دکتر سید سلمان فاطمی

متخصص داخلی مغز و اعصاب


کانال تلگرام دکتر فاطمی

آدرس مطب دکتر سلمان فاطم

آدرس دکتر زهره ابوطالبی

بحثی درباره هوش و تفاوتهای آن بین گونه ها و نژادهای مختلف ( قسمت دوم )

در قسمت قبل توضیحاتی در مورد تفاوتهای سایز مغز در گونه ها و نژادهای گوناگون داده شد و گفتيم که بر اساس معیارهای علمی جدید که تفاوتهای فرهنگی و غذایی و بهداشت مادر و کودک را در نژادهای مختلف در نظر میگیرد ، مشاهده شده است که سیاه پوستان مغز نسبتا بزرگتری نسبت به سفید پوستان دارند و البته این یافته نیازمند بررسیهای دقیقتر هم هست چون بررسیهای علمی ، در مناطق مختلف و مقایسه آنها با هم به شرطی سودمندی کافی را دارد که نمونه های کافی بدون باياس آماری از مناطق مختلف جمع آوری شود و این در حالی است که جمع آوری نمونه ها از مناطق مختلف جهان قطعا یکسان نبوده است و مناطق جنگ زده ای مانند خاورمیانه در خیلی از بررسیها وارد مطالعه نشده اند .با این حال بر اساس مطالعات جدید ، به نظر میرسد مغز سیاهپوستان در شرایط یکسان محیطی و اقتصادی از سفید پوستان بزرگتر است

شاید این حرف به مذاق سفید پوستان خوش نیاید و در این مقاله بر اساس معیارهای علمی و نه نژادی صحبت میکنیم .شاید عده دیگری هم بگویند اگر سیاهپوستان مغز بزرگتری دارند ، چرا تمدن و فرهنگی که امروز در اروپا هست در آفریقا مشاهده نمیشود ، تبعیت از قانون و پیشرفتهای تمدن مادی ، چرا اینها در اروپا بیشتر از آفریقا یا خاورمیانه است ؟لازم هست در ابتدا تعریفی نسبتا کامل از هوش داشته باشیم .دانشمندان مختلف تعریفهای گوناگونی را برای هوش مطرح میکنند . خیلی از اين تعريفها بر جنبه خاصی از هوش تاکید میکنند و خیلی از تستهايي که برای چک هوش استفاده میشود،جنبه های خاصی را در تعریف هوش رعایت نمیکنند .در سالهای اخیر ، به جای آنکه هوش تک بعدی مورد نظر دانشمندان باشد بر هوش چند بعدی تاکید میشود .

هاوارد گاردنر نظریه هوشهاي چندگانه را مطرح کرد . بر این اساس ، هوشهاي بشری ، متعدد است و فقط در یک زمینه نیست مثلا هوش موسیقیایی، هوش درون فردی، هوش تصویری-فضایی و هوش کلامی- زبانی و ... جنبه های مختلف هوش هستند و در هر فردی ممکن است یکی از این جنبه ها برجسته تر باشد . بر اساس این تعریف ، میتوان گفت هیچ فردی بی هوش یا کم هوش نیست بلکه در زمینه خاصی ، دارای استعداد است و شايد این زمینه ، از نظر خیلی ها برجسته نباشد ولی استعدادی است که میتواند بخشی از مشکلات جامعه را حل کند .

این دانشمند ، جنبه های خاص هوش را در قالب هشت هوش معرفی کرده است . او منتقداني هم دارد که معتقدند گاردنر با این تعریفش ، وسعت هوش را خیلی زیاد کرده است و به جای تاکید بر هوش , همه توانمنديهاي بشری را هوش ناميده است .شاید بتوان فارغ از بحثهای این دانشمند و منتقدانش تعریفی از هوش معرفی کرد . در حقیقت محدود کردن هوش به انسان دو پا, و تعریف هوش بر اساس قیدهای فکری و گونه طلب ما ، شاید درست نباشد .اینکه تصور کنيم فقط انسان باهوش است و هیچ موجود دیگری باهوش نیست و بخواهیم با این دیدگاه هوش را تعریف کنیم ، به نظر میرسد تعریف هوش را با اختلال مواجه کند .آیا خفاشی که نابیناست و با کمک امواج صوتی راه خود را پیدا میکند ، بیهوش است و آیا پرندگانی که امواج فرابنفش را میتوانند تشخیص دهند ، بي هوش حساب میشوند و یا حتی موش يا كرمی که با معماری شگفتی خانه خود را زیر خروارها خاک میسازد بیهوش است ؟

