دکتر سید سلمان فاطمی

متخصص داخلی مغز و اعصاب


کانال تلگرام دکتر فاطمی

آدرس مطب دکتر سلمان فاطم

آدرس دکتر زهره ابوطالبی

بحثی درباره احساسات متفاوت از احساسات مادی پنجگانه

بحثی درباره احساسات متفاوت از احساسات مادی پنجگانه

آن چیزی که بيشتر در مدارس تدریس می شود، آن است که احساسات انسان محدود به پنج حس معروف بینایی، چشایی، بویایی، لامسه و شنوایی است. بله این احساسات در وجود انسان و دیگر حيوانات وجود دارد ولی این احساسات صرفا مادی، با احساسات دیگر مانند ترس و خشم و احساس گناه ... تا حدی متفاوت است.

درک ما از عالم هستی و احساس ما از آن، نخستین برخوردی است که با جهان اطراف خود داریم، ولی این ادراک صرفا با اندامهای حسی معروف(sensation) ما انجام نمیشود بلکه ابزار دیگری در موجودات هست که باعث می شود تا حسی درونی در آنها شکل بگیرد و این حس درونی(emotion)، اهمیت خاصی را در واکنشهای آنها دارد. و حتی امروزه نوع خاصي از هوش را به همین احساسات خاص مربوط می دانند.(emotional intelligence)

مثلا اگر گرگی درنده را در جلوي خودتان ببینید، این حس بینایی شما نیست که ناگهان سبب میشود فرار کنید بلکه به دنبال حس بینایی دیدن گرگ، حسی دیگر در درون شما شکل می گیرد و آن حس ترس است. به دنبال این احساس ترس، هورمونهايي در بدن ترشح می شود که بدن را وادار به فعالیت بیشتر می کند و قدرت لازم را برای اندام هايي مانند قلب و عضلات پا فراهم می سازد و این اندامها سرعت خاصی را به موجود زنده می دهند تا بتواند فرار کند.

نمونه دیگر این احساس ها،
احساس اضطراب است- که میتواند در شرایطی نه تنها زیان بار نباشد بلکه باعث تحرک فرد و نجات او از یک گرفتاری بزرگ شود.
این احساسات مهمی که جزو پنج دسته اصلی احساسات موجودات نیستند، شکلهای مختلفی دارند.

اکثر این احساسات، مثبت نیستند زیرا هدف از این احساسات، القاي حالت هوشیاری بیشتر و تحرک در موجود زنده است تا خود را از مخمصه ای نجات دهد. حس مثبت، در موجودات ابتدايي تر، کمتر منجر به تحرک برجسته ای می شود در حالی که حس منفی، منجر به واکنشي شدیدتر می شود.

این اهمیت احساسات منفی، به عنوان میراثی تکاملی به انسانها هم رسیده است تا آنجا که قرار دادن احساسات مثبت در مغزهایی که احساسات منفی را بیشتر در خود جای میدهد، کاری نسبتا دشوار است. ما تجربه بیشتری نسبت به غم و اندوه و ترس داریم و در برابر هنر شاد بودن و لذت بردن و مهمتر از آن، به خاطر سپردن این شادیها و لذت ها، در اندکی از ما وجود دارد.

در همه زبان های عالم مي بينيم کلمات منفی بیشتر از کلمات مثبت است.

و به طور کلی هفت احساس اساسی در هر زبان وجود دارد و آنها عبارتند از:

شادی ، اندوه ، ترس ، خشم ، تنفر، خجالت و گناه

شش عدد از این هفت احساس، منفی و یکی از آنها، مثبت است. از نظر تکاملی، ما احساسات منفی را ترجیح می دهیم و مغزهای ما به این احساسات منفی به شکل سریع تر پاسخ مي دهد.

علت اين ترجیح، به طبیعت انسان برمی گردد زیرا او نیاز دارد، به سرعت دخالت کند و از احساسات منفی، عبرت و درس بگیرد و اهمیت این عبرت گرفتن تا حدی است که آن را به مساله مرگ و زندگی تبدیل می کند.

و به این دلیل، یادآوری اين احساسات و عبرت گرفتن از آنها، هم، هر چند زمانی بر آن گذشته باشد، مهم است.

اما در سیر تکاملی موجودات، احساسات مثبت آنقدر مهم نیست و میتوانی هر قدر میخواهی در آن غرق شوی سپس به سرعت از آن بیرون بیایی و این برعکس احساسات منفی است.

(.Dr. Rick Hanson, Hardwiring happiness, TEDxMarin, 2013)

ترس در موجودات ابتدایی، خود را به صورت واکنشي سریع به شرایط خطر و دشمن نشان می دهد. در یک حیوان تکامل یافته تر این احساس میتواند با افزایش ضربانات قلب یا حتی سیخ شدن موها خود را نشان دهد. ما از احساس درونی حیوانات باخبر نیستیم ولی با مقایسه واکنشي که حیوانات به شرایط خطرناک نشان می دهند، تا حد زیادی میتوانیم احساس درونی آنها را درک کنیم.

