دکتر سید سلمان فاطمی

متخصص داخلی مغز و اعصاب


کانال تلگرام دکتر فاطمی

آدرس مطب دکتر سلمان فاطم

آدرس دکتر زهره ابوطالبی

مغز ما کوچکتر از نیم نقطه ای است همین هستی مادی یکی از بی شمار هستی ای هست که

هستي مادي ای- که ما کوچکتر از نقطه ای در میان آن هستیم- و مغز ما کوچکتر از نیم نقطه ای است، همین هستی مادی، یکی از بی شمار هستی ای هست که در جهان وجود دارد. ما چقدر کوچکيم در برابر هستی بزرگ خدا و چقدر مغروريم در برابر علمهايي که نمی دانیم.

پای سخن های یکی از دانشمندان علم فیزیک و ادله او برای اثبات جهان های متعدد دیگر همراه با جهان ما می نشینیم:

سوال : آیا هستی، حقيقتا ابتدایی دارد یا ظهور ناگهانی و دفعی آن، برخی قوانین را نقض میکند؟

شون کارول دانشمند فیزیک نظری در دانشکده تکنولوژی کالیفرنیا است که بر نظریات علم کیهان شناسی یعنی نظریه ميدان و جاذبه از طریق مطالعه تکامل هستی، تمرکز می کند.

در اينجا گفتگویی را که سايتwired.comبا این دانشمند انجام داده است نقل می کنيم و او در آن، نظریه خود را- که خاص مفهوم زمان است- توضیح می دهد

سوال: آیا می توانید نظرتان را درباره زمان با اصطلاحاتي که همه بفهمند توضیح دهید؟

کارول: من می کوشم، بفهمم زمان چگونه عمل می کند و این سوالی بزرگ است که جوانب مختلفی دارد و بسیاری، آن را به اينشتاين و زمان-مکان بر می گردانند و توضیح می دهند چگونه وقت را از روی ساعتها محاسبه کنیم.

ولی جهتی از زمان را- که من به آن می پردازم- فلش زمان است و این حقیقت که گذشته از آینده متفاوت است و ما گذشته را به یاد می آوریم، ولی زمان آینده را به یاد نمی آوریم.

و حقیقت آن که فرآیندهایی هست که بازگشت، در آن رخ نمي دهد. فلش زمانی به روشی اشاره می کند که امور در آن به جهت خاصی پیش مي رود.

برای نمونه: تخم مرغ، شکسته است ولی هرگز به صورت قبل از ضربه برنمی گردد.

فلش زمانی بر افکاری مستند است که به لودويگ بولتزمان بر میگردد و او دانشمند فیزیک دان اتریشی در سال 1870 بود و او همان کسی است که انتروپي را کشف کرد و انتروپي یعنی میزان اضطراب و جنبش در نظام یا حالت نامنظمی یا پریشانی

و این قانون دوم ترمودینامیک حرارتی است که بیان می کند اشیا از حالت نظم به حالتی پراکنده تر و بی نظم تر منتقل می شوند و امکان ندارد، عکس آن اتفاق بیفتد.

پس وقتی تعدادی از کاغذها، به دقت در کتابخانه تو مرتب شود و تو به مسافرت دوری بروی هرگز عجیب نیست که اینها نامنظم شوند، ولی تو بسیار شگفت زده میشوی اگر بی نظمی و اضطراب در کاغذهايي رخ دهد که به دقت انبار و دسته بندي شده است.

این، انتروپي و فلش زماني است. بولتزمان این را فهمید و روشن کرد چگونه انتروپي با فلش زمانی مرتبط است ولی قطعه ای گمشده در تفسیر آن وجود دارد. این قطعه گم شده، سببی است که پایین آمدن سطح انتروپي در لحظه ظهور فلش زمانی ایجاد ميکند!

چرا برگه ها در اصل و ابتدا، به دقت منظم شده اند؟!

این چیزی است که من می کوشم در نظریه خود توضیح دهم.