این بیهوش دیدن دیگر موجودات ، نگاهی گونه پرستانه است که فکر نمیکنم شایسته بررسی باشداخیرا در فیلمهای منتشر شده در شبکه های اجتماعی مسابقه ای را شاهد بودیم که در آن چند نفر مبتلا به سندرم داون یا منگوليسم با هم مسابقه میگذارند و یکی از آنها از دیگران جلو میزند ولی تا خط پایان نمی رسد و بر زمين میخورد .دیگر شرکت کنندگان در مسابقه اگر از دسته انسانهای باهوش امروز بودند ، قطعا خوشحال میشدند و سریعا از رقيبشان ميگذشتند ولی شاهديم رقیبان این دونده سریع ، به جای آنکه از او جلو بزنند, دورش جمع میشوند، دستانش را میگیرند و با هم از خط پایان میگذرند .

خوب شاید گروهی، این همه دل رحمی را هوش ندانند ولی فکر میکنم حداقل در این زمنيه این بیماران دچار سندرم داون ، ه.ششان کمتر از انسان باهوش امروز نیست . یا باز در شبکه های اجتماعی فیلمی منتشر شد که در آن کودکی پس از تصادف با ماشین بر کف خیابان می افتد و کسی نیست او را از کف خیابان نجات دهد و همه انسانهای باهوش ، با بی تفاوتی از کنارش ميگذرند تا آنکه چند ماشین از روی کودک رد میشوند و کودک میمیرد .در همان فیلم سگی را نشان میدهد که د اتوباني با اتومبيلي تصادف میکند و همنوعش او را با سختي بسیار به سمت دیگر اتوبان میبرد ،

خوب تا میتوان این سگ را در این برخورد ، کم هوشتر از انسان دانست ؟
پس ناچاريم تعریفی دقيقتر از هوش داشته باشیم . شاید بتوان گفت هوش ، توان درک محیط اطراف و واکنش صحیح با آن است .در این تعریف ، ديگرموجودات بیهوش به حساب نمی آیند بلکه هر موجودی از ضریب هوشی خاص خود برخوردار است و حتی گاهی توان درک محیط اطراف در برخی موجودات و در برخی زمینه ها ، بهتر از درک ماست. حتی در این تعریف میتوان بر موجودات غیر زنده هم هوش تعریف کرد. مثلا فلزی که در هنگام سردی ، جمع و منقبض میشود ، دارای هوشی درونی ست که با آن میتواند محیط اطراف را درک کند و واکنش نشان بدهد .

بله کودک دچار سندرم داون و یا سگی که همنوعش را نجات میدهد ، نمی تواند مسئله منطق و ریاضی حل کند ولی در یک جنبه خاص ، هوشش بیشتر از خیلی انسانهای باهوشی هست که توجهی به همنوع خود ندارند .پس با یک هوش مواجه نیستیم با جنبه های متعدد هوش مواجهيم که همه آنها در یک نفر جمع نیست و گاهی در برخی زمینه ها هوش حیوانات از ما هم بالاتر است .بر این اساس ،تقسیم بندی هوش گاردنر هم دچار نقایص بسیار میشود زیرا او ، هوش را تنها به هشت بعد تقسيم میکند در حالی که دهها و شاید صدها جنبه دیگر هم باشد که او در تقسیم هوش لحاظ نکرده است.

نکه دیگر ارتباط سایز مغز با جنبه های مثبت هوش هست . در بررسی سير تکاملی انسان پیش از ایجاد هموساپینس ها ، با نئاندرتالها مواجهيم که بر خلاف هوموساپينس هیچ تمدن خاصی را ایجاد نکردند . بررسیهای جمجمه آنها و مقایسه این جمجمه ها با جمجمه هموساپينس ، مغز بزرگتری را نشان میدهد با این حال هیچ تمدن برجسته ای ازآنها به جای نمانده است و این نشان میدهد که سایز مغز به تنهایی در ایجاد تمدن و فرهنگ موثر نیست .بله در سیر تکامل انسانها ، با موجودات دو پایی به نام آردی مواجهيم که انها هم مغز کوچکی داشتند و بدون تمدن و رفتار انسانی بودند ولی وجود نئاندرتال و مغز بزرگ آنها در برابر مغز انسان کنونی، که به رغم وجود مغز بزرگ ، فاقد تمدنی بودند ، نشان میدهد عوامل دیگری علاوه بر سایز مغز ، در ایجاد تمدن و فرهنگ موتر هست .