ترس، از ابتدایی ترین احساساتی است که در موجودات زنده شکل گرفته و این ترس، زمینه بسیار مساعدی را برای حفظ بقای موجودات فراهم کرده است، به گونه ای که با ایجاد ترس، موجود زنده به هر وسیله ای مي کوشد تا از شرایط خطرناک بگریزد و خود این فرار سبب می شود تا موجود، زنده بماند و بقای بهتری برای او ایجاد گردد.

مغز موجودات ابتدایی، آن پيچيدگي مغز انسان را ندارد بنابراین احساساتی مانند ترس، به صورتی خام و پرداخت نشده در این موجودات رخ می دهد.

مغز اولیه شامل غشایی ابتدایی است که از هيپوکمپ و کورتکس سينگوليت و آميگدال تشکیل می شود. در این مغز ابتدایی، غشای ضخیمی روی قسمت های ابتدايي وجود ندارد. این قسمت های ابتدایی با احساسات اولیه مانند حس چشاي یا بویایی مرتبط است. همچنين نخستین احساسات( emotion ها) را هم مانند ترس، ایجاد می کند.

به خصوص در موجودات پیش از انسان ، قسمت پیشانی مغز هم بسیار کوچکتر است و این را به خوبی میتوان در مغز حیوانات دید. حتی دايناسورهاي بزرگی که شاید قدی به بلندای یک آپارتمان ده طبقه داشتند، فاقد پیشان

ی ای بلند بودند و قسمت پیشانی مغز آنها بسیار کوچک بود .

@salmanfatemi

همین حالت در حیوانات پیش از رده انسان يعني شامپانزه و گوریل هم مشاهده می شود.

بعدها با توسعه غشای مغز و به خصوص قسمت پیشانی مغز- که خاص انسان است- فعالیت های پیچیده تری مانند یادگیری و حافظه و استدلال و برنامه ریزی و تفکر انتزاعي و نهایتا قدرت تکلم شکل گرفت.

احساساتی مانند ترس و خشم و تنفر و ..... در قسمت مرکزی و ابتدایی کورتکس مغز پستانداران و پرندگان به نام سيستم ليمبيک و آميگدال پردازش میشود. Limbus به معنی منطقه ای حاشیه ای هست که اطراف قسمت مرکزی مغز قرار می گیرد .

برخی دانشمندان معتقدند مناطق اميگدال و ليمبيک در خزندگان مشاهده نمی شود و خاص پستانداران است ولی برخی دیگر تاکید دارند که مناطقی مشابه اميگدال و سیستم ليمبيک را در این حيوانات هم یافته اند.

نکته جالب توجه آنکه اندازه شبکه ليمبيک و آميگدال، در پستانداران- هر چه تکامل یافته تر باشند- کوچکتر است. در این جانداران ، کورتکس دور مغز، بزرگ و بزرگتر ميشود ولی به قیمت کوچک شدن سیستم ليمبيک!!!

پس اهمیت احساسات خام مانند ترس یا خشم خام، در موجودات پیشرفته تر مانند انسان کمتر می شود و انسان بر خلاف حيوانات، قادر است بر بسیاری از این احساسات غلبه کند، آنها را پردازش دهد و حتی خود را از قید احساسات منفی برهاند.

دانشمندی به نام مک لین سیستم ليمبيک را مختص پستانداران میداند و معتقد است خزندگان فقط بازال گانگليا و ساقه مغز دارند و فاقد سیستم ليمبيک هستند.

این دیدگاه توسط دانشمندان آناتومی مورد قبول نیست زیرا آنها امروزه فهمیده اند که پرندگان و خزندگان هم کورتکس مغزی و قسمتهای ساب کورتيکال مانند سیستم ليمبيک و اميگدال و سیستم هيپوکامپ کوچکی دارند. ارتباط سیستم ليمبيک با کورتکس مغزی بسیار برجسته است و ارتباطات زیادی بین کورتکس و سیستم ليمبيک و هیپو تالاموس وجود دارد. این ارتباطات نقش مهمی در کنترل عملکرد این قسمتهای قدیمی تر توسط قسمتهای بالایی مغز دارد.

بر اساس مطالعات جدید نقش هيپوکامپوس در قسمت وسطی سیستم ليمبيک، در فعالیتهای شناختی کشف شده است و به نظر میرسد نقش آن محدود به احساسات و emotion نباشد.

قسمتی از سیستم ليمبيک به نام اميگدال در بروز احساسات (emotion) نقش دارد. برداشتن لوب تمپورال- که هيپوکامپ و آميگدال را درون خود دارد- منجر به بیماری خاصی در میمون ها میشود: آنها بی مهابا هر آشغالی را مي خورند و بی محابا شریک جنسی بر می گزینند و روابط جنسی بدون مهاري دارند. همچنین ترسی از انسان ها و شرایط دشوار ندارند. در حقیقت اینطور تصور میشود که اميگدال، سبب درک اهمیت تحریک محیطی است يعنی اگر آميگدال آسیب ببیند فرد اهمیت تحریکات احساسی از محیطی را درک نمی کند .