من مي کوشم علم کيهان ها را بفهمم.

چرا انفجار بزرگ آن خصوصیات را دارد که سبب ایجاد آن شده است( و در ابتدا بی نظم و پراکنده نیست بلکه نقطه تکينگي به صورت متمرکز و نسبت منظم وجود دارد) و چگونه می توانیم جهت گیری واحد زمان را بشناسیم؟ چرا اسباب، پیش از آثار است؟چرا ما کوچک متولد می شویم و بزرگ می شویم؟ (ارتباط انتروپي و فلش زمانی از نظر برخی دانشمندان، ارتباطی مستقیم است یعنی حرکت در جهت فلش زمانی، با زیاد شدن انتروپي همراه است و حرکت در جهت عکس فلش زمانی، با کاهش انتروپي همراه است!

آیا بی نظمی در بهار- که پس از زمستان است و در جهت فلش زمانی، پس از زمستان می آید- بیشتر شده است؟ یا مثلا پس از ادغام سلولهای اسپرم و تخمک و یکی شدن آنها و ایجاد سلول تخم- که بر روی فلش زمانی است- بی نظمی و انتروپي بیشتر شده است؟ اصلا اینطور نیست.

در سیستمی هستیم که گاهی انتروپي در آن زیاد میشود و گاهی در جهت فلش زمان، انتروپي و بی نظمی کم میشود و این تغییرات، در جهت فلش زمانی، اصلا ثابت و پایدار نیست. پس ابهام انتروپي کم در ابتدای خلقت و در زمان تکينگي، ابهامی وارد نیست

و حالا با تفسیر جهان های موازی به وسیله شون کارل و میچيو کاکو و تاثیر این جهان ها بر جهان مادی ما نه تنها نیازی به نفي انتروپي و بی نظمی، در جهت فلش زمانی در یک سیستم بسته- که تحت تاثیر نیروهای کیهانی بیرون از آن سیستم هست- نميباشد-(که البته دیدیم در یک سیستم بسته هم همیشه با انتروپي بیشتر در فلش زمانی مواجه نیستیم)- نه تنها دیگر نیاز به نفی قانون دوم انتروپي مقدس!! از نظر برخی محققان نا آشنا نیست، بلکه این نیروهای خارج از سیستم بسته عالم مادی، می توانند همه چیز را در قوانین این سیستم بسته دگرگون کنند و ما را در عدم قطعيتي فرو ببرند که جز با کمک و پیام مستقیم خالق مطلق این سیستم ها امکان خروج از آن ممکن نيست)

سوال :همه چیز به دليل زیاد شدن انتروپي است همه چیز به دلیل شرایط انفجار بزرگ است.

بنابراین انفجار بزرگ همه چیز را آغاز کرد ولی تو معتقدی، چیزی قبل از ا

نفجار بزرگ، بوده است و سبب ایجاد آن بوده است، آن چیست؟

کارول : اگر تخم مرغی در یخچال باشد هرگز شگفت زده نمي شوي و نمی گویی این، یک پیروزی برجسته است و نمی گويي این ایجاد، ضد انتروپي و غیر عادی است، زیرا تو میدانی تخم مرغ در کیهان تنها نیست. تخم مرغ از مرغ بیرون می آید و مرغ بخشی از مزرعه است و مزرعه هم، جزئی از محیط زیست است.

همراه با کیهان نمی توانیم بگوئیم، جزئی از چیزی دیگر هم وجود دارد ولی این دقيقا چیزی است که می گویم و متناسب با علم هستی جدید است- که می گوید هستی مرئی، همه چیز نیست بلکه جزيي از هستی های متعدد بزرگتر است و انفجار بزرگ، آغاز آن نیست.

اگر این مطلب درست باشد سوالی را که می کوشیم جواب دهیم تغییر می دهد( چرا هستی با انتروپي پایین آغاز ميشود؟). این سوال اینطور تغییر مي کند که (چرا جزئی از هستی انتروپيش، کاهش می یابد) و این را آسانتر میتوان جواب داد.