پس فعلا این نتیجه را میگیریم که کوچکتر بودن اندازه مغز، الزاما با فقدان تمدن همراه نیست . گاهی مغز کوچکتر ، میتواند منجر به تمدنی برتر شود .اگر قسمت اول بحث را در نظر بگیریم و انواع هوش مورد توجه باشد متوجه میشویم گاهی وجود نوع خاصی از هوش ، نه تنها تمدن ساز نیست بلکه اگر مانعی نتواند آن هوش را مهار کند ، میتواند تمدنی را بسوزاند مثلا توان و هوش دروغ گفتن و فریب دادن و یا هوش یافتن راهی برای فرار از قانون و یا هوش هک کردن سیستمهای اداری و بانکی و یا هوش ساختن بمب هسته ای و بگیم هیدروژنی و ....بله مغز بزرگ و هوش فراوان در صورتی به بهترین شکل تمدن ساز است که مهاري درونی در کار باشد و جلوی کارها و فعالیتهای ضد اجتماعی و ضد فرهنگی را بگیرد و اگر این مهار نباشد ، هوش و مغز بزرگتر نه تنها تمدن ساز نیست بلکه میتواند تمدنی را نابود کند.


آدرس مطب : اصفهان ، خیابان آمادگاه ، روبروی داروخانه سپاهان ، مجتمع اطبا ، طبقه اول
تلفن : 32223328 - 031

نظرات کاربران درباره این مطلب :