رفتارهای اجتماعی و کنترلی تا حدی به وسیله اميگدال انجام می شود ولی به دلیل پیچیدگی آن و وجود ده ها هسته عصبي در آن و نیز به دلیل پیچیدگی عملکردهای اجتماعی و کنترلی، ابهامات زیادی در مورد عملکرد آميگدال وجود دارد.

این ساختمان مغز، نقش مهمی را در رفتارهای اجتماعی دارد. نمونه برجسته آن تغییر حالت موجود زنده به دنبال دریافت تنبیه هست (conditoning) .

در این حالت، ایجاد شرایطی که موجود را دچار تنبیه و آزار کند، سبب حالت اجتناب و دور شدن از آن شرایط میگردد.

اين احساسات، در حفظ بقای موجود زنده تاثیرگذار است. این موجود زنده لازم نیست چیز خاصی را یاد بگیرد بلکه قرار گرفتن در شرایط آزار یا تنبيه باعث تغییراتی در غدد درون ریز و سیستم اتونوم او میشود تا او را به صورت ناخودآگاه از قرار گرفتن در شرایط خطرناک دور کند. این اتفاقات در هسته لترال آميگدال انجام می شود و تغییر در این هسته، از ترس و کانديشنینگ در شرایط خطر جلوگیری ميکند.

بخش مهم دیگر از اميگدال که در emotion نقش دارد، بخش سنترال و مرکزی آن است. تخریب مصنوعی این قسمت هم مانع از ترس ناشی از conditioning مي شود.

از این دو قسمت لترال و مرکزی اميگدال، پیامهایی به هیپوتالاموس میرود و از آنجا فعالیتهای اتونوم و تغییرات هورمونی و رفتاری را ایجاد می کند و منجر به واکنش موجود زنده به پیامهای خطر از محیط می شود.

همچنین واکنش های احساسی دیگری مانند خشم و احساسات مادری و جنسی و احساسات چشایی و لذت یا نفرت از غذا، هم در اميگدال پردازش می شود.

واکنشهای اجتنابی فقط پاسخهای احساسی (emotional) نیستند و محدود به ترس نیستند بلکه بخشی از این واکنشها، ناشی از یادگیری موجود زنده است. مثلا موجود زنده به تدریج یاد میگیرد در شرایط خطرناک بدود یا شنا کند و فقط احساس درونی ترس نیست که او را به حرکت در می آورد و هر چه مغز پیچیده تر باشد و هر چه قسمت جلویی مغز بزرگ تر و کامل تر باشد این یادگیری پس از ترس خام، دقیق تر و پيچيده تر ميشود. حتی شاید به جای ترس خام، منجر به واکنشي کامل تر و عاقلانه

تر شود.

@salmanfatemi

هيپوکامپوس نقش مهمی در عملکردهای شناختی مانند حافظه explicit و حافظه implicit و شناخت فضایی دارد(حافظه اکسپليسيت ، حافظه ای است که به صورت آگاهانه فرد میتواند آن را به یاد بیاورد ولی حافظه ايمپليسيت حافظه ای است که به صورت ناخودآگاه انجام میشود مثلا کسی که دوچرخه سواری میکند، فنونی را که لازم است حین دوچرخه سواری انجام دهد، به صورت ناخودآگاه اجرا ميکند و لازم نیست در مورد آن بیندیشد)

هيپوکامپ نقش اصلیش در رفتارهای شناختی و نه احساسی است.

برخی احساسات، درونی هستند و در همه افراد در سرتاسر جهان رخ میدهد. کورتکس پره فرونتال نقش مهمی در درک و کنترل احساسات ما دارد. اگر احساسات یا emotion به مرحله هوشیار، برسد قسمت دورسولترال کورتکس پره فرونتال فعال می شود.

اين قسمت از لوب فرونتال خاص پستانداران است و در انسان، پیچیدگی آن از همه پستانداران دیگر بیشتر است. تجربیات هوشیار در انسان، وابسته به این ساختارهای موجود در لوب فرونتال است.

زبان و تکلم هم خاص انسان است و تکلم بر درک هوشیار این احساسات تاثیر می گذارد. زبان و تکلم در بیان emotion موثر است مثلا در زبان انگلیسی بیش از سی عبارت برای بیان احساس وجود دارد.

در دیگر موجودات که قادر به صحبت کردن نیستند نحوه درک محیط و چگونگی ابراز این درک، به دلیل نداشتن قدرت تکلم بسیار محدود می شود.

بیشترین قسمتی که بین پستانداران و دیگر موجودات، با هم متفاوت است، قسمت جلویی مغز (forebrain) میباشد.

این دیدگاه وجود دارد که تکامل پستانداران در نتیجه اضافه شدن سیستم ليمبيک و نئوکورتکس در forebrain ایجاد شده است.