همه اینها به ما نشان می دهد که ما نیازمند نظریه هستي هاي متعدد هستیم تا نظم موجود درجهان نخستينمان را تفسیر کنیم و تفسیر کند، چرا زمان به جای رفتن به گذشته به سوی آینده مي رود.

سوال: در نظریه هستی های متعدد، هستی ثابت را در وسط داریم. از آن هستی، هستی های کوچکی بیرون می آید و در جهات گوناگون یا فلشهاي زمانی، منتشر می شود.آیا این یعنی : هستی ای- که در مرکز است- زمان ندارد؟

کارول: لحظات مختلفی در تاریخ هستي وجود دارد و وقت، به تو خبر میدهد کدام لحظه را درباره اش سخن می گوییم. و فلش زمانی هم هست که به ما احساس پیشرفت و گذر و مرور در زمان را می دهد. هستی ثابت در میانه، به آن دلیل که به صورت یکنواخت مرتب شده است، زمان دارد ولي فلش زمان ندارد یعنی آینده ای در برابر گذشته وجود ندارد . همه چیز به صورت برابر با بقیه است .

سوال : پس ما نمی توانیم، آن زمان را ملاحظه کنیم؟

کارول :می توانیم اندازه گیری کنيم ولی هرگز آن را حس نمی کنیم و هرگز آن را آزمایش نمی کنیم زیرا اجسام مانند ما، در آن محیط وجود ندارد زیرا ما برای درک وجودمان، بر فلش زماني( عالم مادی و ابزارهای درکی مادی خويش)اعتماد مي کنیم .

سوال: پس زمان، در آن هستی چیست؟

کارول: حتی در خلا، زمان و مکان همچنان وجود دارند. دانشمندان فیزیک به این سوال این گونه پاسخ میدهند- که وقتي درختی در جنگل سقوط میکند و کسی در آنجا نیست که صدای سقوط آن را بشنود- آیا صدایی ایجاد می شود یا نه؟ مي گویند بله کاملا صدایی ایجاد ميشود.

و مثلا اگر زمان، بدون انتروپي ریزش کنند و کسی نباشد آن را بیازماید آیا زمان در آنجا از میان میرود؟ همچنان در آنجا زمان وجود دارد.

زیرا زمان جزیی از قوانین اساسی و همیشگی طبیعت است. حوادثی که در هستی خلأ رخ می دهد، سببی ندارد، صاحب حافظه ای نیست، پيشرفي ندارد و پیر شدن یا متابولیسم یا هر چیز از این قبیل در آن نیست اینها فقط تغییر و تبدیل کور است. (وجود زمان در جهان موازی ما- که قابل اندازه گیری به وسیله ما نیست- چیزی است که شون کارول به آن اعتقاد دارد ولی وقتی چیزی قابل لمس و مشاهده نیست، آن را چگونه میتوان دریافت؟

شاید بگوییم با تاثیرات آن، به آن پی مي بريم بدون آنکه آن را مستقیم ببینیم، پس وقتي مي دانيم تاثیرات عالم مادی، به تنهايي برای توجیه ایجاد یک نقطه سیاه در آن کفایت نمی کند و وجود جهان موازی و بالاتر را اثبات نماییم، در اینجا مانند همان جنگلی- که کسی در آن نیست ولی درختی در آن می افتد و صدایی متناسب با آن جنگل ايجاد می کند- می توانیم تصور کنیم تغییرات در عالم موازی ما هم شامل زمانی متناسب با خود آن جهان میشود به خصوص وقتی این احتمال باشد که اين تغییرات در جهان موازی، بسیار سریعتر و بسیار زنده تر و پوياتر از عالم مادی ماست

و هر چه که باشد، فرض زمان برای جهان موازی ما، هرگز تثبیت کننده آن زمان، در مغزهای مادی ما نیست و جز شبحی مبهم در ذهن ما نمی افزايد و این شبح مبهم، هرگز نباید ما را از اتفاقات آن جهان موازی مطمئن کند.