برای متن پیام فقط از حروف فارسی استفاده کنید .
این فرم صرفا جهت دریافت نظرات ، پیشنهادات و انتقادات کاربران در مورد مطلب فوق میباشد .
به سوالات پزشکی در این بخش پاسخ داده نمیشود .
از ارسال پیام های تبلیغاتی در این بخش خودداری نمایید .
حداکثر طول مجاز برای متن پیام 500 کاراکتر است .
نام و فامیل :
تلفن :
ایمیل :
متن پیـام :
مغز بزرگ چالش است یا منفعزمین زیر خلیج فارس تمدنی کاهش التهاب ناشی از بیماارزش حقیقی زبان قسمت دومتاثیر گیاه خواری بر رشد وچیزی خارج از مغزهای ما نیسریعترین کامپیوتر موجودآیا ما تنها موجودات زنده اضطراب و ترسجمجمه انسان های اولیههوش مصنوعی گوگل به کمک تشعضلانی که طی سخن گفتن چقدبحثی درباره هوش و تفاوتهما تحت کنترل ژنها هستیم یدرمان جدید میگرن با انتی ویتامین دی گنجینه ای بزراگر نعمت فراموشی نبود بستولید سلولهای جنسی از سلمغز بزرگ چالشهای پیش روزندگی هوشمند در خارج از زکایروپاکتیک چیستارزش حقیقی زبان قسمت سومتاثیر انتخاب از طرف محیط چگونه مغز پیش انسان یا همسرگیجه از شایعترین اختلاآیا مغز تا بزرگسالی توسعاطلاعاتی عمومی در مورد مجنسیت و تفاوت های بیناییفلج بل، فلجی ترسناک که آنخواب عامل دسته بندی و حفطهوش مصنوعی گوگل به کمک تشافراد آغاز حرکت خودشان رمقالاتبحثی درباره احساسات متفاماه رجبدرمانهای بیماری پارکینسواکنش های ناخودآگاه و تقاگر تلاش انسان امروز براتوانایی مغز و دیگر اجزای مغز حریص برای خون، کلید تزیباترین چیز در افزایش سکاربرد روباتهای ريزنانواز نظر علم اعصاب یا نرووستاثیر ترکیبات استاتین (سچگونه هموساپينس بر زمین سردرد و علتهای آنآیا هوش ارثی دریافتی از پاطلاعاتی عمومی در مورد مجنسیت و تفاوت های بیناییفلج خوابخودآگاهی و هوشیاريهوش مصنوعی الفاگوافزایش قدرت ادراکات و حستاثیر ویتامین دی بر بیمابحثی درباره احساساتی غیرماپروتیلیندرک فرد دیگر و رفتارهای اواکسن سرطانابزار هوش در حال ارتقا ازتوازن مهمتر از فعالیت زیمغز زنان جوانتر از مغز مرزیرفون داروی ضد ام اسکاربرد روباتهای ريز، در از نظر علم اعصاب اراده آزتاثیر دپاکین بر بیماری مچگونه آن شکری که می خوریمسردرد تنشنآیا هوش سریعی که بدون احسبلندی در ذهن ما درک بلندیجهش های ژنتیکی مفید در سافلج خواب چیستخودآگاهی و هوشیاريهوش مصنوعی از عروسک تا کالکتروتاکسی(گرایش و حرکصفحه اصلیبخش دیگری در وجود انسان همبانی ذهنی سیاه و سفیددرک و احساسواسطه ها د رمسیر ایجاد مغابزارهای بقای موجود زندتوسعه برخی شغل ها با هوش مغزهای کوچک بی احساسزبان چهار حرفی حیات زمینکجای مغز مسئول پردازش تجاز نظر علم اعصاب اراده آزتاثیر داروهای ضد التهاب چگونه انتظارات بر ادراک سردرد سکه ایآیا هشیاری کوانتومی وجودبه زودی شبکه مغزی به جای جهش های ژنتیکی غیر تصادففیلمی بسیار جالب از تغییخطا در محاسبات چیزی کاملهوش مصنوعی از عروسک تا کالتهاب شریان تمپورالسوالات پزشکیبرنامه و ساختار پیچیده ممجموعه های پر سلولی بدن مدرک احساسات و تفکرات دیگوراپامیل در بارداریابزارهای پیشرفته ارتباط توصیه های غیر دارویی در سمغزتان را در جوانی سیمکشزبان و بیان، در سایه پیشرکشف مکانیسم عصبی خوانش پاز آغاز خلقت تا نگاه انساتاثیر داروی ضد تشنج سدیم چگونه باغبانی باعث کاهش سرعت فکر کردن چگونه استآیا واکنش های یاد گرفته وبوزون هیگز چیستجهشهای مفید و ذکاوتی که دفیزیکدانان ماشینی برای تخطا در محاسبات چیزی کاملهوش مصنوعی از عروسک تا کامیوتروفیک لترال اسکلروپیامهای کاربرانبرین نت به جای اینترنتمحل درک احساسات روحانیدرک تصویر