت نیست.

ساختار انطباقی و سازگاری (niche construction ) در EES با تغییراتی از محیط، دچار سوگرایی میشود- که مناسب فنوتيپ آن سازنده انطباق یا مناسب برای فرزندان آن باشد- و سازگاری سازنده و فرزندان آن را بهبود ببخشد.)
@salmanfatemi
(http://extendedevolutionarysynthesis.com/)

آنتوان تصور می كند كه لازم است قالب پذیری بطور ویژه مورد توجه قرار گیرد و می گوید كه انسانهای زنده نوعی از قالب پذیری خودشان را دارند. كیفیت تغذیه یك مادر در دوران بارداری، بر سلامت نوزاد اثر می گذارد كه تا بزرگسالی نیز ادامه خواهد یافت.

علاوه بر آن، اندازه یك زن، كه چیزیخود تحت تاثیر نوع تغذیه مادرش است، بر اندازه نوزاد آن زن اثر می گذارد. آنتوان پیشنهاد میكند كه این جورواجوری غریب در فسیلها میتواند مثالی چشمگیر از قالب پذیری باشد. تمام فسیلهای یافت شده مربوط به دوره ای از تاریخ آفریقا می باشند كه تغییرات آب و هوایی زیادی رخ داده بود. خشكسالی و یا بارانهای سیل آسا موجب تغییر زنجیره غذایی در نقاط مختلف زمین گردید كه احتمالا عامل رشد متفاوت هوموساپینس های اولیه بودهاست.
پلاستيسيتي و انطباق با محیط و تغییر در اجزای ریز مانند ژنها- به گونه ای که آنها را سازگار با محیط کند به جای آنکه محیط، ژنهای نامناسب با محیط را حذف کند-(سازگاری ژنها با محیط به جای حذف ژنها توسط محیط و انتخاب طبیعی)، فقط محدود به سازگاری ژنها نیست. مثلا در مغز و اجزای ساختاری مغز یعنی نورون ها اینگونه نیست که شرایط نامناسب محیطی، از طریق انتخاب طبیعی همیشه سلول های عصبی ناتوان تر را حذف کند بلکه گاهی برنامه ای درونی در این اجزا و حتی در پيوندهاي بین نورون ها هست که به جای حذف نورون و ابزار هوش نامناسب برای محيط، از طریق مکانیسم نوروپلاستيسيتي، همان مغز و نورون های ناسازگار با عملکردی خاص را پردازش و شایسته عملکردی مناسب تر مي کند.

در سطح اجزای ریزتر از نورون يعني آجرهای ساختمان ژنتیکی انسان( ژن ها )هم برنامه ای درونی هست که به جای حذف شدن در برابر انتخاب طبیعی، ژنها را دچار تغییر و انطباق می کند تا به جای انتخاب طبيعي، ارتقای طبیعی را داشته باشیم و این ارتقای طبیعی در برابر محیط، همان چیزی است که قدرت و ذهنی درونی را برای اجزای خلقت در حرکتی مداوم به سوی ابزار هوش برتر، نشان میدهد.

از ژنها تا اولین جزء ابزار هوش يعنی نورون تا اتصال بین نورون ها با اتصالات آگاهانه ای که بر اساس برنامه درونی خود گاهی حذف و اضافه میشود، تاابزار هوش، مرکب از میلیاردها نورون و برنامه پیچیده ای- که حتی گاهی از بزرگ تر شدن و توسعه ابزار هوش چشم می پوشد و گاهی بر خلاف جریان گذشته، ابزار هوش را با سرعتی زیاد توسعه میدهد، اینها چیزی نیست- که فقط توسط انتخاب ناآگاهانه در میان جمعیتی متفاوت و ناهمگون، توسط طبیعت، توجیه گردد.

سنتز فرگشتی توسعه یافته ممكن است كه به درك بخش مهمی از تاریخ ما كمك كند كه ظهور كشاورزی است. در آسیا، آفریقا و آمریكا مردم شروع به اهلی سازی احشام و محصولات زراعی نمودند. قبل از پیدایش كشاورزی، انسانها با شكار و یا كاوش كردن، غذای خود را تهیه میكردند. بر مبنای سنتز مدرن، این نوع رفتار توسط انتخاب طبیعی بدقت تنظیم شده بود تا تلاش آنها برای یافتن غذا بهترین نتیجه را داشته باشد. مشكل اینجاست كه نمیتوان براحتی توضیح داد كه چگونه كشاورزی جایگزین كاوش برای غذا شد. برخی محققان پیشنهاد می كنند كه كشاورزی هنگامی ظهور كرد كه بدنبال تغییرات آب و هوایی، یافتن گیاهان وحشی دشوار گردیده بود. اما نشانه های چنین تغییر آب و هوایی در زمان ظهور كشاورزی مشاهده نشده است.