@salmanfatemi

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3600914/#R107


آدرس مطب : اصفهان ، خیابان آمادگاه ، روبروی داروخانه سپاهان ، مجتمع اطبا ، طبقه اول
تلفن : 32223328 - 031

نظرات کاربران درباره این مطلب :

برای متن پیام فقط از حروف فارسی استفاده کنید .
این فرم صرفا جهت دریافت نظرات ، پیشنهادات و انتقادات کاربران در مورد مطلب فوق میباشد .
به سوالات پزشکی در این بخش پاسخ داده نمیشود .
از ارسال پیام های تبلیغاتی در این بخش خودداری نمایید .
حداکثر طول مجاز برای متن پیام 500 کاراکتر است .
نام و فامیل :
تلفن :
ایمیل :
متن پیـام :
چندین ماده غذایی که ماننپنج اکتشاف شگفت آور در موزبان و بیان، در سایه پیشراز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکچراروياها را به یاد نمی آسردرد سکه ایبیهوش کردن در جراحی و بیمما با کمک مغز خود مختاريمهوش، ژنتیکی است یا محیطیدفاع در برابر تغییر ساختاولین سلول مصنوعیسوالات پزشکیبرخی توجهات در ببمار پارمغز انسان رو به کوچکتر شدکمردرد و علل آندرک تصویر و زبان های مخلتادغام میان گونه های مختلتکامل ساختار رگهای مغزی چه زیاد است بر من که در ایپوست ساعتی مستقل از مغز دزبان و تکلم برخی بیماریهاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکفلج بل، فلجی ترسناک که آننزاع بین جهل و علم رو به پتغییر عمودی سر انسان از پآیا احتمال دارد رویا از آسرعت فکر کردن چگونه استبیوگرافیما تحت کنترل ژنها هستیم یهیچگاه از فشار و شکست نتردقیق ترین تصاویر از مغز ااوکرلیزوماب داروی جدید شپیامهای کاربرانبرخی سلولهای عصبی در تلامغز ایندگان چگونه استکمردرد با پوشیدن کفش منادرک عمیق در حیواناتادغام دو حیطه علوم مغز و تکامل شناخت انسان با کشفچهار میلیارد سال تکامل بپیموزایدزبان و شناخت حقیقت قسمت چاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکفلج خوابنزاع بین علم و نادانی رو ثبت امواج الکتریکی در عصآیا احتمال دارد رویا از آشلیک فراموشیبیوگرافیماه رجبهاوکينگ پیش از مرگش رسالدلایلی که نشان میدهد ما بايندگان چگونه خواهند دیدسایتهای دیگربرخی سيناپسها طی تکامل و مغز ابزار برتر بقاکنفرانس تشنج هتل کوثر اصدرگیری اعصاب به علت میتوارتقا و تکامل سنت آفرینش تئوری تکامل امروز در درمچهار ساعت پس از کشتار خوکپیچیدگی های مغزی در درک ززبان و شناخت حقیقت قسمت ااز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکفلج خواب چیستنزاع بین علم و جهل رو به پجمجمه انسان های اولیهآیا برای تولید مثل همیشه شنا در ابهای گرم جنوب نیبیان ژن های اسکیزوفرنی دماپروتیلینهاوکينگ پیش از مرگش رسالدندان ها را مسواک بزنید تايا اراده آزاد توهم است یبررسي علل احتمالي تغيير مغز از بسیاری حقایق می گرکنگره بین المللی سردرد درقیبی قدرتمند در برابر مارتوکين تراپی روشی جديد تئوری تکامل در پیشگیری و نوار مغزی روشی مهم در تشخپیوند مغز و سر و چالشهای زبان و شناخت حقیقت قسمت داز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکفیلمی بسیار جالب از تغیینظام مثبت زندگیجنسیت و تفاوت های بیناییآیا بزرگ شدن مغز فقط در دشناخت و معرفت، و نقش آن دبیست تمرین ساده برای جلومبانی ذهنی سیاه و سفیدهدف از تکامل مغزدو ویژگی انتزاع و قدرت تجايا اراده آزاد توهم است یبررسی و اپروچ جدید بر بیممغز برای فراموشی بیشتر ککنگره بین المللی سردرد درموزی از نخستین تمدن بشرارتباط میکروب روده و پارتا 20 سال آینده مغز شما به نورون هاي مصنوعی می توانپیوند سر، یکی از راه حلهازبان و شناخت حقیقت قسمت ساز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکفیزیکدانان ماشینی برای تنظریه تکامل در درمان بیمجنسیت و تفاوت های بیناییآیا تکامل و تغییرات ژنتیشناسایی سلول های ایمنی ابیشتر کمردردها نیازی به مجموعه های پر سلولی بدن مهزینه ای که برای اندیشیدديدن با چشم بسته در خواب ای آنکه نامش درمان و یادشبررسی سیستم تعادلی بدن امغز بزرگ چقدر مفید هست ؟