حیرتی شیرین که حیران این حیرت را متواضعانه آواره دشتهای تحقیق و پرسش ميکند و او را با این جمله آرام میسازد که حکمت با تواضع میروید و نه با تکبر!)

سوال: وقتی فلش زمانی بر ادراک ما و درک ما از آن تمرکز می کند، آیا اشخاصی مانند تو که آن را بیشتر می فهمند آن را به صورت متفاوت از ما درک می کنند؟

کارول: هميشه اینطور نیست اول تصور می آید و پس از آن در آینده فهم، می آید. بنابراین فهم، تصور را تغییر نمی دهد بلکه فقط بر جایگیر کردن این تصور در مقیاس وسیع تر کمک می کند. مطلب مشهوری را به یاد مي آورم ( من زمان را می شناسم ولی وقتی از من درباره تعریف آن بپرسی امکان ندارد بتوانم آن تعریف را به تو بدهم) بنابراين معتقدم که همه ما گذر زمان را با راههائی بسیار مشابه ملاحظه مي کنيم و کوشش فهم تصورات و ادراک ما آن را تغییر نمی دهد ..

علم با مشکلی اساسی روبرو است:

قانون طبیعت مي گويد وجود، به سوی بی نظمی می رود و بی نظمی بیشتر مي شود و به این ترتیب شگفت آور است که جهان ما - همانطور که امروز هست- منظم متولد شود ولی دانشمند فیزیک کارول این مشکل را از طریق نظریه تعدد هستی ها حل می کند.

از نظر او، وجود، در هستی هایی که ممکن است به صورت بالفعل وجود داشته باشند و برخی از این جهانها جهان های دیگری را تولید کنند، مانند توليد خود جهان ما، ازلی و متنوع است و چون جهان ما ، نتیجه جهان دیگری است که حضور دارد بنابراین در ابتدای ولادتش منظم است.

ولی این به آن معنی نیست که وجود، به جای نامنظمی به سوی منظم شدن می رود زیرا وجود، همه اش متشکل از هستي هایی است که متولد می شود و رشد می کند و بعد از آن می میرد یا به هستی هایی دیگر متحول مي شود و به این ترتیب، همه وجود به رغم تولد جهانهای منظم مانند جهان ما، به سوی بی نظمی بیشتر می رود. به این ترتیب کارول آن مشکل را به فضل اعتراف به جهانهاي متعدد حل می کند.

(Sean Carroll : From Eternity To Here.2010.Plume).

https://sci-ne.com/article/story_193


آدرس مطب : اصفهان ، خیابان آمادگاه ، روبروی داروخانه سپاهان ، مجتمع اطبا ، طبقه اول
تلفن : 32223328 - 031

نظرات کاربران درباره این مطلب :

