دکتر سید سلمان فاطمی

متخصص داخلی مغز و اعصاب


کانال تلگرام دکتر فاطمی

آدرس مطب دکتر سلمان فاطم

آدرس دکتر زهره ابوطالبی

بحثی درباره هوش و تفاوتهای آن بین گونه ها و نژادهای مختلف ( قسمت دوم )

در قسمت قبل توضیحاتی در مورد تفاوتهای سایز مغز در گونه ها و نژادهای گوناگون داده شد و گفتيم که بر اساس معیارهای علمی جدید که تفاوتهای فرهنگی و غذایی و بهداشت مادر و کودک را در نژادهای مختلف در نظر میگیرد ، مشاهده شده است که سیاه پوستان مغز نسبتا بزرگتری نسبت به سفید پوستان دارند و البته این یافته نیازمند بررسیهای دقیقتر هم هست چون بررسیهای علمی ، در مناطق مختلف و مقایسه آنها با هم به شرطی سودمندی کافی را دارد که نمونه های کافی بدون باياس آماری از مناطق مختلف جمع آوری شود و این در حالی است که جمع آوری نمونه ها از مناطق مختلف جهان قطعا یکسان نبوده است و مناطق جنگ زده ای مانند خاورمیانه در خیلی از بررسیها وارد مطالعه نشده اند .با این حال بر اساس مطالعات جدید ، به نظر میرسد مغز سیاهپوستان در شرایط یکسان محیطی و اقتصادی از سفید پوستان بزرگتر است

شاید این حرف به مذاق سفید پوستان خوش نیاید و در این مقاله بر اساس معیارهای علمی و نه نژادی صحبت میکنیم .شاید عده دیگری هم بگویند اگر سیاهپوستان مغز بزرگتری دارند ، چرا تمدن و فرهنگی که امروز در اروپا هست در آفریقا مشاهده نمیشود ، تبعیت از قانون و پیشرفتهای تمدن مادی ، چرا اینها در اروپا بیشتر از آفریقا یا خاورمیانه است ؟لازم هست در ابتدا تعریفی نسبتا کامل از هوش داشته باشیم .دانشمندان مختلف تعریفهای گوناگونی را برای هوش مطرح میکنند . خیلی از اين تعريفها بر جنبه خاصی از هوش تاکید میکنند و خیلی از تستهايي که برای چک هوش استفاده میشود،جنبه های خاصی را در تعریف هوش رعایت نمیکنند .در سالهای اخیر ، به جای آنکه هوش تک بعدی مورد نظر دانشمندان باشد بر هوش چند بعدی تاکید میشود .

هاوارد گاردنر نظریه هوشهاي چندگانه را مطرح کرد . بر این اساس ، هوشهاي بشری ، متعدد است و فقط در یک زمینه نیست مثلا هوش موسیقیایی، هوش درون فردی، هوش تصویری-فضایی و هوش کلامی- زبانی و ... جنبه های مختلف هوش هستند و در هر فردی ممکن است یکی از این جنبه ها برجسته تر باشد . بر اساس این تعریف ، میتوان گفت هیچ فردی بی هوش یا کم هوش نیست بلکه در زمینه خاصی ، دارای استعداد است و شايد این زمینه ، از نظر خیلی ها برجسته نباشد ولی استعدادی است که میتواند بخشی از مشکلات جامعه را حل کند .

این دانشمند ، جنبه های خاص هوش را در قالب هشت هوش معرفی کرده است . او منتقداني هم دارد که معتقدند گاردنر با این تعریفش ، وسعت هوش را خیلی زیاد کرده است و به جای تاکید بر هوش , همه توانمنديهاي بشری را هوش ناميده است .شاید بتوان فارغ از بحثهای این دانشمند و منتقدانش تعریفی از هوش معرفی کرد . در حقیقت محدود کردن هوش به انسان دو پا, و تعریف هوش بر اساس قیدهای فکری و گونه طلب ما ، شاید درست نباشد .اینکه تصور کنيم فقط انسان باهوش است و هیچ موجود دیگری باهوش نیست و بخواهیم با این دیدگاه هوش را تعریف کنیم ، به نظر میرسد تعریف هوش را با اختلال مواجه کند .آیا خفاشی که نابیناست و با کمک امواج صوتی راه خود را پیدا میکند ، بیهوش است و آیا پرندگانی که امواج فرابنفش را میتوانند تشخیص دهند ، بي هوش حساب میشوند و یا حتی موش يا كرمی که با معماری شگفتی خانه خود را زیر خروارها خاک میسازد بیهوش است ؟