ملیندا زِدر از بنیاد اسمیتسونیان میگوید كه روش بهتری برای تفكر در مورد این تغییر روش وجود دارد. انسانها زامبی هایی نیستند كه منفعلانه در یك محیط ثابت در تلاش برای بقاء باشند. آنها متفكرینی خلاق می باشند كه قادر هستند محیط را تغییر دهند و در این فرایند فرگشت را به سمت جدیدی هدایت كنند. دانشمندان این فرایند را سازندگی مناسب میخوانند
(niche construction)

مورد كلاسیك آن، سگ آبی میباشد كه با قطع درختان و ساخت سد، حوضچه كوچكی می سازد و بعضی از گیاهان و جانوران بهتر از سایر گونه ها خود را با این محیط جدید تطبیق خواهند داد.

حتی امروزه هوش انسان و کشف درمانهای مناسب برای بسیاری از بیماری ها سبب شده است تا اثر انتخاب طبیعی مثلا در افراد دیابتی حذف شود و این بیماران- که در گذشته در سن پایینی کور می شدند یا توانایی تولید مثلی خود را از دست می دادند امروزه با داروهای مناسبی، از کور شدن آنها و نابارور شدن آنها جلوگیری می شود و می توانند نسلی فراوان از بیماران دیابتی را تولید کنند که در گذشته امکان نداشت!

پس یکی از علل زیادشدن مثلا بیماران دیابتی یا بیماران سرطانی در جمعیت امروز ، حذف انتخاب طبیعی به وسیله واحد جمعیت انسانی یعنی انسان باهوش است و همین انطباق با محیط در سطح واحد های مغزی يعنی نورون و اتصالات بین این واحدها انجام میشود و در سطح واحدهای ژنتیکی یعنی ژنها هم رخ میدهد
@salmanfatemi
دور میکند و ما را با ژن یا واحد عصبي هوشمند یا قانون مند، مواجه ميکند.

شواهدی وجود دارد كه انسانهاي نخستین نیز گیاهان وحشی را به نزدیكی محل زندگی خود انتقال داده اند. با آب دادن به این گیاهان و محافظت از آنان در مقابل آفات، این گیاهان با محیط جدید وفق یافتند و در طول زمان به محصولات زراعی تبدیل گشتند. برخی انواع حیوانات نیز با محیط جدید تطبیق یافته و تبدیل شدند به سگ، گربه یا انواع دیگری از گونه های اهلی.

این محیط جدید فقط محرك فرگشت گیاهان و جانوران نبود بلكه موجب دگرگونی فرهنگی كشاورزان نیز گشت. آنها بجای پرسه زدن و خانه بدوشی، در روستاها سكنی گزیدند تا بتوانند بر روی زمینهای خود كار كنند. جامعه پایدارتر گشت، زیرا فرزندان اكنون زمینهای زراعی والدین خود را نیز به ارث میبردند و تمدن آغاز گشت.

سخنران بعدی دنیس نوبل از دانشگاه آكسفورد بود. او گفت كه ژنوم همانند دستورالعملی برای تولید حیات نیست بلكه همانند یك اندام حساس است. وقتی تحت تنش قرار می گیرد آرایش خود را تغییر می دهد. او برای روشن ساختن دیدگاه خود به یك آزمایش تجربی اشاره كرد كه نتایج آن اخیرا منتشر شده است. این آزمایش بر روی باكتری انجام شده بود كه برای شنا كردن دم تاژكی طولانی خود را می چرخاند. در ابتدا، دانشمندان یكی از ژنهای ضروری برای ساخت این دم را از DNA باكتری خارج ساختند و سپس باكتری بی دم را در یك ظرف قرار دادند كه حاوی مقدار ناچیزی غذا بود. طولی نكشید كه باكتری تمام غذای نزدیكش را مصرف كرد و چون قادر به حركت نبود، انتظار میرفت كه بمیرد. اما در این شرایط بحرانی و در كمتر از چهار روز، مشاهده شد كه باكتریها دوباره شنا می كنند. با بررسی دقیق روشن شد كه آنها دم جدیدی در آورده اند.

نوبل اظهار كرد كه این استراتژی در تغییر سریع ژنوم، پاسخی است به محیط نامناسب.

این یك سیستم خود-تعمیر است كه بدون وابستگی به DNA اجازه میدهد یك صفت یا ویژگی، تولید شود.

یكی از حضار- كه زیست شناسی بنام دیوید شوكر از دانشگاه سنت آندرو بود و تا آن زمان فقط در سكوت به سخنرانی ها گوش سپرده بود-، دیگر نتوانست طاقت بیاورد و دست خود را بلند كرد و پرسید: لطفا نظر خود را در مورد مكانیزمی- كه زمینه چنین كشفی بوده است- بفرمایید؟

نوبل در جواب شروع به صحبت در مورد شبكه ها و تنظیمات آنها نمود و اینكه جستجویی بی وقفه لازم است تا راه حلی برای برون رفت از بحران موجود پیدا شود. شوكر كه جواب خود را دریافت نكرده بود گفت: شما برای پاسخگویی باید به متن تحقیق منتشر شده استناد كنید.

همزمان كه نوبل در تقلا بود تا پاسخی بیابد، شوكر متن مقاله منتشر شده را روی آیپد خود یافت و خواند: نتایج ما نشان میدهد كه انتخاب طبیعی میتواند به سرعت شبكه های تنظیم كننده را سیم كشی مجدد كند.