برای متن پیام فقط از حروف فارسی استفاده کنید .
این فرم صرفا جهت دریافت نظرات ، پیشنهادات و انتقادات کاربران در مورد مطلب فوق میباشد .
به سوالات پزشکی در این بخش پاسخ داده نمیشود .
از ارسال پیام های تبلیغاتی در این بخش خودداری نمایید .
حداکثر طول مجاز برای متن پیام 500 کاراکتر است .
نام و فامیل :
تلفن :
ایمیل :
متن پیـام :
ورزش هوازی ، بهترین تمریتئوری تکامل در پیشگیری و آیا انسان با مغز بزرگش اخحافظه و اطلاعات در کجاست محل درک احساسات روحانیاختلالات مخچهدرگیری اعصاب به علت میتوچگونه هموساپينس بر زمین بحثی در مورد نقش کلسیم و شاهکار قرنورزش و میگرنتاثیر ویتامین دی بر بیماآیا احتمال دارد رویا از آحافظه و اطلاعات در کجاستمحل درک احساسات روحانی داختلالات حرکتی در انسانرقیبی قدرتمند در برابر مچگونه آن شکری که می خوریمبحثی در مورد عملکرد لوب فشباهت زیاد بین سلول هاي عورزش بهترین درمان بیش فعتاثیر کپسول نوروهرب بر نآیا برای تولید مثل همیشه حس چشایی و بویاییمخچه ، فراتر از حفظ تعادلاختلالات صحبت کردن در انرویای شفافچگونه جمعیت های بزرگ شکل بحثی درباره هوش و تفاوتهشباهت زیاد بین سلول هاي عورزش در کمر دردتاثیر کپسول نوروهرب بر تآیا بزرگ شدن مغز فقط در دحس و ادراک (قسمت اول )مخچه ابزاري که وظیفه آن فادامه بحث تکامل چشمروبات های ریز در درمان بیچگونه جمعیت های بزرگ شکل بحثی درباره هوش و تفاوتهصرع و درمان های آنوزوز گوشتاثیر کپسول نوروهرب بر سآیا تکامل و تغییرات ژنتیحس و ادراک (قسمت دوم )مدارک ژنتیکی چگونه انسانارتوکين تراپی روشی جديد روزه داری و بیمار ی ام اس چگونه حافظه را قویتر کنیبحثی درباره هوش و تفاوتهضررهای مصرف شکر و قند بر یکی از علل محدودیت مغز امتاثیر کپسول نوروهرب بر سآیا خداباوری محصول تکاملحس و ادراک قسمت چهارممرگ انتقال است یا نابود شارتباط میکروب روده و پارروش مقابله مغز با محدودینگاهی بر قدرت بینایی درابحثی درباره هوش و تفاوتهضررهای شکر بر سلامت مغزیادگیری مهارت های جدید دتاثیر گیاه خواری بر رشد وآیا دلفین ها می تواند از حس و ادراک قسمت پنجممزایای شکلات تلخ برای سلارتباط شگفت انگیز مغز انروش صحبت کردن در حال تکامنگاهی بر توانایی اجزاي ببحثی درباره هوش و تفاوتهطی یکصد هزار سال اخیر هرچیادآوری خواب و رویاتاثیر گیاه خواری بر رشد وآیاما مقهور قوانین فیزیکحس و ادراک قسمت سوممشکلات نخاعیارتروز یا خوردگی و التهاروشهای نو در درمان دیسک بنخاع ما تا پایین ستون فقربحثی درباره احساسات متفاعلم به ما کمک میکند تا موژن هوش و ساختارهای حیاتی تاثیر گیاه خواری بر رشد وافراد آغاز حرکت خودشان رخلاصه ای از مطالب همایش ممغز ما کوچکتر از نیم نقطهارزش حقیقی زبان قسمت اولروشهای شناسایی قدرت شنوانرمش های مفید در سرگیجهبحثی درباره احساساتی غیرعلایم کمبود ویتامین E را ژن یا نقشه توسعه مغز و نقتاثیر گیاه خواری بر رشد وامیوتروفیک لترال اسکلروخواندن ، یکی از شستشو دهنمغز آیندگان چگونه است ؟