دکتر سید سلمان فاطمی

متخصص داخلی مغز و اعصاب


کانال تلگرام دکتر فاطمی

آدرس مطب دکتر سلمان فاطم

آدرس دکتر زهره ابوطالبی

یادآوری خواب و رویا

چرا برخی روياها را بیشتر از دیگران به یاد می آورند ؟
خواب هر فرد به دو بخش خواب آرام و خواب نسبتا پر تنش و فعال تقسیم میشود که این دو قسمت، بارها طی یک خواب تکرار میشوند .در خواب آرام یا (nonrapid eye movememt)(NREM) تنفس و حركات چشم و فعالیت مغزی آرام است . بر عکس، در قسمت (rapid eye movement )(REM، تنفس تندتر ميشود و چشمها دائما به چپ و راست می روند و فعالیت مغز هم بیشتر می شود .بیشتر، دیدن رویا در این مرحله اتفاق می افتد و اگر کسی در این مرحله ،از خواب بلند شود ، رویای خود را بهتر به یاد می آورد.در ابتدای خواب با افزایش هورمونی به نام سروتونین، افراد وارد فاز (Nonrem) میشوند بعدا افزايش ترشح استیل کولين در پونز منجر به فاز (REM) میشود . باز ترشح سروتونين و نورادرنالين باعث ورود به فاز نان رم میشود .

این حالت به صورت چرخه ای طی خواب تکرار میشود .ترشح استیل کولين در پونز در فاز (REM) به تالاموس و از آنجا به کورتکسهاي پريتال ، فرونتال و پشت مغز میرود و در حقیقت ، رویا از این قسمتهای مغز منشأ می گیرد .در آسیبهای قسمت جلویی مغز ، با آنکه فازهای رم و نان رم خواب باقی میماند ولی فرد قادر به دیدن رویا نیست .در آسیبهای ساقه مغز ، فازهای رم و نان رم مختل میشود ولی نکته جالب آن است که دیدن رویا باقی میماند . پس در حقیقت شکل گیری رویا مربوط به ساقه مغز نیست بلکه در کورتکس مغزی انجام میشود .در لوب فرونتال یا جلویی مغز ، وجود دوپامين باعث انتقال پیامها به قسمتهای بالاتر میشود و وجود این ماده باعث افزایش میزان رویا میشود.

در هنگام تجربه ی رویای شفاف(رویای قابل درک و یادآوری) لوبهای آهیانه و پیشانی مغز با افزایش فعالیت مواجهند.و نکته جالب توجه برعکس شدن جریان امواج در مغز است . در حالت طبیعی و در پی یک توجه بینایی معمولا امواج از لوب پس سری به سوی لوب آهیانه یا پریتال میرود. در رویا جریان برعکس است و ازلوب پریتال به سوی لوب اکسیپوت یا پس سری میرود . گویا اول احساسات یا خاطرات یا آموخته های قبلی و تجربیات ، درک میشود و سپس تبدیل به دیدن میشود . برخی از مردم میتوانند بیشتر رویاها را در صبحگاه به یاد بیاورند یا یه عبارتی رویای شفاف بیشتر دارند ، در حالی که برخی دیگر به ندرت رویایی را به یاد می آورند .

علت آن چیست ؟
مطالعات جدید ، نشان میدهد که محل اتصال دو لوب تمپورال و پريتال که مرکز نگهداری معلومات در مغز است ، درافرادي که بیشتر رویا را به یاد می آورند ، فعالتر است . بیشتر بودن فعالیت در این منطقه از مغز، بیداری و توجه به اجسام تاثیر گذار خارجی و تقويت مرکز بیداری را تسهیل ميکند . به این ترتیب کدبندی رویاها را در حافظه تسهیل میکند .علت این رویاها همیشه مطلب جالبی برای محققینی بوده است که بر روی تفاوت افراد با یادآوری زیاد رویا( افرادی که رویای خود را به صورت منظم به یاد می اورند )و افرادی که کم رویای خود را به یاد می اورند، بررسی و تحقیق میکنند.