این بیهوش دیدن دیگر موجودات ، نگاهی گونه پرستانه است که فکر نمیکنم شایسته بررسی باشداخیرا در فیلمهای منتشر شده در شبکه های اجتماعی مسابقه ای را شاهد بودیم که در آن چند نفر مبتلا به سندرم داون یا منگوليسم با هم مسابقه میگذارند و یکی از آنها از دیگران جلو میزند ولی تا خط پایان نمی رسد و بر زمين میخورد .دیگر شرکت کنندگان در مسابقه اگر از دسته انسانهای باهوش امروز بودند ، قطعا خوشحال میشدند و سریعا از رقيبشان ميگذشتند ولی شاهديم رقیبان این دونده سریع ، به جای آنکه از او جلو بزنند, دورش جمع میشوند، دستانش را میگیرند و با هم از خط پایان میگذرند .

خوب شاید گروهی، این همه دل رحمی را هوش ندانند ولی فکر میکنم حداقل در این زمنيه این بیماران دچار سندرم داون ، ه.ششان کمتر از انسان باهوش امروز نیست . یا باز در شبکه های اجتماعی فیلمی منتشر شد که در آن کودکی پس از تصادف با ماشین بر کف خیابان می افتد و کسی نیست او را از کف خیابان نجات دهد و همه انسانهای باهوش ، با بی تفاوتی از کنارش ميگذرند تا آنکه چند ماشین از روی کودک رد میشوند و کودک میمیرد .در همان فیلم سگی را نشان میدهد که د اتوباني با اتومبيلي تصادف میکند و همنوعش او را با سختي بسیار به سمت دیگر اتوبان میبرد ،

خوب تا میتوان این سگ را در این برخورد ، کم هوشتر از انسان دانست ؟
پس ناچاريم تعریفی دقيقتر از هوش داشته باشیم . شاید بتوان گفت هوش ، توان درک محیط اطراف و واکنش صحیح با آن است .در این تعریف ، ديگرموجودات بیهوش به حساب نمی آیند بلکه هر موجودی از ضریب هوشی خاص خود برخوردار است و حتی گاهی توان درک محیط اطراف در برخی موجودات و در برخی زمینه ها ، بهتر از درک ماست. حتی در این تعریف میتوان بر موجودات غیر زنده هم هوش تعریف کرد. مثلا فلزی که در هنگام سردی ، جمع و منقبض میشود ، دارای هوشی درونی ست که با آن میتواند محیط اطراف را درک کند و واکنش نشان بدهد .

بله کودک دچار سندرم داون و یا سگی که همنوعش را نجات میدهد ، نمی تواند مسئله منطق و ریاضی حل کند ولی در یک جنبه خاص ، هوشش بیشتر از خیلی انسانهای باهوشی هست که توجهی به همنوع خود ندارند .پس با یک هوش مواجه نیستیم با جنبه های متعدد هوش مواجهيم که همه آنها در یک نفر جمع نیست و گاهی در برخی زمینه ها هوش حیوانات از ما هم بالاتر است .بر این اساس ،تقسیم بندی هوش گاردنر هم دچار نقایص بسیار میشود زیرا او ، هوش را تنها به هشت بعد تقسيم میکند در حالی که دهها و شاید صدها جنبه دیگر هم باشد که او در تقسیم هوش لحاظ نکرده است.

نکه دیگر ارتباط سایز مغز با جنبه های مثبت هوش هست . در بررسی سير تکاملی انسان پیش از ایجاد هموساپینس ها ، با نئاندرتالها مواجهيم که بر خلاف هوموساپينس هیچ تمدن خاصی را ایجاد نکردند . بررسیهای جمجمه آنها و مقایسه این جمجمه ها با جمجمه هموساپينس ، مغز بزرگتری را نشان میدهد با این حال هیچ تمدن برجسته ای ازآنها به جای نمانده است و این نشان میدهد که سایز مغز به تنهایی در ایجاد تمدن و فرهنگ موثر نیست .بله در سیر تکامل انسانها ، با موجودات دو پایی به نام آردی مواجهيم که انها هم مغز کوچکی داشتند و بدون تمدن و رفتار انسانی بودند ولی وجود نئاندرتال و مغز بزرگ آنها در برابر مغز انسان کنونی، که به رغم وجود مغز بزرگ ، فاقد تمدنی بودند ، نشان میدهد عوامل دیگری علاوه بر سایز مغز ، در ایجاد تمدن و فرهنگ موتر هست .