کندر در بیماریهای التهابرمز و رازهای ارتباط غیر کارتباط چاقی و کاهش قدرت بتاثیر مشاهده بر واقعیت بنورون های ردیاب حافظهپیشینیان انسان از هفت میزبان، وسیله شناسایی محیطاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکفرگشت و تکامل تصادفی محض هفت چیز که عملکرد مغز تو جهش های ژنتیکی مفید در ساآیا خداباوری محصول تکاملشواهدی از دنیسوان(شبه نئبا هوش مصنوعی خودکار روبمحل درک احساسات روحانیهستي مادي ای که ما کوچکتردی متیل فومارات(زادیوا)(ایندرالبررسی علل کمر درد در میانمغز بزرگ چالش است یا منفعکوچک شدن مغز از نئاندرتارویای شفافارتباط هوش ساختار مغز و ژتاثیر نگاه ناظر هوشیار بنوروپلاستیسیتی چیستپیشرفتی مستقل از ابزار هسفر نامه سفر به بم و جنوب از تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر رو ح و روان بر جسمفراموش کارها باهوش تر هسهفت سین یادگاری از میراث جهش های ژنتیکی غیر تصادفآیا دلفین ها می تواند از شاهکار قرنبارداری بدون رحممحل درک احساسات روحانی دهستی ما پس از شروعی چگال دژا وو یا اشنا پنداریایا کوچک شدن مغزانسان البزرگ شدن مغز محدود به دورمغز بزرگ چالشهای پیش روکودک ایرانی که هوش او از روبات های ریز در درمان بیارتباط انسانی، محدود به تاثیر نگاه انسان بر رفتانوشیدن چای برای مغز مفید پاسخ گیاهان در زمان خوردسفرنامه سفر به بم و جنوب از تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر رژیم گیاه خواری بر فراموشی همیشه هم بد نیستهمیشه عسل با موم بخوریمجهشهای مفید و ذکاوتی که دآیا دست مصنوعی به زودی قاشبیه سازی میلیون ها جهان بازگشت از آثار به سوی خدامحدودیت های حافظه و حافظو هر کس تقوای خدا پیشه کندژاوو یا آشناپنداریایا ابزار هوشمندی یا مغز بسیاری از بیماری های جدیمغز حریص برای خون، کلید تکودکان خود را مشابه خود تروح رهاییارتباط شگفت مغز انسان و فتاثیر نگاه انسان بر رفتانوعی سکته مغزی ، وحشتناک پختگی پس از چهل سالگي به سفرنامه سفر به بم و جنوب از تکینگی تا مغز- از مغز تاثیر رژیم گیاه خواری بر فرایند حذف برخی اجزای مغهوموارکتوس ها ممکن است دجهشهای مفید و ذکاوتی که دآیا رژیم غذایی گیاهی سلاشبیه سازی سیستم های کوانبازسازي مغز و نخاع چالشی مخچه ، فراتر از حفظ تعادلویتامین E برای فعالیت صحدانشمندان ژنی از مغز انسایا بیماری ام اس (مولتیپتفاوت مغز انسان و میمون همغز زنان جوانتر از مغز مرکوری گذرای ناشی از موبایروزه داری و بیمار ی ام اس ارتباط شگفت انگیز مغز انتاثیر ویتامین دی بر بیماچیزی خارج از مغزهای ما نیپرورش مغز مینیاتوری انساسفرنامه سفر به بم و جنوب از تکینگی تا مغز- از مغز تاثیر رژیم گیاه خواری بر فرد حساس از نظر عاطفی و بهوش مصنوعی می تواند بر احجاذبه و نقش آن در شکلگیریآیا راهی برای رفع کم آبی شباهت زیاد بین سلول هاي عبحتی علمی درباره تمایل بمخچه ابزاري که وظیفه آن فویتامین E در چه مواد غذایدانشمندان روش هاي جدیدی ایا بدون زبان میتوانیم تتفاوتهای جنسیتی راهی برامغزهای کوچک بی احساسکی غایب شدی تا نیازمند دلروش مقابله مغز با محدودیارتباط شگفت انگیز مغز انتاثیر ژنها بر اختلالات خچگونه مغز پیش انسان یا همآلزایمرسفرنامه سفر به بم و جنوب از تکینگی تا مغز- از مغزتتاثیر رژیم گیاهخواری بر قانون مندی نقشه ژنتیکی مهوش مصنوعی گوگل به کمک تشحقیقت راستین انسان علم بآیاما مقهور قوانین فیزیکشباهت زیاد بین سلول هاي عبحث درباره پیدایش و منشامدارک ژنتیکی چگونه انسانویتامین دی گنجینه ای بزردانشمندان روشی