طبق مطالب قبلی که بیان شد ، می فهمیم اگر فردی در فاز رم خواب(REM) از خواب برخیزد ، رویا را کاملتر و دقیقتر به یاد مي آورد .محققی در مرکز تحقیقات لئون علوم اعصاب به نام پيرين رابي تصميم گرفت تا درباره یادآوری رویاها بررسی کند .پيرين در ژانویه 2013 در مجله اي به نام کورتکس مغز مطلبی را منتشر کرد.پيرين میگوید : افرادی که رویا را زیاد به یاد می اورند،از نظر زماني ، دو برابر افراد با یادآوری کم رویا ، در بیداری هستند .و مغزهای آنها با تحریکات صوتی حین خواب و بیداری بیشتر تحریک ميشود . و فعالیت اضافه مغز ، یادآوری رویاها را به شکل بيشتري ، تسهیل میکند .در این مطالعه، جستجو بر تعیین مناطق مغز که در دو گروه تفاوت دارد ، متمرکز شد و محققان از PET scan برای مقایسه فعاليت خودبخودي مغز در 41 نفر در زمان بیداری و خواب استفاده کردند .داوطلبان به دو گروه تقسیم شدند ..گروه اول از افرادی بودند که رویا را زیاد به یاد می آوردند یعنی دو تا پنج بار در هفته رویای قابل یادآوری داشتند و گروه دوم از افرادي بودند که کم ، رویا را به یاد می آوردند یعنی دو رویا را در ماه به یاد می آوردند .

مطالعه در گروه اول در مقایسه با گروه دوم در هنگام بيداری و خواب نشان داد که فعالیت خودبخودی مغز در قسمت میانی لوب پريتوفرونتال و در محل اتصال تمپوروپريتال بیشتر است و این منطقه ای از مغز است که در بیداری و توجه به تحریکات بیرونی مشارکت دارد .و شاید این تفسیر کند که چرا آنها که بیشتر رویا را به یاد می آورند ،به تحریکات محیط در بیداری بیشتر جواب میدهند.در افرادی که کمتر رویا را به یاد می آورند ،مغز در زمان خواب قادر به حفظ معلومات جدیدی نیست پس رویاها را نمی تواند در حافظه رمز گذاری کند بنابراین یادآوری بیشتر رویاها در افرادی که کمتر به یاد می اورند ،لازم میکند تا مغزهای آنها از خواب بیدار شود.نتایج نشان میدهد افرادی که بیشتر روياها را به یاد می آورند و آنهایی که کمتر به یاد می آورند در بیان رویا ها هم تفاوت دارند ولی باید توجه کنيم که آنها در تولید رویا هم با یکدیگر متفاوتند .آنهایی که بیشتر، رویاها را به یاد می آورند کمیت بیشتری از رویاها را در مقایسه با افرادي که کمتر رویاها را به ياد می آورند،تولید می کنند.

منبع
(Institut national de la santé et de la recherche médicale). "Why does the brain remember dreams?." ScienceDaily. ScienceDaily, 17 February 2014.
http://serendip.brynmawr.edu/bb/neuro/neuro03/web1/alippman.html


آدرس مطب : اصفهان ، خیابان آمادگاه ، روبروی داروخانه سپاهان ، مجتمع اطبا ، طبقه اول
تلفن : 32223328 - 031

نظرات کاربران درباره این مطلب :