شوكر سپس آیپد خود را كنار نهاد و گفت: پس این یك مثال كامل و زیبا از فرگشت سریع نئوداروینیسمی است.

بسیاری از شكاكین حاضر در كنفرانس با شوكر هم رأی بودند كه علی رغم شواهد ارائه شده، كماكان نیازی به تحول اساسی در الگوهای فعلی نیست. بعضی از آنها خود نیز از جمله سخنرانان بودند.

داگلاس فوتویاما- كه زیست شناسی از دانشگاه استونی بروك در نیویورك و مولف بسیاری از كتب دانشگاهی است- در سخنرانی خود گفت: تصور میكنم كه از من انتظار میرود یك دیدگاه ژوراسیكی از فرگشت ارائه دهم.

به بیان دیگر، او در طی كنفرانس آماج انتقادات زیادی قرار گرفت كه چرا به چیزهایی نظیر اپی ژنتیك و قالب پذیری در كتب دانشگاهی اهمیت كافی داده نمیشود. در حقیقت فوتویاما به كنفرانس دعوت شده بود تا به همكارانش توضیح دهد كه چرا این مفاهیم مورد غفلت قرار گرفته اند.

او گفت: ما باید تشخیص دهیم كه اصول محوری سنتز مدرن، قدرتمند می باشند و بخوبی با شواهد پشتیبانی میشوند. این نوع از زیست شناسی كه در انجمن سلطنتی مورد بحث قرار دارد در واقع چندان هم جدید نیست. معماران سنتز مدرن، برای بیش از پنجاه سال در مورد این مفاهیم گفتگو كرده اند و تحقیقات زیادی با هدایت سنتز مدرن انجام شده تا درك درستی حاصل آید.

برای مثال قالب پذیری را در نظر بگیرید. تغییرات ژنتیكی در یك جانور یا گیاه محدوده ای از فرمها را كنترل می كند كه ارگانیزم در قالب آن می تواند شكل یابد. جهشها می توانند آن محدوده را جابجا كنند و مدلهای ریاضی انتخاب طبیعی نشان میدهد كه چگونه برخی از انواع قالب پذیری بر انواع دیگر ارجحیت میابند.

اگر سنتز فرگشتی توسعه یافته چیز زائد و غیر ضروری بود، پس چگونه این میزان از توجه را بخود جلب كرد تا جایی كه این همایش در انجمن سلطنتی برگزار شد؟

با این حال فوتویاما درخواست برای بازبینی مبانی فعلی را بیشتر احساسی میداند تا علمی. به گفته وی دیدگاه های فعلی نیز حیات را نیرویی فعال میدانند و نه یك حامل منفعل برای جهشهای ژنی. آنچه كه برای ما بدلایل احساسی و یا زیبایی شناختی جذابیت دارد نمیتو
با این حال فوتویاما درخواست برای بازبینی مبانی فعلی را بیشتر احساسی میداند تا علمی. به گفته وی دیدگاه های فعلی نیز حیات را نیرویی فعال میدانند و نه یك حامل منفعل برای جهشهای ژنی. آنچه كه برای ما بدلایل احساسی و یا زیبایی شناختی جذابیت دارد نمیتواند مبنای علم قرار گیرد.

با اینحال او حاضر بود قبول کند كه این نوع از تحقیقات- كه در همایش ارائه شد- میتواند ما را به بینشهای جالبی در مورد فرگشت هدایت كند، اما آن بینش ها تنها هنگامی بدست خواهند آمد كه داده های قابل اطمینان با كار سخت بدست آیند. او گفت كه تا بحال بیش از حد لازم نظر و مقاله ارائه شده است.

لالاند اظهار کرد كه همایش هایی زیاد نظیر این در آینده برگزار خواهند شد. گروهی از دانشمندان اروپایی و آمریكایی در ماه سپتامبر، یازده میلیون دلار دریافت كرده اند تا بیست و دو پژوهش بر روی سنتز فرگشتی توسعه یافته به انجام رسانند. بسیاری از این پژوهش ها قرار است كه پیش بینی های ارائه شده در سالهای اخیر را به بوته آزمایش بگذارند.

برای مثال آنها مطالعه خواهند كرد كه آیا گونه هایی از جانوران- كه برای خود محیط سازی می كنند- (نظیر تار عنكبوت و یا لانه زنبور) در مقایسه با گونه هایی كه این كار را نمی كنند، گونه زایی بیشتری خواهند داشت یا نه.

آنها همچنین مطالعه خواهند كرد كه آیا قالب پذیری بیشتر به گونه ها اجازه خواهد داد كه با محیط جدید سریع تر تطبیق یابند؟

لالاند می گوید كه قرار است شواهد لازم پیدا شود و این همان چیزی است كه منتقدان به ما می گویند كه باید انجام دهیم.