و زبان های مخلتورزش هوازی مرتب خیلی به قابزارهای دفاعی و بقای موتوصیه هایی در مصرف ماهینقش قهوه در سلامتیزبان و تکلم برخی بیماریهکشف مکانیسمی پیچیده در باز تلسکوپ گالیله تا تلسکتاثیر درجه حرارت بر عملکچگونه جمعیت های بزرگ شکل شلیک فراموشیآیا آگاهی پس از مرگ از بیبیماری گیلن باره و بیمارجهشهای مفید و ذکاوتی که دفرگشت و تکامل تصادفی محض دفاع در برابر تغییر ساختهوش مصنوعی از عروسک تا کامگا سه عامل مهم سلامتسایتهای دیگربرای پیش بینی آینده مغز دمحل درک احساسات روحانی ددرک عمیق در حیواناتورزش هوازی ، بهترین تمریاثر مضر مصرف طولانی مدت رتوضیحی ساده در مورد هوش منقش مهاجرت در توسعه نسل ازبان و شناخت حقیقت قسمت چکشف ارتباط جدیدی از ارتباز تکنیکی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکچگونه جمعیت های بزرگ شکل شنا در ابهای گرم جنوب نیآیا امکان بازسازی اندامهبیماری ای شبیه ام اس مولتجاذبه و نقش آن در شکلگیریفراموش کارها باهوش تر هسدقیق ترین تصاویر از مغز اهوش مصنوعی از عروسک تا کامروز دانش ژنتیک هیچ ابهبرخی نکات از گاید لاین پرمحدودیت های حافظه و حافظدرگیری اعصاب به علت میتوورزش و میگرناثرات مفید قهوهتکامل چشمنقش هورمون های تیروئید دزبان و شناخت حقیقت قسمت اکشف جمجمه ای درکوه ایرهواز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکچگونه حافظه را قویتر کنیشناخت و معرفت، و نقش آن دآیا انسان با مغز بزرگش اخبیماری بیش فعالیحافظه و اطلاعات در کجاست فراموشی همیشه هم بد نیستدلایلی که نشان میدهد ما بهوش مصنوعی از عروسک تا کمانفجار و توقف تکاملی نشابرخی اثرات مضر ویتامین دمخچه ، فراتر از حفظ تعادلرقیبی قدرتمند در برابر مورزش بهترین درمان بیش فعاثرات مضر ماری جواناتکامل ابزار هوش ، راه پر نقش ژنتیک در درمان اختلازبان و شناخت حقیقت قسمت دگنجینه ای به نام ویتامین از تکینگی تا مغز و از مغز تاثیر درجه حرارت بر عملکنگاهی بر قدرت بینایی دراشناسایی سلول های ایمنی اآیا احتمال دارد رویا از آبیماری تی تی پیحافظه و اطلاعات در کجاست فرایند حذف برخی اجزای مغدو ویژگی انتزاع و قدرت تجهوش مصنوعی از عروسک تا کمانگشت نگاری مغز نشان میدبرخی اختلالات عصبی مثانهمخچه ابزاري که وظیفه آن فرموزی از نخستین تمدن بشرورزش در کمر درداجزای پر سلولی بدن انسان تکامل زباننقش انتخاب از طرف محیط، نزبان و شناخت حقیقت قسمت سگیاه خواری و گوشت خوار کداز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکنگاهی بر توانایی اجزاي بشواهدی از دنیسوان(شبه نئآیا احتمال دارد رویا از آبیماری ضعف عضلات نزدیک بحافظه و اطلاعات در کجاستفرد حساس از نظر عاطفی و بديدن با چشم بسته در خواب هوش مصنوعی در کامپیوترهااندوهگین نباش اگر درب یا برخی بیماری ها که در آن بمدارک ژنتیکی چگونه انسانرمز و رازهای ارتباط غیر کوزوز گوشاجزایی ناشناخته در شکل گتکامل ساختار رگهای مغزی نقش اتصالات بین سلولهای زبان، وسیله شناسایی محیطگالکانزوماب، دارویی جدیاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکناتوانی از درمان برخی ویشاهکار قرنآیا برای تولید مثل همیشه بیماریهای تحلیل عضلانی احس چشایی و بویاییقانون مندی نقشه ژنتیکی مدی متیل فومارات(زادیوا)(هوش مصنوعی در خدمت خلق وحانسان قدیم در شبه جزیره عبرخی توجهات در ببمار پارمروری بر تشنج و درمان هایرویای شفافیک پیشنهاد خوب برای آسان احساس گذر سریعتر زمانتکامل شناخت انسان با کشفنقش حفاظتی مولکول جدید دسفر نامه سفر به بم و جنوب گامی در درمان بیماریهای از تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکناتوانی در شناسایی چهره شبیه سازی میلیون ها جهان آیا بزرگ شدن مغز فقط در دبیهوش کردن در جراحی و بیمحس و ادراک (قسمت اول )قارچ بی مغز در خدمت موجوددژا وو یا اشنا پنداریهوش مصنوعی در خدمت خلق وحانسان جدید از چه زمانی پابرخی سيناپسها طی تکامل و مرکز خنده در کجای مغز استروبات های ریز در درمان بییکی از علل محدودیت مغز اماخلاق و علوم اعصابتئوری تکامل امروز در درمتئوری تکامل در پیشگیری و نقش حیاتی تلومر دی ان آ دسفرنامه سفر به بم و جنوب گاهی لازم است برای فهم و از تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکنخاع ما تا پایین ستون فقرشبیه سازی سیستم های کوانآیا تکامل و تغییرات ژنتیبیوگرافیحس و ادراک (قسمت دوم )قدرت انسان در نگاه به ابعدژاوو یا آشناپنداریهوش مصنوعی درمانگر کامپیانسان عامل توقف رشد مغزبررسي علل احتمالي تغيير مرگ انتقال است یا نابود شروح رهایییادگیری مهارت های جدید داختلال در شناسایی حروف و تا 20 سال آینده مغز شما به نقش داروهاي مختلف معروف سفرنامه سفر به بم و جنوب گاهی مغز بزرگ چالش استاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکنخستین تصویر از سیاهچالهشباهت زیاد بین سلول هاي عآیا خداباوری محصول تکاملبیوگرافیحس و ادراک قسمت چهارملوب فرونتال یا پیشانی مغدانشمندان ژنی از مغز انسهوش مصنوعی درخدمت خلق وحانعطاف پذیری مکانیسمی علبررسی و اپروچ جدید بر بیممراحل ارتقای پله پله کیهروزه داری و بیمار ی ام اس یادآوری خواب و رویااختلالات مخچهژن هوش و ساختارهای حیاتی اختلالات حرکتی در انسانتاثیر مشاهده بر واقعیت بنقش روزه داری در سالم و جسفرنامه سفر به بم و جنوب گذر زمان کاملا وابسته به از تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکنرمش های مفید در سرگیجهشباهت زیاد بین سلول هاي عآیا دلفین ها می تواند از بیان ژن های اسکیزوفرنی دحس و ادراک قسمت پنجملبخند بزن شاید صبح فردا زدانشمندان روش هاي جدیدی هوش مصنوعی ساخته هوش طبیاولین هیبرید بین انسان وبررسی سیستم تعادلی بدن امزایای شکلات تلخ برای سلروش مقابله مغز با محدودیژن یا نقشه توسعه مغز و نقاختلالات صحبت کردن در انتاثیر نگاه انسان بر رفتانقش رژیم غذایی در رشد و اسفرنامه سفر به بم و جنوب گربه شرودینگر و تاثیر مشاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر رو ح و روان بر جسمنرمشهای مهم برای تقویت عشش مرحله تکامل چشمآیا دست مصنوعی به زودی قابیست تمرین ساده برای جلوحس و ادراک قسمت سوملرزش ناشی از اسیب به عصبدانشمندان روشی برای تبدیهوش احساسیاولین مورد پیوند سر در انبررسی علل کمر درد در میانمسیر دشوار تکامل و ارتقاروش های صرفه جویی در ایجامشکلات نخاعیروش هایی ساده برای کاهش اژنها نقشه ایجاد ابزار هوادامه بحث تکامل چشمتاثیر نگاه انسان بر رفتانقش زبان در سلطه و قدرت اسلولهای بنیادی مصنوعی درگزیده ای از وبینار یا کنفاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر رژیم گیاه خواری بر چرا مغزهای ما ارتقا یافت ششمین کنگره بین المللی سآیا رژیم غذایی گیاهی سلابیشتر کمردردها نیازی به حساسیت روانی متفاوتلزوم سازگاری قانون مجازاداروهای مصرفی در ام اسهوش احساسیاولین تصویر در تاریخ از سبزرگ شدن مغز محدود به دورمشاهده آینده از روی مشاهروش صحبت کردن در حال تکامژنها ، مغز و ارادهادغام میان گونه های مختلتاثیر ویتامین دی بر بیمانقش زبان در سلطه و قدرت اسلسله مباحث هوش مصنوعیگزارش یک مورد جالب لخته