برای متن پیام فقط از حروف فارسی استفاده کنید .
این فرم صرفا جهت دریافت نظرات ، پیشنهادات و انتقادات کاربران در مورد مطلب فوق میباشد .
به سوالات پزشکی در این بخش پاسخ داده نمیشود .
از ارسال پیام های تبلیغاتی در این بخش خودداری نمایید .
حداکثر طول مجاز برای متن پیام 500 کاراکتر است .
نام و فامیل :
تلفن :
ایمیل :
متن پیـام :
در چه مرحله ای از خواب ، رنقش غذاها و موجودات دريابیست تمرین ساده برای جلوسیستم تعادلی بدنهدف از تکامل مغزتو دی ان ای خاص ميتوکندريپیوند سر، یکی از راه حلهاتاثیر درجه حرارت بر عملکمولتیپل اسکلروز در زنان اگر نعمت فراموشی نبود بسدرمان های بیماری آلزایمرنقش غذاها و موجودات دريابیشتر کمردردها نیازی به سکته مغزیهزینه ای که برای اندیشیدتولید سلولهای جنسی از سلپیشرفتی مستقل از ابزار هتاثیر رژیم گیاه خواری بر موجودات مقهور ژنها هستنداگر نعمت فراموشی نبود بساگر تلاش انسان امروز برادرمان جدید میگرن با انتی نقشه مغزی هر فرد منحصر بهبا هوش مصنوعی خودکار روبساخت شبکه عصبی با الفبایهستي مادي ای که ما کوچکترتوانایی مغز و دیگر اجزای پختگی پس از چهل سالگي به تاثیر رژیم گیاه خواری بر میهمانهای ناخوانده عامل اثر مضر مصرف طولانی مدت ردرمانهای بیماری پارکینسچهار میلیارد سال تکامل ببارداری بدون رحمساخت شبکه عصبی مصنوعی با ویتامین E برای فعالیت صحتوصیه های غیر دارویی در سپرورش مغز مینیاتوری انساتاثیر عصاره تغلیظ شده گیمیدان مغناطيسي زمین بشر ما انسانها چه اندازه نزداثرات مفید قهوهدرک فرد دیگر و رفتارهای انورون هاي مصنوعی می توانبازسازي مغز و نخاع چالشی سردرد و علتهای آنویتامین E در چه مواد غذایتوصیه هایی در مصرف ماهیآیا هوش ارثی دریافتی از پتشنج چیستما انسانها چه اندازه نزداثرات مضر ماری جوانادرک و احساسنوروپلاستیسیتی چیستبحث درباره پیدایش و منشاسردرد تنشنویتامین دی گنجینه ای بزرتکامل ابزار هوش ، راه پر آیا هشیاری کوانتومی وجودثبت امواج الکتریکی در عصما تحت کنترل ژنها هستیم یاخلاق و علوم اعصابدرک احساسات و تفکرات دیگچیزی خارج از مغزهای ما نیبحثی در مورد نقش ویتامينسرعت فکر کردن چگونه استواکنش های ناخودآگاه و تقتکامل ساختار رگهای مغزی آیا آگاهی پس از مرگ از بیجهش های ژنتیکی مفید در سامجموعه های پر سلولی بدن ماختلال در شناسایی حروف و درک عمیق در حیواناتچگونه مغز پیش انسان یا همبحثی جالب درباره محدودیتشنا در ابهای گرم جنوب نیورزش هوازی مرتب خیلی به قتئوری تکامل امروز در درمآیا امکان بازسازی اندامهحافظه و اطلاعات در کجاست محل درک احساسات روحانیاختلالات مخچهدرگیری اعصاب به علت میتوچگونه هموساپينس بر زمین بحثی در مورد نقش کلسیم و شاهکار قرنورزش هوازی ، بهترین تمریتئوری تکامل در پیشگیری و آیا انسان با مغز بزرگش اخحافظه و اطلاعات در کجاست محل درک احساسات روحانی داختلالات حرکتی در انسانرقیبی قدرتمند در برابر مچگونه آن شکری که می خوریمبحثی در مورد عملکرد لوب فشباهت زیاد بین سلول هاي عورزش و میگرنتاثیر ویتامین دی بر بیماآیا احتمال دارد رویا از آحافظه و