این دیدگاه جدید از فرگشت، نشان دهنده نقش فعال و نه passive موجودات به ویژه انسان در سیر تکامل است.

http://www.daneshagahi.com/…/70-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%D9…@ 8%B4%D8%AA-%D9%85%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B4%D9%86%D8%AF

https://www.quantamagazine.org/20161122-scientists-seek-t…/ت


آدرس مطب : اصفهان ، خیابان آمادگاه ، روبروی داروخانه سپاهان ، مجتمع اطبا ، طبقه اول
تلفن : 32223328 - 031

نظرات کاربران درباره این مطلب :

برای متن پیام فقط از حروف فارسی استفاده کنید .
این فرم صرفا جهت دریافت نظرات ، پیشنهادات و انتقادات کاربران در مورد مطلب فوق میباشد .
به سوالات پزشکی در این بخش پاسخ داده نمیشود .
از ارسال پیام های تبلیغاتی در این بخش خودداری نمایید .
حداکثر طول مجاز برای متن پیام 500 کاراکتر است .
نام و فامیل :
تلفن :
ایمیل :
متن پیـام :
از نظر علم اعصاب اراده آزچگونه باغبانی باعث کاهش تاثیر گیاه خواری بر رشد وزندگی هوشمند در خارج از زآیا هوش ارثی دریافتی از پاز تکینگی تا مغز از مغز تچراروياها را به یاد نمی آتاثیر درجه حرارت بر عملکسفری به آغاز کیهانلوب فرونتال یا پیشانی مغاصول سلامت کمرتری فلوپرازینهوش مصنوعی از عروسک تا کسریعترین کامپیوتر موجودآیا احتمال دارد رویا از آما انسانها چه اندازه نزدبیوگرافیحافظه و اطلاعات در کجاست هوشیاری کوانتومیشش مرحله تکامل چشمالتهاب شریان تمپورالمراحل ارتقای پله پله کیهبحثی درباره هوش و تفاوتهخودآگاهی و هوشیاريوراپامیل در بارداریعضلانی که طی سخن گفتن چقدايندگان چگونه خواهند دیدمغز انسان رو به کوچک تر شبرخی سيناپسها طی تکامل و داروهای مصرفی در ام اسکلرال هیدرات برای خوابانابزارهای پیشرفته ارتباط نقش ژنتیک در درمان اختلاتمساح حد واسط میان مغز کودرمانهای بیماری پارکینسکجای مغز مسئول پردازش تجارتقا و تکامل سنت آفرینش چند جهانیتئوری تکامل امروز در درمروش هایی ساده برای کاهش اپمبرولیزوماب در بیماری چاز آغاز خلقت تا نگاه انساچگونه جمعیت های بزرگ شکل تاثیر گیاه خواری بر رشد وزیباترین چیز در افزایش سآیا هوش سریعی که بدون احساز تکینگی تا مغز از مغز تچراروياها را به یاد نمی آتاثیر درجه حرارت بر عملکسلولهای بنیادی مصنوعی درلبخند بزن شاید صبح فردا زاضطراب و ترستسلیم شدن از نورون شروع مهوش مصنوعی از عروسک تا کسرگیجه از شایعترین اختلاآیا برای تولید مثل همیشه ما با کمک مغز خود مختاريمبیان ژن های اسکیزوفرنی دحافظه و اطلاعات در کجاست هوش، ژنتیکی است یا محیطیششمین کنگره بین المللی سامیوتروفیک لترال اسکلرومزایای شکلات تلخ برای سلبحثی درباره هوش و تفاوتهخانواده پایدارورزش هوازی مرتب خیلی به قمقالاتايا اراده آزاد توهم است یمغز انسان رو به کوچکتر شدبررسي علل احتمالي تغيير داروهای ضد بیماری ام اس وکمردرد و علل آنابزارهای دفاعی و بقای مونقش انتخاب از طرف محیط، نتنفس هوازی و میتوکندریدرک فرد دیگر و رفتارهای اکشف مکانیسم عصبی خوانش پارتوکين تراپی روشی جديد چندین ماده غذایی که ماننتئوری تکامل در پیشگیری و روش صحبت کردن در حال تکامپنج اکتشاف شگفت آور در مواز تلسکوپ گالیله تا تلسکچگونه جمعیت های بزرگ شکل تاثیر گیاه خواری بر رشد وزیرفون داروی ضد ام اسآیا هشیاری کوانتومی وجودفلج بل، فلجی ترسناک که آناز تکینگی تا مغز از مغز تنزاع بین جهل و علم رو به پتاثیر درجه حرارت بر عملکسلسله مباحث هوش مصنوعیلرزش ناشی از اسیب به عصباطلاعاتی عمومی در مورد متشنج چیستهوش مصنوعی از عروسک تا کسردرد و علتهای آنآیا بزرگ شدن مغز فقط در دما تحت کنترل ژنها هستیم یبیست تمرین ساده برای جلوحافظه و اطلاعات در کجاستهیچگاه از فشار و شکست نترصرع و درمان های آنامگا سه عامل