برای تبدیایا تکامل هدفمند استتقلید مرحله ای نسبتا پیشمغزتان را در جوانی سیمکشکاهش التهاب ناشی از بیماروش های صرفه جویی در ایجاارتباط غیرکلامی بین انساتاثیر کپسول نوروهرب بر نتاثیر کپسول نوروهرب بر تچگونه هموساپينس بر زمین آیا ما تنها موجودات زنده سفری به آغاز کیهاناز تکینگی تا مغز، از مغز تاثیر عصاره تغلیظ شده گیقارچ بی مغز در خدمت موجودهوش مصنوعی گوگل به کمک تشحافظه و اطلاعات در کجاست آزمون ذهنی گربه شرودینگرشش مرحله تکامل چشمبحثی در مورد نقش ویتامينمروری بر تشنج و درمان هایواکنش های ناخودآگاه و تقداروهای مصرفی در ام اسایرادهای موجود در خلقت بتلقین اطلاعات و حافظهنقش قهوه در سلامتیکایروپاکتیک چیستروش هایی ساده برای کاهش اارتروز یا خوردگی و التهاتاثیر کپسول نوروهرب بر سچگونه آن شکری که می خوریمآیا مغز تا بزرگسالی توسعسلولهای بنیادی مصنوعی درازدواج های بین گونه ای، رتاریخ همه چیز را ثبت کردهقدم زدن و حرکت دید را تغیهوش مصنوعی الفاگوحافظه و اطلاعات در کجاست إِلَهِي هَبْ لِي كَمَالَششمین کنگره بین المللی سبحثی جالب درباره محدودیتمرکز خنده در کجای مغز استواکسن سرطانداروهای ضد بیماری ام اس واگر نعمت فراموشی نبود بستلاش هایی در بیماران قطع نقش مهاجرت در توسعه نسل اکاربرد روباتهای ريزنانوروش صحبت کردن در حال تکامارزش حقیقی زبان قسمت اولارزش حقیقی زبان قسمت دومتاثیر کپسول نوروهرب بر سچگونه انتظارات بر ادراک آیا همه جنایت ها نتیجه بیسلسله مباحث هوش مصنوعیاستفاده از هوش مصنوعی در تبدیل تراکت صوتی مصنوعی قدرت انسان در نگاه به ابعهوش مصنوعی از عروسک تا کحافظه و اطلاعات در کجاستافراد آغاز حرکت خودشان رصرع و درمان های آنبحثی در مورد نقش کلسیم و مرگ انتقال است یا نابود شواسطه ها د رمسیر ایجاد مغداروی فامپیریدین یا نورلاگر نعمت فراموشی نبود بستلاشی برای درمان قطع نخانقش هورمون های تیروئید دکاربرد روباتهای ريز، در روشهای نو در درمان دیسک بارزش حقیقی زبان قسمت سومتاثیر گیاه خواری بر رشد وچگونه باغبانی باعث کاهش آیا هوش ارثی دریافتی از پسم زنبور ، کلیدی برای واراستیفن هاوکینگ در مورد هتبدیل سلولهای محافط به سلوب فرونتال یا پیشانی مغهوش مصنوعی از عروسک تا کحس چشایی و بویاییافزایش قدرت ادراکات و حسضررهای مصرف شکر و قند بر بحثی در مورد عملکرد لوب فمراحل ارتقای پله پله کیهوراپامیل در بارداریداروی تشنجی دربارداریاگر تلاش انسان امروز براتلاشی جدید در درمان ام اسنقش ژنتیک در درمان اختلاکجای مغز مسئول پردازش تجروشهای شناسایی قدرت شنواروشی برای بهبود هوش عاطفاز نظر علم اعصاب یا نرووستاثیر گیاه خواری بر رشد وچگونه جمعیت های بزرگ شکل آیا هوش سریعی که بدون احسسودمندی موجودات ابزی بر استیفن هاوکینگ در تفسیر تری فلوپرازینلبخند بزن شاید صبح فردا زهوش مصنوعی از عروسک تا کحس و ادراک (قسمت اول )افسردگی و اضطراب در بیماضررهای شکر بر سلامت مغزبحثی درباره هوش و تفاوتهمزایای شکلات تلخ برای سلورزش هوازی مرتب خیلی به قداروی جدید s3 در درمان ام ابزار هوش در حال ارتقا ازتمایل زیاد به خوردن بستننقش انتخاب از طرف محیط، نکشف مکانیسم عصبی خوانش پروشی جدید در درمان قطع نخاز نظر علم اعصاب اراده آزتاثیر گیاه خواری بر رشد وچگونه جمعیت های بزرگ شکل آیا هشیاری کوانتومی وجودسیاهچاله و تکینگی ابتدایاستخوان های کشف شده، ممکتری فلوپرازینلرزش ناشی از اسیب به عصبهوش مصنوعی از عروسک تا کحس و ادراک (قسمت دوم )الکتروتاکسی(گرایش و حرکطی یکصد هزار سال اخیر هرچبحثی درباره هوش و تفاوتهمسیر دشوار تکامل و ارتقاورزش هوازی ، بهترین تمریداروی جدید ضد میگرنابزارهای بقای موجود زندتمدن قدیمی ای در جنوب ایرنقش اتصالات بین سلولهای کشف مکانیسمی پیچیده در بروشی جدید در درمان سکته