اطلاعات در کجاستمخچه ، فراتر از حفظ تعادلاختلالات صحبت کردن در انرویای شفافچگونه جمعیت های بزرگ شکل بحثی درباره هوش و تفاوتهشباهت زیاد بین سلول هاي عورزش بهترین درمان بیش فعتاثیر کپسول نوروهرب بر نآیا برای تولید مثل همیشه حس چشایی و بویاییمخچه ابزاري که وظیفه آن فادامه بحث تکامل چشمروبات های ریز در درمان بیچگونه جمعیت های بزرگ شکل بحثی درباره هوش و تفاوتهصرع و درمان های آنورزش در کمر دردتاثیر کپسول نوروهرب بر تآیا بزرگ شدن مغز فقط در دحس و ادراک (قسمت اول )مدارک ژنتیکی چگونه انسانارتوکين تراپی روشی جديد روزه داری و بیمار ی ام اس چگونه حافظه را قویتر کنیبحثی درباره هوش و تفاوتهضررهای مصرف شکر و قند بر وزوز گوشتاثیر کپسول نوروهرب بر سآیا تکامل و تغییرات ژنتیحس و ادراک (قسمت دوم )مرگ انتقال است یا نابود شارتباط میکروب روده و پارروش مقابله مغز با محدودینگاهی بر قدرت بینایی درابحثی درباره هوش و تفاوتهضررهای شکر بر سلامت مغزیکی از علل محدودیت مغز امتاثیر کپسول نوروهرب بر سآیا خداباوری محصول تکاملحس و ادراک قسمت چهارممزایای شکلات تلخ برای سلارتباط شگفت انگیز مغز انروش صحبت کردن در حال تکامنگاهی بر توانایی اجزاي ببحثی درباره هوش و تفاوتهطی یکصد هزار سال اخیر هرچیادگیری مهارت های جدید دتاثیر گیاه خواری بر رشد وآیا دلفین ها می تواند از حس و ادراک قسمت پنجممشکلات نخاعیارتروز یا خوردگی و التهاروشهای نو در درمان دیسک بنخاع ما تا پایین ستون فقربحثی درباره احساسات متفاعلم به ما کمک میکند تا مویادآوری خواب و رویاتاثیر گیاه خواری بر رشد وآیاما مقهور قوانین فیزیکحس و ادراک قسمت سوممغز ما کوچکتر از نیم نقطهارزش حقیقی زبان قسمت اولروشهای شناسایی قدرت شنوانرمش های مفید در سرگیجهبحثی درباره احساساتی غیرعلایم کمبود ویتامین E را ژن هوش و ساختارهای حیاتی تاثیر گیاه خواری بر رشد وافراد آغاز حرکت خودشان رخلاصه ای از مطالب همایش ممغز آیندگان چگونه است ؟ارزش حقیقی زبان قسمت دومروشی جدید در درمان قطع نخنرمشهای مهم برای تقویت عبخش دیگری در وجود انسان هعلایم کمبود ویتامین E را ژن یا نقشه توسعه مغز و نقتاثیر گیاه خواری بر رشد وامیوتروفیک لترال اسکلروخواندن ، یکی از شستشو دهنمغز انسان ایا طبیعتا تماارزش حقیقی زبان قسمت سومروشی جدید در درمان سکته مچرا حیوانات سخن نمی گوینبرای پیش بینی آینده مغز دعوارض ازدواج و بچه دار شدژنها نقشه ایجاد ابزار هوتاثیر گیاه خواری بر رشد وامگا سه عامل مهم سلامتخواب سالم عامل سلامتیمغز ایندگان چگونه استاز نظر علم اعصاب یا نرووسريتوکسيمب در درمان ام اسچرا حجم مغز گونه انسان دربرخی اثرات مضر ویتامین دعید نوروز مبارکژنهای هوش ، کدامندتاثیر گیاه خواری بر رشد وامروز دانش ژنتیک هیچ ابهخواب سالم عامل سلامتی و یمغز ابزار برتر بقااز نظر علم اعصاب اراده آزراه های جدید برای قضاوت رچراروياها را به یاد نمی آبرخی بیماری ها که در آن بعامل کلیدی در کنترل کارآکندر در بیماریهای التهابتاثیر دپاکین بر بیماری مانگشت نگاری مغز نشان میدخواب عامل دسته بندی و حفطمغز بزرگ چقدر مفید هست ؟