مهم سلامتمسیر دشوار تکامل و ارتقابحثی درباره هوش و تفاوتهخطا در محاسبات چیزی کاملورزش هوازی ، بهترین تمریتاثیر ویتامین دی بر بیماايا اراده آزاد توهم است یمغز ایندگان چگونه استبررسی و اپروچ جدید بر بیمداروی فامپیریدین یا نورلکمردرد با پوشیدن کفش منااثر مضر مصرف طولانی مدت رنقش اتصالات بین سلولهای تنفس هوازی و میتوکندریدرک و احساسکشف مکانیسمی پیچیده در بارتباط میکروب روده و پارچه زیاد است بر من که در ایتا 20 سال آینده مغز شما به روشهای نو در درمان دیسک بپوست ساعتی مستقل از مغز دپیموزایداز تلسکوپ گالیله تا تلسکچگونه حافظه را قویتر کنیتاثیر گیاه خواری بر رشد وزبان چهار حرفی حیات زمینفلج خواباز تکینگی تا مغز از مغز تنزاع بین علم و نادانی رو تاثیر درجه حرارت بر عملکسم زنبور ، کلیدی برای وارلزوم سازگاری قانون مجازااطلاعاتی عمومی در مورد متغییر الگوی رشد مغزی با زهوش مصنوعی از عروسک تا کسردرد تنشنآیا تکامل و تغییرات ژنتیماه رجببیشتر کمردردها نیازی به حس چشایی و بویاییهاوکينگ پیش از مرگش رسالضررهای مصرف شکر و قند بر امروز دانش ژنتیک هیچ ابهمشکلات نخاعیبحثی درباره احساسات متفاخطا در محاسبات چیزی کاملورزش و میگرنصفحه اصلیای آنکه نامش درمان و یادشمغز ابزار برتر بقابررسی سیستم تعادلی بدن اداروی تشنجی دربارداریکنفرانس تشنج هتل کوثر اصاثرات مفید قهوهنقش حفاظتی مولکول جدید دتو دی ان ای خاص ميتوکندريدرک احساسات و تفکرات دیگکشف ارتباط جدیدی از ارتبارتباط چاقی و کاهش قدرت بچهار میلیارد سال تکامل بتاثیر مشاهده بر واقعیت بروشهای شناسایی قدرت شنواروشی برای بهبود هوش عاطفپیچیدگی های مغزی در درک زاز تکنیکی تا مغز از مغز تنگاهی بر قدرت بینایی دراتاثیر گیاه خواری بر رشد وزبان و بیان، در سایه پیشرفلج خواب چیستاز تکینگی تا مغز از مغز تنزاع بین علم و جهل رو به پتاثیر درجه حرارت بر عملکسودمندی موجودات ابزی بر لزوم سازگاری قانون مجازابلندی در ذهن ما درک بلندیتغییر زودتر اتصالات مغزیهوش مصنوعی از عروسک تا کمسردرد سکه ایآیا خداباوری محصول تکاملماپروتیلینبا هوش مصنوعی خودکار روبحس و ادراک (قسمت اول )هاوکينگ پیش از مرگش رسالضررهای شکر بر سلامت مغزانفجار و توقف تکاملی نشامشاهده آینده از روی مشاهبحثی درباره احساساتی غیردفاع در برابر تغییر ساختورزش بهترین درمان بیش فعسوالات پزشکیایندرالمغز از بسیاری حقایق می گربررسی علل کمر درد در میانداروی جدید s3 در درمان ام کنگره بین المللی سردرد داثرات مضر ماری جوانانقش حیاتی تلومر دی ان آ دتولید سلولهای جنسی از سلدرک تصویر و زبان های مخلتکشف جمجمه ای درکوه ایرهوارتباط هوش ساختار مغز و ژچهار ساعت پس از کشتار خوکتاثیر نگاه ناظر هوشیار بروشی جدید در درمان قطع نخپیوند مغز و سر و چالشهای از تکینگی تا مغز از مغز تنگاهی بر توانایی اجزاي بتاثیر گیاه خواری بر رشد وزبان و تکلم برخی بیماریهفیلمی بسیار جالب از تغییاز تکینگی تا مغز از مغز تنظام مثبت زندگیتاثیر رو ح و روان بر جسمسیاهچاله و تکینگی ابتدایممانتین یا آلزیکسا یا اببه زودی شبکه مغزی به جای تغییر عمودی سر انسان از پهوش مصنوعی از عروسک تا کمسرعت فکر کردن چگونه استآیا دلفین ها می تواند از مبانی ذهنی سیاه و سفیدبارداری بدون رحمحس و ادراک (قسمت دوم )هدف از تکامل مغزطی یکصد هزار سال اخیر هرچانگشت نگاری مغز نشان میدمعنی روزهبخش دیگری در وجود انسان هدقیق ترین تصاویر از مغز اورزش در کمر دردپیامهای کاربرانایا کوچک شدن مغزانسان المغز برای فراموشی بیشتر کبزرگ شدن مغز محدود به دورداروی جدید ضد میگرنکنگره بین المللی سردرد داجزای پر سلولی بدن انسان نقش داروهاي مختلف معروف توانایی مغز و دیگر اجزای درک عمیق در حیواناتگنجینه ای به نام ویتامین ارتباط انسانی، محدود به نوار