واز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر رژیم گیاه خواری بر چرا حیوانات سخن نمی گوینصرع و درمان های آنآیا راهی برای رفع کم آبی با هوش مصنوعی خودکار روبخلاصه ای از مطالب همایش ملزوم سازگاری قانون مجازاداروهای ضد بیماری ام اس وهوش عاطفی بیشتر در زناناولین سلول مصنوعیبسیاری از بیماری های جدیمغز ما کوچکتر از نیم نقطهروشهای نو در درمان دیسک بژنهای هوش ، کدامندادغام دو حیطه علوم مغز و تاثیر ژنها بر اختلالات خنقش غذاها و موجودات درياسم زنبور ، کلیدی برای وارگشایش دروازه جدیدی از طراز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر رژیم گیاه خواری بر چرا حجم مغز گونه انسان درضررهای مصرف شکر و قند بر آیاما مقهور قوانین فیزیکبارداری بدون رحمخواندن ، یکی از شستشو دهنممانتین یا آلزیکسا یا ابداروی فامپیریدین یا نورلهوش عاطفی در زنان بیشتر ااوکرلیزوماب داروی جدید شتفاوت مغز انسان و میمون همغز چون ابزار هوش است دلیروشهای شناسایی قدرت شنواکلرال هیدرات برای خوابانارتقا و تکامل سنت آفرینش تاثیر کپسول نوروهرب بر ننقش غذاها و موجودات درياسودمندی موجودات ابزی بر پمبرولیزوماب در بیماری چاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر رژیم گیاهخواری بر چرا در مغز انسان، فرورفتضررهای شکر بر سلامت مغزآزمون ذهنی گربه شرودینگربازگشت از آثار به سوی خداخواب سالم عامل سلامتیمنابع انرژي پاک سرچشمه حداروی تشنجی دربارداریهوشیاری کوانتومیايندگان چگونه خواهند دیدتفاوتهای جنسیتی راهی برامغز چگونه صداها را فیلتر روشی برای بهبود هوش عاطفکمردرد و علل آنارتوکين تراپی روشی جديد تاثیر کپسول نوروهرب بر تنقش غذاها و موجودات درياسیاهچاله و تکینگی ابتدایپنج اکتشاف شگفت آور در مواز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر عصاره تغلیظ شده گیچراروياها را به یاد نمی آطی یکصد هزار سال اخیر هرچإِلَهِي هَبْ لِي كَمَالَبازسازي مغز و نخاع چالشی خواب سالم عامل سلامتی و یمولتیپل اسکلروز در زنان داروی جدید s3 در درمان ام هوش، ژنتیکی است یا محیطیايا اراده آزاد توهم است یتقلید مرحله ای نسبتا پیشمغز آیندگان چگونه است ؟روشی جدید در درمان قطع نخکمردرد با پوشیدن کفش مناارتباط میکروب روده و پارتاثیر کپسول نوروهرب بر سنقشه مغزی هر فرد منحصر بهسیاره ابلهانپیموزایداز تکینگی تا مغز- از مغز تبدیل تراکت صوتی مصنوعی چراروياها را به یاد نمی آظهور امواج مغزی در مغز مصبحتی علمی درباره تمایل بمواد کوانتومی جدید، ممکنداروی جدید ضد میگرنهیچگاه از فشار و شکست نترايا اراده آزاد توهم است یتلقین اطلاعات و حافظهمغز انسان ایا طبیعتا تماروشی جدید در درمان سکته مکنفرانس تشنج هتل کوثر اصارتباط چاقی و کاهش قدرت بتاثیر کپسول نوروهرب بر سچند جهانیسیاره ابلهانپیچیدگی های مغزی در درک زاز تکینگی تا مغز- از مغز تبدیل سلولهای محافط به سنزاع بین جهل و علم رو به پعلم به ما کمک میکند تا موبحث درباره پیدایش و منشاموجود بی مغزی که می تواندداروی ضد تشنج با قابليت تهاوکينگ پیش از مرگش رسالای آنکه نامش درمان و یادشتلاش هایی در بیماران قطع مغز انسان برای شادمانی طريتوکسيمب در درمان ام اسکنگره بین المللی سردرد دارتباط هوش ساختار مغز و ژتاثیر گیاه خواری بر رشد وچندین ماده غذایی که ماننسیر آفرینش از روح تا مغز پیوند مغز و سر و چالشهای از تکینگی تا مغز- از مغزتتری فلوپرازیننزاع بین علم و نادانی رو علایم کمبود ویتامین E را بحثی در مورد نقش ویتامينموجودات مقهور ژنها هستندداروی ضد تشنج با قابليت