پس فعلا این نتیجه را میگیریم که کوچکتر بودن اندازه مغز، الزاما با فقدان تمدن همراه نیست . گاهی مغز کوچکتر ، میتواند منجر به تمدنی برتر شود .اگر قسمت اول بحث را در نظر بگیریم و انواع هوش مورد توجه باشد متوجه میشویم گاهی وجود نوع خاصی از هوش ، نه تنها تمدن ساز نیست بلکه اگر مانعی نتواند آن هوش را مهار کند ، میتواند تمدنی را بسوزاند مثلا توان و هوش دروغ گفتن و فریب دادن و یا هوش یافتن راهی برای فرار از قانون و یا هوش هک کردن سیستمهای اداری و بانکی و یا هوش ساختن بمب هسته ای و بگیم هیدروژنی و ....بله مغز بزرگ و هوش فراوان در صورتی به بهترین شکل تمدن ساز است که مهاري درونی در کار باشد و جلوی کارها و فعالیتهای ضد اجتماعی و ضد فرهنگی را بگیرد و اگر این مهار نباشد ، هوش و مغز بزرگتر نه تنها تمدن ساز نیست بلکه میتواند تمدنی را نابود کند.


آدرس مطب : اصفهان ، خیابان آمادگاه ، روبروی داروخانه سپاهان ، مجتمع اطبا ، طبقه اول
تلفن : 32223328 - 031

نظرات کاربران درباره این مطلب :