مغزی روشی مهم در تشختاثیر نگاه انسان بر رفتاروشی جدید در درمان سکته مپیوند سر، یکی از راه حلهااز تکینگی تا مغز و از مغز ناتوانی از درمان برخی ویتاثیر انتخاب از طرف محیط زبان و شناخت حقیقت قسمت چفیزیکدانان ماشینی برای تاز تکینگی تا مغز از مغز تنظریه تکامل در درمان بیمتاثیر رژیم گیاه خواری بر سیاره ابلهانمنابع انرژي پاک سرچشمه حبوزون هیگز چیستثبت امواج الکتریکی در عصهوش مصنوعی در کامپیوترهاشلیک فراموشیآیا دست مصنوعی به زودی قامجموعه های پر سلولی بدن مبازگشت از آثار به سوی خداحس و ادراک قسمت چهارمهزینه ای که برای اندیشیدظهور امواج مغزی در مغز مصاندوهگین نباش اگر درب یا مغز فکر میکند مرگ برای دیبرنامه و ساختار پیچیده مدلایلی که نشان میدهد ما بوزوز گوشسایتهای دیگرایا ابزار هوشمندی یا مغز مغز بزرگ چقدر مفید هست ؟بسیاری از بیماری های جدیداروی ضد تشنج با قابليت تکندر در بیماریهای التهاباجزایی ناشناخته در شکل گنقش روزه داری در سالم و جتوازن مهمتر از فعالیت زیدرگیری اعصاب به علت میتوگیاه خواری و گوشت خوار کدارتباط شگفت مغز انسان و فنورون هاي مصنوعی می توانتاثیر نگاه انسان بر رفتانورون های ردیاب حافظهتاثیر ویتامین دی بر بیماريتوکسيمب در درمان ام اسپیشینیان انسان از هفت میاز تکینگی تا مغز از مغز تناتوانی در شناسایی چهره تاثیر ترکیبات استاتین (سزبان و شناخت حقیقت قسمت افرگشت و تکامل تصادفی محض از تکینگی تا مغز- از مغز هفت چیز که عملکرد مغز تو تاثیر رژیم گیاه خواری بر سیاره ابلهانمولتیپل اسکلروز در زنان بیماری گیلن باره و بیمارجمجمه انسان های اولیههوش مصنوعی در خدمت خلق وحشنا در ابهای گرم جنوب نیآیا رژیم غذایی گیاهی سلامحل درک احساسات روحانیبازسازي مغز و نخاع چالشی حس و ادراک قسمت پنجمهستي مادي ای که ما کوچکترعلم به ما کمک میکند تا موانسان قدیم در شبه جزیره عمغز ما کوچکتر از نیم نقطهبرین نت به جای اینترنتدندان ها را مسواک بزنید تیک پیشنهاد خوب برای آسان ایا بیماری ام اس (مولتیپمغز بزرگ چالش است یا منفعتفاوت مغز انسان و میمون هداروی ضد تشنج با قابليت تکوچک شدن مغز از نئاندرتااحساس گذر سریعتر زماننقش رژیم غذایی در رشد و اتوسعه برخی شغل ها با هوش رقیبی قدرتمند در برابر مگالکانزوماب، دارویی جدیارتباط شگفت انگیز مغز اننوروپلاستیسیتی چیستتاثیر ژنها بر اختلالات خریواستیگمینپیشرفتی مستقل از ابزار هاز تکینگی تا مغز از مغز تنخاع ما تا پایین ستون فقرتاثیر دپاکین بر بیماری مزبان و شناخت حقیقت قسمت دفراموش کارها باهوش تر هساز تکینگی تا مغز- از مغز هفت سین یادگاری از میراث تاثیر رژیم گیاه خواری بر سیر آفرینش از روح تا مغز مواد کوانتومی جدید، ممکنبیماری ای شبیه آلزایمر و جنسیت و تفاوت های بیناییهوش مصنوعی در خدمت خلق وحشناخت و معرفت، و نقش آن دآیا راهی برای رفع کم آبی محل درک احساسات روحانی دبحتی علمی درباره تمایل بحس و ادراک قسمت سومهستی ما پس از شروعی چگال علایم کمبود ویتامین E را انسان جدید از چه زمانی پامغز مادران و کودکان در زمبرای پیش بینی آینده مغز ددو ویژگی انتزاع و قدرت تجیکی از علل محدودیت مغز امایا بدون زبان میتوانیم تمغز بزرگ چالشهای پیش روتفاوتهای جنسیتی راهی براداستانها و مفاهیمی اشتباکودک ایرانی که هوش او از اخلاق و علوم اعصابنقش زبان در سلطه و قدرت اتوصیه های غیر دارویی در سرموزی از نخستین تمدن بشرگامی در درمان بیماریهای ارتباط شگفت انگیز مغز اننوشیدن چای برای مغز مفید تاثیر کپسول نوروهرب بر نرژیم غذایی حاوی تخم مرغ وپاسخ گیاهان در زمان خورداز تکینگی تا مغز از مغز تنخستین تصویر از سیاهچالهتاثیر داروهای ضد التهاب زبان و شناخت حقیقت قسمت سفراموشی همیشه هم بد نیستاز تکینگی تا مغز- از مغزتهمیشه عسل با موم بخوریمتاثیر