ارزش حقیقی زبان قسمت دومروشی جدید در درمان قطع نخنرمشهای مهم برای تقویت عبخش دیگری در وجود انسان هعلایم کمبود ویتامین E را ژنها نقشه ایجاد ابزار هوتاثیر گیاه خواری بر رشد وامگا سه عامل مهم سلامتخواب سالم عامل سلامتیمغز انسان ایا طبیعتا تماارزش حقیقی زبان قسمت سومروشی جدید در درمان سکته مچرا حیوانات سخن نمی گوینبرای پیش بینی آینده مغز دعوارض ازدواج و بچه دار شدژنهای هوش ، کدامندتاثیر گیاه خواری بر رشد وامروز دانش ژنتیک هیچ ابهخواب سالم عامل سلامتی و یمغز ایندگان چگونه استاز نظر علم اعصاب یا نرووسريتوکسيمب در درمان ام اسچرا حجم مغز گونه انسان دربرخی اثرات مضر ویتامین دعید نوروز مبارککندر در بیماریهای التهابتاثیر دپاکین بر بیماری مانگشت نگاری مغز نشان میدخواب عامل دسته بندی و حفطمغز ابزار برتر بقااز نظر علم اعصاب اراده آزراه های جدید برای قضاوت رچراروياها را به یاد نمی آبرخی بیماری ها که در آن بعامل کلیدی در کنترل کارآکوری گذرای ناشی از موبایتاثیر داروهای ضد التهاب انسان جدید از چه زمانی پاخودآگاهی و هوشیاريمغز بزرگ چقدر مفید هست ؟از نظر علم اعصاب اراده آزراه های جدید برای قضاوت رچراروياها را به یاد نمی آبرخی توجهات در ببمار پارعصب حقوق نورولووکایروپاکتیک چیستتاثیر داروی ضد تشنج سدیم فلج خوابانسان عامل توقف رشد مغزخودآگاهی و هوشیارينقش قهوه در سلامتیاستفاده از هوش مصنوعی در راه پیروزی در زندگی چیستهفت چیز که عملکرد مغز تو برخی سيناپسها طی تکامل و عضلانی که طی سخن گفتن چقدکاربرد روباتهای ريزنانوتاثیر درجه حرارت بر عملکفلج خواب چیستانعطاف پذیری مکانیسمی علدلایلی که نشان میدهد ما بنقش هورمون های تیروئید داضطراب و ترسرشد مغز علت تمایل انسان بهمیشه عسل با موم بخوریمبررسي علل احتمالي تغيير مقالاتکاربرد روباتهای ريز، در تاثیر درجه حرارت بر عملکفیلمی بسیار جالب از تغییاولین مورد پیوند سر در انديدن با چشم بسته در خواب نقش ژنتیک در درمان اختلااطلاعاتی عمومی در مورد مزمین زیر خلیج فارس تمدنی هوش مصنوعی گوگل به کمک تشبررسی و اپروچ جدید بر بیمتاثیر ویتامین دی بر بیماکجای مغز مسئول پردازش تجتاثیر درجه حرارت بر عملکفراموشی همیشه هم بد نیستايندگان چگونه خواهند دیددژا وو یا اشنا پندارینقش اتصالات بین سلولهای اطلاعاتی عمومی در مورد مزندگی هوشمند در خارج از زهوش مصنوعی گوگل به کمک تشبررسی سیستم تعادلی بدن اصفحه اصلیگنجینه ای به نام ویتامین تاثیر درجه حرارت بر عملکفرایند حذف برخی اجزای مغايا اراده آزاد توهم است یدژاوو یا آشناپندارینقش حفاظتی مولکول جدید دبلندی در ذهن ما درک بلندیزبان چهار حرفی حیات زمینهوش مصنوعی در خدمت خلق وحبررسی علل کمر درد در میانسوالات پزشکیگامی در درمان بیماریهای تاثیر درجه حرارت بر عملکقارچ بی مغز در خدمت موجودايا اراده آزاد توهم است یدانشمندان روش هاي جدیدی نقش حیاتی تلومر دی ان آ دبیماری گیلن باره و بیمارسلولهای بنیادی مصنوعی درهوش مصنوعی درمانگر کامپیتلاشی برای درمان قطع نخاپیامهای کاربرانگزارش یک مورد جالب لخته وتاثیر درجه حرارت بر عملکلوب فرونتال یا پیشانی مغایا ابزار هوشمندی یا مغز داروهای مصرفی در ام اسنقش داروهاي