برای متن پیام فقط از حروف فارسی استفاده کنید .
این فرم صرفا جهت دریافت نظرات ، پیشنهادات و انتقادات کاربران در مورد مطلب فوق میباشد .
به سوالات پزشکی در این بخش پاسخ داده نمیشود .
از ارسال پیام های تبلیغاتی در این بخش خودداری نمایید .
حداکثر طول مجاز برای متن پیام 500 کاراکتر است .
نام و فامیل :
تلفن :
ایمیل :
متن پیـام :
تلاشی جدید در درمان ام اسروش های صرفه جویی در ایجاهوش، ژنتیکی است یا محیطیتاثیر گیاه خواری بر رشد وشاهکار قرنمبانی ذهنی سیاه و سفیدکندر در بیماریهای التهاباز تکینگی تا مغز از مغز تتغییر عمودی سر انسان از پنقش حیاتی تلومر دی ان آ دآیا ما تنها موجودات زنده بحث درباره پیدایش و منشادی متیل فومارات(زادیوا)(چرا حیوانات سخن نمی گویناولین مورد پیوند سر در انتمایل زیاد به خوردن بستنروش هایی ساده برای کاهش ازبان و شناخت حقیقت قسمت دفلج بل، فلجی ترسناک که آنهاوکينگ پیش از مرگش رسالاخلاق و علوم اعصابتاثیر گیاه خواری بر رشد وشباهت زیاد بین سلول هاي عمجموعه های پر سلولی بدن مکودک ایرانی که هوش او از از تکینگی تا مغز از مغز تثبت امواج الکتریکی در عصنقش داروهاي مختلف معروف آیا مغز تا بزرگسالی توسعبحثی در مورد نقش ویتاميندژا وو یا اشنا پنداریچرا حجم مغز گونه انسان دراولین تصویر در تاریخ از ستمدن قدیمی ای در جنوب ایرروش صحبت کردن در حال تکامزبان و شناخت حقیقت قسمت سفلج خوابهاوکينگ پیش از مرگش رسالاختلال در شناسایی حروف و تاثیر گیاه خواری بر رشد وشباهت زیاد بین سلول هاي عمحل درک احساسات روحانیکودکان خود را مشابه خود تاز تکینگی تا مغز- از مغز جنسیت و تفاوت های بینایینقش روزه داری در سالم و جآیا هوش ارثی دریافتی از پبحثی جالب درباره محدودیتدژاوو یا آشناپنداریچرا در مغز انسان، فرورفتايندگان چگونه خواهند دیدتمساح حد واسط میان مغز کوروشهای نو در درمان دیسک بزبان، وسیله شناسایی محیطفلج خواب چیستهدف از تکامل مغزاختلالات مخچهتاثیر گیاه خواری بر رشد وشش مرحله تکامل چشممحل درک احساسات روحانی دکوری گذرای ناشی از موبایاز تکینگی تا مغز- از مغز جنسیت و تفاوت های بینایینقش زبان در سلطه و قدرت اآیا هوش سریعی که بدون احسبحثی در مورد نقش کلسیم و دانشمندان ژنی از مغز انسچراروياها را به یاد نمی آايا اراده آزاد توهم است یتنفس هوازی و میتوکندریروشهای شناسایی قدرت شنواسفر نامه سفر به بم و جنوب فیلمی بسیار جالب از تغییهزینه ای که برای اندیشیداختلالات حرکتی در انسانتاثیر گیاه خواری بر رشد وصرع و درمان های آنمحدودیت های حافظه و حافظکی غایب شدی تا نیازمند دلاز تکینگی تا مغز- از مغزتجهش های ژنتیکی مفید در سانقش زبان در سلطه و قدرت اآیا هشیاری کوانتومی وجودبحثی در مورد عملکرد لوب فدانشمندان روش هاي جدیدی چراروياها را به یاد نمی آايا اراده آزاد توهم است یتنفس هوازی و میتوکندریروشی برای بهبود هوش عاطفسفرنامه سفر به بم و جنوب فیزیکدانان ماشینی برای تهستي مادي ای که ما کوچکتراختلالات صحبت کردن در انتاثیر انتخاب از طرف محیط ضررهای مصرف شکر و قند بر مخچه ، فراتر از حفظ تعادلکاهش التهاب ناشی از بیمااز تکینگی تا مغز، از مغز جهش های ژنتیکی غیر تصادفنقش غذاها و موجودات درياآیا واکنش های یاد گرفته وبحثی درباره هوش و تفاوتهدانشمندان روشی برای تبدینزاع بین جهل و علم رو به پایا کوچک شدن مغزانسان الایا ابزار هوشمندی یا مغز تو دی ان ای خاص ميتوکندريروشی جدید در درمان قطع نخسفرنامه سفر به بم و جنوب فراموشی همیشه هم بد نیستهستی ما پس از شروعی چگال ادامه بحث تکامل چشمتاثیر ترکیبات استاتین (سضررهای شکر بر سلامت مغزمخچه ابزاري که وظیفه آن فکایروپاکتیک چیستازدواج های بین گونه ای، رجهشهای مفید و ذکاوتی که دنقش غذاها و موجودات درياآیا آگاهی پس از مرگ از بیبحثی درباره هوش و تفاوتهداروهای مصرفی در ام اسنزاع بین علم و نادانی رو ایا بیماری ام اس (مولتیپتولید سلولهای جنسی از سلروشی جدید در درمان سکته مسفرنامه سفر به بم و جنوب فرایند حذف برخی اجزای مغو هر کس تقوای خدا پیشه کنادغام