رژیم گیاهخواری بر سیستم تعادلی بدنموجود بی مغزی که می تواندبیماری ای شبیه ام اس مولتجنسیت و تفاوت های بیناییهوش مصنوعی درمانگر کامپیشناسایی سلول های ایمنی اآیاما مقهور قوانین فیزیکمحدودیت های حافظه و حافظبحث درباره پیدایش و منشاحساسیت روانی متفاوتو هر کس تقوای خدا پیشه کنعلایم کمبود ویتامین E را انسان عامل توقف رشد مغزمغز چون ابزار هوش است دلیبرخی نکات از گاید لاین پرديدن با چشم بسته در خواب یادگیری مهارت های جدید دایا تکامل هدفمند استمغز حریص برای خون، کلید تتقلید مرحله ای نسبتا پیشدر مانهای کمر دردکودکان خود را مشابه خود تاختلال در شناسایی حروف و نقش زبان در سلطه و قدرت اتوصیه هایی در مصرف ماهیرمز و رازهای ارتباط غیر کگاهی لازم است برای فهم و ارتباط غیرکلامی بین انسانوعی سکته مغزی ، وحشتناک تاثیر کپسول نوروهرب بر تراه های جدید برای قضاوت رپختگی پس از چهل سالگي به از تکینگی تا مغز از مغز تنرمش های مفید در سرگیجهتاثیر داروی ضد تشنج سدیم زبان، وسیله شناسایی محیطفرایند حذف برخی اجزای مغاز تکینگی تا مغز، از مغز هوموارکتوس ها ممکن است دتاثیر عصاره تغلیظ شده گیسیستم دفاعی بدن علیه مغز موجودات مقهور ژنها هستندبیماری بیش فعالیجهش های ژنتیکی مفید در ساهوش مصنوعی درخدمت خلق وحشواهدی از دنیسوان(شبه نئآزمون ذهنی گربه شرودینگرمخچه ، فراتر از حفظ تعادلبحثی در مورد نقش ویتامينخلاصه ای از مطالب همایش مویتامین E برای فعالیت صحعلت خواب آلودگی بعد از خوانعطاف پذیری مکانیسمی علمغز چگونه صداها را فیلتر برخی اثرات مضر ویتامین ددی متیل فومارات(زادیوا)(یادآوری خواب و رویاایرادهای موجود در خلقت بمغز زنان جوانتر از مغز مرتلقین اطلاعات و حافظهدر چه مرحله ای از خواب ، رکوری گذرای ناشی از موبایاختلالات مخچهنقش سجده بر عملکرد مغزتوضیحی ساده در مورد هوش مرویای شفافگاهی مغز بزرگ چالش استارتروز یا خوردگی و التهاارزش حقیقی زبان قسمت اولچیزی خارج از مغزهای ما نیتاثیر کپسول نوروهرب بر سراه های جدید برای قضاوت رپرورش مغز مینیاتوری انسااز تکینگی تا مغز از مغز تنرمشهای مهم برای تقویت عتاثیر درجه حرارت بر عملکسفر نامه سفر به بم و جنوب فرد حساس از نظر عاطفی و بازدواج های بین گونه ای، رهوش مصنوعی می تواند بر احتاریخ همه چیز را ثبت کردهسکته مغزیآیا واکنش های یاد گرفته ومیهمانهای ناخوانده عامل بیماری تی تی پیجهش های ژنتیکی غیر تصادفهوش مصنوعی ساخته هوش طبیشاهکار قرنإِلَهِي هَبْ لِي كَمَالَمخچه ابزاري که وظیفه آن فبحثی جالب درباره محدودیتخواندن ، یکی از شستشو دهنویتامین E در چه مواد غذایعوارض ازدواج و بچه دار شداولین هیبرید بین انسان ومغز آیندگان چگونه است ؟برخی اختلالات عصبی مثانهدژا وو یا اشنا پنداریژن هوش و ساختارهای حیاتی اگر نعمت فراموشی نبود بسمغزهای کوچک بی احساستلاش هایی در بیماران قطع در هم تنیدگی کوانتومی و پکی غایب شدی تا نیازمند دلاختلالات حرکتی در انساننقش غذاها و موجودات درياتکامل چشمروبات های ریز در درمان بیگذر زمان کاملا وابسته به ارزش حقیقی زبان قسمت دومچگونه مغز پیش انسان یا همتاثیر کپسول نوروهرب بر سراه پیروزی در زندگی چیستآلزایمراز تکینگی تا مغز از مغز تچرا مغزهای ما ارتقا یافت تاثیر درجه حرارت بر عملکسفرنامه سفر به بم و جنوب قانون مندی نقشه ژنتیکی ماستفاده از هوش مصنوعی در هوش مصنوعی گوگل به کمک تشساخت شبکه عصبی با الفبایآیا آگاهی پس از مرگ از بیمیگرن سردردی ژنتیکی که ببیماری ضعف عضلات نزدیک بجهشهای مفید و ذکاوتی که دهوش احساسیشبیه سازی میلیون ها جهان افراد آغاز حرکت خودشان رمدارک ژنتیکی چگونه انسانبحثی در مورد نقش کلسیم و خواب سالم عامل سلامتیویتامین دی گنجینه ای بزرعید نوروز مبارکاولین مورد پیوند سر در انمغز انسان ایا