تهاوکينگ پیش از مرگش رسالایندرالتلاشی برای درمان قطع نخامغز انسان برای شادمانی طریواستیگمینکنگره بین المللی سردرد دارتباط انسانی، محدود به تاثیر گیاه خواری بر رشد وچه زیاد است بر من که در ایسیستم تعادلی بدنپیوند سر، یکی از راه حلهااز تکینگی تا مغز، از مغز تری فلوپرازیننزاع بین علم و جهل رو به پعلایم کمبود ویتامین E را بحثی جالب درباره محدودیتمیهمانهای ناخوانده عامل داستانها و مفاهیمی اشتباهدف از تکامل مغزایا کوچک شدن مغزانسان التلاشی جدید در درمان ام اسمغز انسان رو به کوچک تر شرژیم غذایی حاوی تخم مرغ وکندر در بیماریهای التهابارتباط شگفت مغز انسان و فتاثیر گیاه خواری بر رشد وچهار میلیارد سال تکامل بسیستم دفاعی بدن علیه مغز پیشینیان انسان از هفت میازدواج های بین گونه ای، رتسلیم شدن از نورون شروع منظریه تکامل در درمان بیمعلت خواب آلودگی بعد از خوبحثی در مورد نقش کلسیم و میگرن سردردی ژنتیکی که بدر مانهای کمر دردهزینه ای که برای اندیشیدایا ابزار هوشمندی یا مغز تمایل زیاد به خوردن بستنمغز انسان رو به کوچکتر شدراه های جدید برای قضاوت رکوچک شدن مغز از نئاندرتاارتباط شگفت انگیز مغز انتاثیر گیاه خواری بر رشد وچهار ساعت پس از کشتار خوکسکته مغزیپیشرفتی مستقل از ابزار هاستفاده از هوش مصنوعی در تشنج چیستهفت چیز که عملکرد مغز تو عوارض ازدواج و بچه دار شدبحثی در مورد عملکرد لوب فمیدان مغناطيسي زمین بشر در چه مرحله ای از خواب ، رهستي مادي ای که ما کوچکترایا بیماری ام اس (مولتیپتمدن قدیمی ای در جنوب ایرمغز ایندگان چگونه استراه های جدید برای قضاوت رکودک ایرانی که هوش او از ارتباط شگفت انگیز مغز انتاثیر گیاه خواری بر رشد ونوار مغزی روشی مهم در تشخساخت شبکه عصبی با الفبایپاسخ گیاهان در زمان خورداستیفن هاوکینگ در مورد هتغییر الگوی رشد مغزی با زهفت سین یادگاری از میراث عید نوروز مبارکبحثی درباره هوش و تفاوتهمکانیزمهای دفاعی در برابدر هم تنیدگی کوانتومی و پهستی ما پس از شروعی چگال ایا بدون زبان میتوانیم تتمساح حد واسط میان مغز کومغز ابزار برتر بقاراه پیروزی در زندگی چیستکودکان خود را مشابه خود تارتباط غیرکلامی بین انساتاثیر گیاه خواری بر رشد ونورون هاي مصنوعی می توانساخت شبکه عصبی مصنوعی با پختگی پس از چهل سالگي به استیفن هاوکینگ در تفسیر تغییر زودتر اتصالات مغزیهمیشه عسل با موم بخوریمعامل کلیدی در کنترل کارآبحثی درباره هوش و تفاوتهما انسانها چه اندازه نزددرمان های بیماری آلزایمرو هر کس تقوای خدا پیشه کنایا تکامل هدفمند استتنفس هوازی و میتوکندریمغز برای فراموشی بیشتر کرشته نوروایمونولوژی و نقکوری گذرای ناشی از موبایارتروز یا خوردگی و التهاتاثیر گیاه خواری بر رشد ونوروپلاستیسیتی چیستساختار شبکه های مغزی ثابپرورش مغز مینیاتوری انسااستخوان های کشف شده، ممکتغییر عمودی سر انسان از پهوموارکتوس ها ممکن است دعسل طبیعی موثر در کنترل ببحثی درباره هوش و تفاوتهما انسانها چه اندازه نزددرمان های جدید میگرنویتامین E برای فعالیت صحایرادهای موجود در خلقت بتنفس هوازی و میتوکندریمغز بزرگ چقدر مفید هست ؟رشد مغز علت تمایل انسان بکی غایب شدی تا نیازمند دلارزش حقیقی زبان قسمت اولتاثیر گیاه خواری بر رشد ونوشیدن چای برای مغز مفید سخن پاک و ثابتآلزایمراصول سلامت کمرثبت امواج الکتریکی در عصهوش مصنوعی می تواند بر احعصب حقوق نورولووبحثی درباره هوش و تفاوتهما با کمک مغز خود مختاريمدرمان های رایج ام اسویتامین E در چه مواد غذایاگر نعمت فراموشی نبود بستو دی ان ای خاص ميتوکندري