مختلف معروف بیماری ای شبیه ام اس مولتسم زنبور ، کلیدی برای وارهوش مصنوعی درخدمت خلق وحتلاشی جدید در درمان ام اسسایتهای دیگرگشایش دروازه جدیدی از طرتاثیر درجه حرارت بر عملکلرزش ناشی از اسیب به عصبایا بیماری ام اس (مولتیپداروی ضد تشنج با قابليت تنقش زبان در سلطه و قدرت ابیماریهای تحلیل عضلانی اسودمندی موجودات ابزی بر هوش احساسیتمدن قدیمی ای در جنوب ایرپنج اکتشاف شگفت آور در موتاثیر درجه حرارت بر عملکلزوم سازگاری قانون مجازاایا تکامل هدفمند استداروی ضد تشنج با قابليت تنقش زبان در سلطه و قدرت ابیوگرافیسیاره ابلهانهوش احساسیتنفس هوازی و میتوکندریپیوند مغز و سر و چالشهای تاثیر درجه حرارت بر عملکلزوم سازگاری قانون مجازاایرادهای موجود در خلقت بداستانها و مفاهیمی اشتبانقش غذاها و موجودات دريابیوگرافیسیاره ابلهانهاوکينگ پیش از مرگش رسالتنفس هوازی و میتوکندریپیوند سر، یکی از راه حلهاتاثیر درجه حرارت بر عملکمولتیپل اسکلروز در زنان اگر نعمت فراموشی نبود بسدر چه مرحله ای از خواب ، رنقش غذاها و موجودات دريابیست تمرین ساده برای جلوسیستم تعادلی بدنهدف از تکامل مغزتو دی ان ای خاص ميتوکندريتولید سلولهای جنسی از سلپیشرفتی مستقل از ابزار هتاثیر رژیم گیاه خواری بر موجودات مقهور ژنها هستنداگر نعمت فراموشی نبود بسدرمان های بیماری آلزایمرنقش غذاها و موجودات دريابیشتر کمردردها نیازی به سکته مغزیهزینه ای که برای اندیشیدتوانایی مغز و دیگر اجزای پختگی پس از چهل سالگي به تاثیر رژیم گیاه خواری بر میهمانهای ناخوانده عامل اگر تلاش انسان امروز برادرمان جدید میگرن با انتی نقشه مغزی هر فرد منحصر بهبا هوش مصنوعی خودکار روبساخت شبکه عصبی با الفبایهستي مادي ای که ما کوچکترویتامین E برای فعالیت صحتوصیه های غیر دارویی در سپرورش مغز مینیاتوری انساتاثیر عصاره تغلیظ شده گیمیدان مغناطيسي زمین بشر اثر مضر مصرف طولانی مدت ردرمانهای بیماری پارکینسچهار میلیارد سال تکامل ببارداری بدون رحمساخت شبکه عصبی مصنوعی با ویتامین E در چه مواد غذایتوصیه هایی در مصرف ماهیآیا هوش ارثی دریافتی از پتشنج چیستما انسانها چه اندازه نزداثرات مفید قهوهدرک فرد دیگر و رفتارهای انورون هاي مصنوعی می توانبازسازي مغز و نخاع چالشی سردرد و علتهای آنویتامین دی گنجینه ای بزرتکامل ابزار هوش ، راه پر آیا هشیاری کوانتومی وجودثبت امواج الکتریکی در عصما انسانها چه اندازه نزداثرات مضر ماری جوانادرک و احساسنوروپلاستیسیتی چیستبحث درباره پیدایش و منشاسردرد تنشنواکنش های ناخودآگاه و تقتکامل ساختار رگهای مغزی آیا آگاهی پس از مرگ از بیجهش های ژنتیکی مفید در ساما تحت کنترل ژنها هستیم یاخلاق و علوم اعصابدرک احساسات و تفکرات دیگچیزی خارج از مغزهای ما نیبحثی در مورد نقش ویتامينسرعت فکر کردن چگونه استورزش هوازی مرتب خیلی به قتئوری تکامل امروز در درمآیا امکان بازسازی اندامهحافظه و اطلاعات در کجاست مجموعه های پر سلولی بدن ماختلال در شناسایی حروف و درک عمیق در حیواناتچگونه مغز پیش انسان یا همبحثی جالب درباره محدودیتشنا در ابهای گرم جنوب نی