ماز نظر علم اعصاب اراده آزتاثیر گیاه خواری بر رشد وچگونه حافظه را قویتر کنیآیا واکنش های یاد گرفته وسیاره ابلهاناصول سلامت کمرتسلیم شدن از نورون شروع ملزوم سازگاری قانون مجازاهوش مصنوعی از عروسک تا کحس و ادراک قسمت چهارمالتهاب شریان تمپورالظهور امواج مغزی در مغز مصبحثی درباره هوش و تفاوتهمشکلات نخاعیورزش و میگرنداروی ضد تشنج با قابليت تابزارهای پیشرفته ارتباط تمساح حد واسط میان مغز کونقش حفاظتی مولکول جدید دکشف ارتباط جدیدی از ارتبريتوکسيمب در درمان ام اساز آغاز خلقت تا نگاه انساتاثیر گیاه خواری بر رشد ونگاهی بر قدرت بینایی دراآیا آگاهی پس از مرگ از بیسیاره ابلهاناضطراب و ترستشنج چیستلزوم سازگاری قانون مجازاهوش مصنوعی از عروسک تا کمحس و ادراک قسمت پنجمامیوتروفیک لترال اسکلروعلم به ما کمک میکند تا موبحثی درباره هوش و تفاوتهمشاهده آینده از روی مشاهورزش بهترین درمان بیش فعداروی ضد تشنج با قابليت تابزارهای دفاعی و بقای موتنفس هوازی و میتوکندرینقش حیاتی تلومر دی ان آ دکشف جمجمه ای درکوه ایرهوریواستیگمیناز تلسکوپ گالیله تا تلسکتاثیر گیاه خواری بر رشد ونگاهی بر توانایی اجزاي بآیا امکان بازسازی اندامهسیر آفرینش از روح تا مغز اطلاعاتی عمومی در مورد متغییر الگوی رشد مغزی با زممانتین یا آلزیکسا یا ابهوش مصنوعی از عروسک تا کمحس و ادراک قسمت سومامگا سه عامل مهم سلامتعلایم کمبود ویتامین E را بحثی درباره هوش و تفاوتهمعنی روزهورزش در کمر دردداستانها و مفاهیمی اشتبااثر مضر مصرف طولانی مدت رتنفس هوازی و میتوکندرینقش داروهاي مختلف معروف گنجینه ای به نام ویتامین رژیم غذایی حاوی تخم مرغ واز تلسکوپ گالیله تا تلسکتاثیر گیاه خواری بر رشد وناتوانی از درمان برخی ویآیا انسان با مغز بزرگش اخسیستم تعادلی بدناطلاعاتی عمومی در مورد متغییر زودتر اتصالات مغزیمنابع انرژي پاک سرچشمه حهوش مصنوعی در کامپیوترهاحساسیت روانی متفاوتامروز دانش ژنتیک هیچ ابهعلایم کمبود ویتامین E را بحثی درباره احساسات متفامغز فکر میکند مرگ برای دیوزوز گوشدر مانهای کمر درداثرات مفید قهوهتو دی ان ای خاص ميتوکندرينقش روزه داری در سالم و جگیاه خواری و گوشت خوار کدراه های جدید برای قضاوت راز تکنیکی تا مغز از مغز تتاثیر گیاه خواری بر رشد وناتوانی در شناسایی چهره سیستم دفاعی بدن علیه مغز بلندی در ذهن ما درک بلندیمولتیپل اسکلروز در زنان هوش مصنوعی در خدمت خلق وحخلاصه ای از مطالب همایش مانفجار و توقف تکاملی نشاعلت خواب آلودگی بعد از خوبحثی درباره احساساتی غیرمغز ما کوچکتر از نیم نقطهیک پیشنهاد خوب برای آسان در چه مرحله ای از خواب ، راثرات مضر ماری جواناتولید سلولهای جنسی از سلنقش رژیم غذایی در رشد و اگالکانزوماب، دارویی جدیراه های جدید برای قضاوت راز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر گیاه خواری بر رشد ونخاع ما تا پایین ستون فقرسکته مغزیبه زودی شبکه مغزی به جای مواد کوانتومی جدید، ممکنهوش مصنوعی در خدمت خلق وحخواندن ، یکی از شستشو دهنانگشت نگاری مغز نشان میدعوارض ازدواج و بچه دار شدبخش دیگری در وجود انسان همغز مادران و کودکان در زمیکی از علل محدودیت مغز امدر هم تنیدگی کوانتومی و پاجزای پر سلولی بدن انسان توانایی مغز و دیگر اجزای نقش زبان در سلطه و قدرت اگامی در درمان بیماریهای راه پیروزی در زندگی چیستاز تکینگی تا مغز و از مغز تاثیر انتخاب از طرف محیط نخستین تصویر از سیاهچالهساخت شبکه عصبی با الفبایبوزون هیگز چیستموجود بی مغزی که می تواندهوش مصنوعی درمانگر کامپیخواب سالم عامل سلامتیاندوهگین نباش اگر درب یا عید نوروز مبارکبرنامه و ساختار پیچیده ممغز چون ابزار هوش است دلییادگیری مهارت های جدید ددرمان های بیماری آلزایمراجزایی ناشناخته در شکل گتوازن