طبیعتا تمابرخی بیماری ها که در آن بدژاوو یا آشناپنداریژن یا نقشه توسعه مغز و نقاگر نعمت فراموشی نبود بسمغزتان را در جوانی سیمکشتلاشی برای درمان قطع نخادرمان های بیماری آلزایمرکاهش التهاب ناشی از بیمااختلالات صحبت کردن در اننقش غذاها و موجودات درياتکامل ابزار هوش ، راه پر روح رهاییگربه شرودینگر و تاثیر مشارزش حقیقی زبان قسمت سومچگونه هموساپينس بر زمین تاثیر گیاه خواری بر رشد ورشته نوروایمونولوژی و نقآیا ما تنها موجودات زنده از تکینگی تا مغز از مغز تچرا حیوانات سخن نمی گوینتاثیر درجه حرارت بر عملکسفرنامه سفر به بم و جنوب قارچ بی مغز در خدمت موجوداستیفن هاوکینگ در مورد هتبدیل تراکت صوتی مصنوعی هوش مصنوعی گوگل به کمک تشساخت شبکه عصبی مصنوعی با آیا امکان بازسازی اندامهمیدان مغناطيسي زمین بشر بیماریهای تحلیل عضلانی اجهشهای مفید و ذکاوتی که دهوش احساسیشبیه سازی سیستم های کوانافزایش قدرت ادراکات و حسمروری بر تشنج و درمان هایبحثی در مورد عملکرد لوب فخواب سالم عامل سلامتی و یواکنش های ناخودآگاه و تقعامل کلیدی در کنترل کارآاولین تصویر در تاریخ از سمغز انسان برای ایجاد تمدبرخی بیماری های خاص که بددانشمندان ژنی از مغز انسژنها نقشه ایجاد ابزار هواگر تلاش انسان امروز برانقش قهوه در سلامتیتلاشی جدید در درمان ام اسدرمان های جدید میگرنکایروپاکتیک چیستادامه بحث تکامل چشمنقش غذاها و موجودات درياتکامل زبانروزه داری و بیمار ی ام اس گزیده ای از وبینار یا کنفاز نظر علم اعصاب یا نرووسچگونه آن شکری که می خوریمتاثیر گیاه خواری بر رشد ورشد مغز علت تمایل انسان بآیا مغز تا بزرگسالی توسعاز تکینگی تا مغز از مغز تچرا حجم مغز گونه انسان درتاثیر درجه حرارت بر عملکسفرنامه سفر به بم و جنوب قدم زدن و حرکت دید را تغیاستیفن هاوکینگ در تفسیر تبدیل سلولهای محافط به سهوش مصنوعی الفاگوساختار شبکه های مغزی ثابآیا انسان با مغز بزرگش اخمکانیزمهای دفاعی در براببیهوش کردن در جراحی و بیمجاذبه و نقش آن در شکلگیریهوش عاطفی بیشتر در زنانشباهت زیاد بین سلول هاي عافسردگی و اضطراب در بیمامرکز خنده در کجای مغز استبحثی درباره هوش و تفاوتهخواب عامل دسته بندی و حفطواکسن سرطانعسل طبیعی موثر در کنترل باولین سلول مصنوعیمغز انسان برای شادمانی طبرخی توجهات در ببمار پاردانشمندان روش هاي جدیدی ژنها ، مغز و ارادهابزار هوش در حال ارتقا ازنقش مهاجرت در توسعه نسل اتمایل زیاد به خوردن بستندرمان های رایج ام اسکاربرد روباتهای ريزنانوادغام میان گونه های مختلنقشه مغزی هر فرد منحصر بهتکامل ساختار رگهای مغزی روش مقابله مغز با محدودیگزارش یک مورد جالب لخته واز نظر علم اعصاب اراده آزچگونه انتظارات بر ادراک تاثیر گیاه خواری بر رشد وزمین زیر خلیج فارس تمدنی آیا همه جنایت ها نتیجه بیاز تکینگی تا مغز از مغز تچرا در مغز انسان، فرورفتتاثیر درجه حرارت بر عملکسفرنامه سفر به بم و جنوب قدرت انسان در نگاه به ابعاستخوان های کشف شده، ممکتری فلوپرازینهوش مصنوعی از عروسک تا کسخن پاک و ثابتآیا احتمال دارد رویا از آما انسانها چه اندازه نزدبیوگرافیحقیقت راستین انسان علم بهوش عاطفی در زنان بیشتر اشباهت زیاد بین سلول هاي عالکتروتاکسی(گرایش و حرکمرگ انتقال است یا نابود شبحثی درباره هوش و تفاوتهخودآگاهی و هوشیاريواسطه ها د رمسیر ایجاد مغعصب حقوق نورولوواوکرلیزوماب داروی جدید شمغز انسان برای شادمانی طبرخی سلولهای عصبی در تلادانشمندان روشی برای تبدیژنهای هوش ، کدامندابزارهای بقای موجود زندنقش هورمون های تیروئید دتمدن قدیمی ای در جنوب ایردرمان جدید میگرن با انتی کاربرد روباتهای ريز، در ادغام دو حیطه علوم مغز و نقص در تشخیص هیجانات عامتکامل شناخت انسان با کشفروش های صرفه جویی در ایجاگشایش دروازه جدیدی از طر