از نظر علم اعصاب اراده آزراه های جدید برای قضاوت رچراروياها را به یاد نمی آبرخی توجهات در ببمار پارعصب حقوق نورولووکوری گذرای ناشی از موبایتاثیر داروهای ضد التهاب انسان جدید از چه زمانی پاخودآگاهی و هوشیارينقش قهوه در سلامتیاستفاده از هوش مصنوعی در راه پیروزی در زندگی چیستهفت چیز که عملکرد مغز تو برخی سيناپسها طی تکامل و عضلانی که طی سخن گفتن چقدکایروپاکتیک چیستتاثیر داروی ضد تشنج سدیم فلج خوابانسان عامل توقف رشد مغزخودآگاهی و هوشیارينقش هورمون های تیروئید داضطراب و ترسرشد مغز علت تمایل انسان بهمیشه عسل با موم بخوریمبررسي علل احتمالي تغيير مقالاتکاربرد روباتهای ريزنانوتاثیر درجه حرارت بر عملکفلج خواب چیستانعطاف پذیری مکانیسمی علدلایلی که نشان میدهد ما بنقش ژنتیک در درمان اختلااطلاعاتی عمومی در مورد مزمین زیر خلیج فارس تمدنی هوش مصنوعی گوگل به کمک تشبررسی و اپروچ جدید بر بیمتاثیر ویتامین دی بر بیماکاربرد روباتهای ريز، در تاثیر درجه حرارت بر عملکفیلمی بسیار جالب از تغییاولین مورد پیوند سر در انديدن با چشم بسته در خواب نقش اتصالات بین سلولهای اطلاعاتی عمومی در مورد مزندگی هوشمند در خارج از زهوش مصنوعی گوگل به کمک تشبررسی سیستم تعادلی بدن اصفحه اصلیکجای مغز مسئول پردازش تجتاثیر درجه حرارت بر عملکفراموشی همیشه هم بد نیستايندگان چگونه خواهند دیددژا وو یا اشنا پندارینقش حفاظتی مولکول جدید دبلندی در ذهن ما درک بلندیزبان چهار حرفی حیات زمینهوش مصنوعی در خدمت خلق وحبررسی علل کمر درد در میانسوالات پزشکیگنجینه ای به نام ویتامین تاثیر درجه حرارت بر عملکفرایند حذف برخی اجزای مغايا اراده آزاد توهم است یدژاوو یا آشناپندارینقش حیاتی تلومر دی ان آ دبیماری گیلن باره و بیمارسلولهای بنیادی مصنوعی درهوش مصنوعی درمانگر کامپیتلاشی برای درمان قطع نخاپیامهای کاربرانگامی در درمان بیماریهای تاثیر درجه حرارت بر عملکقارچ بی مغز در خدمت موجودايا اراده آزاد توهم است یدانشمندان روش هاي جدیدی نقش داروهاي مختلف معروف بیماری ای شبیه ام اس مولتسم زنبور ، کلیدی برای وارهوش مصنوعی درخدمت خلق وحتلاشی جدید در درمان ام اسسایتهای دیگرگزارش یک مورد جالب لخته وتاثیر درجه حرارت بر عملکلوب فرونتال یا پیشانی مغایا ابزار هوشمندی یا مغز داروهای مصرفی در ام اسنقش زبان در سلطه و قدرت ابیماریهای تحلیل عضلانی اسودمندی موجودات ابزی بر هوش احساسیتمدن قدیمی ای در جنوب ایرگشایش دروازه جدیدی از طرتاثیر درجه حرارت بر عملکلرزش ناشی از اسیب به عصبایا بیماری ام اس (مولتیپداروی ضد تشنج با قابليت تنقش زبان در سلطه و قدرت ابیوگرافیسیاره ابلهانهوش احساسیتنفس هوازی و میتوکندریپنج اکتشاف شگفت آور در موتاثیر درجه حرارت بر عملکلزوم سازگاری قانون مجازاایا تکامل هدفمند استداروی ضد تشنج با قابليت تنقش غذاها و موجودات دريابیوگرافیسیاره ابلهانهاوکينگ پیش از مرگش رسالتنفس هوازی و میتوکندریپیوند مغز و سر و چالشهای تاثیر درجه حرارت بر عملکلزوم سازگاری قانون مجازاایرادهای موجود در خلقت بداستانها و مفاهیمی اشتبا