مهمتر از فعالیت زینقش زبان در سلطه و قدرت اگاهی لازم است برای فهم و رشته نوروایمونولوژی و نقاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر ترکیبات استاتین (سنرمش های مفید در سرگیجهساخت شبکه عصبی مصنوعی با بیماری گیلن باره و بیمارموجودات مقهور ژنها هستندهوش مصنوعی درخدمت خلق وحخواب سالم عامل سلامتی و یانسان قدیم در شبه جزیره ععامل کلیدی در کنترل کارآبرین نت به جای اینترنتمغز چگونه صداها را فیلتر یادآوری خواب و رویادرمان های جدید میگرناحساس گذر سریعتر زمانتوسعه برخی شغل ها با هوش نقش سجده بر عملکرد مغزگاهی مغز بزرگ چالش استرشد مغز علت تمایل انسان باز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر دپاکین بر بیماری منرمشهای مهم برای تقویت عساختار شبکه های مغزی ثاببیماری ای شبیه آلزایمر و میهمانهای ناخوانده عامل هوش مصنوعی ساخته هوش طبیخواب عامل دسته بندی و حفطانسان جدید از چه زمانی پاعسل طبیعی موثر در کنترل ببرای پیش بینی آینده مغز دمغز آیندگان چگونه است ؟ژن هوش و ساختارهای حیاتی درمان های رایج ام اساخلاق و علوم اعصابتوصیه های غیر دارویی در سنقش غذاها و موجودات درياگذر زمان کاملا وابسته به زمین زیر خلیج فارس تمدنی از تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر داروهای ضد التهاب چرا مغزهای ما ارتقا یافت سخن پاک و ثابتبیماری ای شبیه ام اس مولتمیگرن سردردی ژنتیکی که بهوش احساسیخودآگاهی و هوشیاريانسان عامل توقف رشد مغزعصب حقوق نورولووبرخی نکات از گاید لاین پرمغز انسان ایا طبیعتا تماژن یا نقشه توسعه مغز و نقدرمان جدید میگرن با انتی اختلال در شناسایی حروف و توصیه هایی در مصرف ماهینقش غذاها و موجودات درياگربه شرودینگر و تاثیر مشزندگی هوشمند در خارج از زاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر داروی ضد تشنج سدیم چرا حیوانات سخن نمی گوینسریعترین کامپیوتر موجودبیماری بیش فعالیمیدان مغناطيسي زمین بشر هوش احساسیخودآگاهی و هوشیاريانعطاف پذیری مکانیسمی علعضلانی که طی سخن گفتن چقدبرخی اثرات مضر ویتامین دمغز انسان برای ایجاد تمدژنها نقشه ایجاد ابزار هودرمانهای بیماری پارکینساختلالات مخچهتوضیحی ساده در مورد هوش منقش غذاها و موجودات درياگزیده ای از وبینار یا کنفزیباترین چیز در افزایش ساز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکچرا حجم مغز گونه انسان درسرگیجه از شایعترین اختلابیماری تی تی پیمکانیزمهای دفاعی در برابهوش عاطفی بیشتر در زنانخانواده پایداراولین هیبرید بین انسان ومقالاتبرخی اختلالات عصبی مثانهمغز انسان برای شادمانی طژنها ، مغز و ارادهدرک فرد دیگر و رفتارهای ااختلالات حرکتی در انسانتکامل چشمنقشه مغزی هر فرد منحصر بهگزارش یک مورد جالب لخته وگشایش دروازه جدیدی از طرزیرفون داروی ضد ام اساز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکچرا در مغز انسان، فرورفتسردرد و علتهای آنبیماری ضعف عضلات نزدیک بما انسانها چه اندازه نزدهوش عاطفی در زنان بیشتر اخطا در محاسبات چیزی کاملاولین مورد پیوند سر در انتاثیر ویتامین دی بر بیمابرخی بیماری ها که در آن بمغز انسان برای شادمانی طژنهای هوش ، کدامنددرک و احساساختلالات صحبت کردن در انتکامل ابزار هوش ، راه پر نقص در تشخیص هیجانات عامپمبرولیزوماب در بیماری چزبان چهار حرفی حیات زمیناز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکچراروياها را به یاد نمی آسردرد تنشنبیماریهای تحلیل عضلانی اما انسانها چه اندازه نزدهوشیاری کوانتومیخطا در محاسبات چیزی کاملاولین تصویر در تاریخ از سصفحه اصلیبرخی بیماری های خاص که بدمغز انسان رو به کوچک تر شکلرال هیدرات برای خواباندرک احساسات و تفکرات دیگادامه بحث تکامل چشمتکامل زبانچند جهانی