میان گونه های مختلتاثیر دپاکین بر بیماری مطی یکصد هزار سال اخیر هرچمدارک ژنتیکی چگونه انسانکاربرد روباتهای ريزنانواستفاده از هوش مصنوعی در جهشهای مفید و ذکاوتی که دنقش غذاها و موجودات درياآیا امکان بازسازی اندامهبحثی درباره هوش و تفاوتهداروهای ضد بیماری ام اس ونظریه تکامل در درمان بیمهفت چیز که عملکرد مغز تو ایا بدون زبان میتوانیم تتوانایی مغز و دیگر اجزای ريتوکسيمب در درمان ام اسسفرنامه سفر به بم و جنوب فرد حساس از نظر عاطفی و بویتامین E برای فعالیت صحادغام دو حیطه علوم مغز و تاثیر داروهای ضد التهاب علم به ما کمک میکند تا مومرگ انتقال است یا نابود شکاربرد روباتهای ريز، در استیفن هاوکینگ در مورد هجاذبه و نقش آن در شکلگیرینقشه مغزی هر فرد منحصر بهآیا انسان با مغز بزرگش اخبحثی درباره هوش و تفاوتهداروی فامپیریدین یا نورلهفت سین یادگاری از میراث ایا تکامل هدفمند استتوازن مهمتر از فعالیت زیراه های جدید برای قضاوت رسلولهای بنیادی مصنوعی درقانون مندی نقشه ژنتیکی مویتامین E در چه مواد غذایارتقا و تکامل سنت آفرینش تاثیر داروی ضد تشنج سدیم علایم کمبود ویتامین E را مزایای شکلات تلخ برای سلکجای مغز مسئول پردازش تجاستیفن هاوکینگ در تفسیر حافظه و اطلاعات در کجاست چندین ماده غذایی که ماننآیا احتمال دارد رویا از آبحثی درباره هوش و تفاوتهداروی تشنجی دربارداریهمیشه عسل با موم بخوریمایرادهای موجود در خلقت بتوسعه برخی شغل ها با هوش راه های جدید برای قضاوت رسلسله مباحث هوش مصنوعیقارچ بی مغز در خدمت موجودویتامین دی گنجینه ای بزرارتوکين تراپی روشی جديد تاثیر درجه حرارت بر عملکعلایم کمبود ویتامین E را مشکلات نخاعیکشف مکانیسم عصبی خوانش پاستخوان های کشف شده، ممکحافظه و اطلاعات در کجاست چه زیاد است بر من که در ایآیا احتمال دارد رویا از آبحثی درباره احساسات متفاداروی ضد تشنج با قابليت تهوش مصنوعی می تواند بر احاگر نعمت فراموشی نبود بستوصیه های غیر دارویی در سراه پیروزی در زندگی چیستسم زنبور ، کلیدی برای وارلوب فرونتال یا پیشانی مغواکنش های ناخودآگاه و تقارتباط میکروب روده و پارتاثیر درجه حرارت بر عملکعوارض ازدواج و بچه دار شدمغز ما کوچکتر از نیم نقطهکشف مکانیسمی پیچیده در باصول سلامت کمرحافظه و اطلاعات در کجاستچهار میلیارد سال تکامل بآیا برای تولید مثل همیشه بحثی درباره احساساتی غیرداروی ضد تشنج با قابليت تهوش مصنوعی گوگل به کمک تشاگر نعمت فراموشی نبود بستوصیه هایی در مصرف ماهیرشته نوروایمونولوژی و نقسودمندی موجودات ابزی بر لبخند بزن شاید صبح فردا زواسطه ها د رمسیر ایجاد مغارتباط چاقی و کاهش قدرت بتاثیر درجه حرارت بر عملکعید نوروز مبارکمغز چون ابزار هوش است دلیکشف ارتباط جدیدی از ارتباضطراب و ترسحس چشایی و بویاییچهار ساعت پس از کشتار خوکآیا بزرگ شدن مغز فقط در دبخش دیگری در وجود انسان هداستانها و مفاهیمی اشتباهوش مصنوعی گوگل به کمک تشاگر تلاش انسان امروز براتوضیحی ساده در مورد هوش مرشد مغز علت تمایل انسان بسیاهچاله و تکینگی ابتدایلرزش ناشی از اسیب به عصبوراپامیل در بارداریارتباط شگفت مغز انسان و فتاثیر درجه حرارت بر عملکعامل کلیدی در کنترل کارآمغز آیندگان چگونه است ؟کشف جمجمه ای درکوه ایرهواطلاعاتی عمومی در مورد محس و ادراک (قسمت اول )نوار مغزی روشی مهم در تشخآیا تکامل و تغییرات ژنتیبرنامه و ساختار پیچیده مدر مانهای کمر دردهوش مصنوعی الفاگوابزار هوش در حال ارتقا ازتکامل چشمزمین زیر خلیج فارس تمدنی سیاره ابلهانلزوم سازگاری قانون مجازاورزش هوازی مرتب خیلی به قارتباط شگفت انگیز مغز انتاثیر درجه حرارت بر عملکعسل طبیعی موثر در کنترل بمغز انسان ایا طبیعتا تماگنجینه ای به نام ویتامین اطلاعاتی عمومی در مورد محس و ادراک (قسمت دوم )نورون هاي مصنوعی می توانآیا خداباوری محصول تکاملبرین نت به جای اینترنتدر چه مرحله ای از خواب ، رهوش مصنوعی از عروسک تا کابزارهای بقای موجود زندتکامل ابزار هوش ، راه پر زندگی هوشمند در خارج از زسیاره ابلهانلزوم سازگاری قانون مجازاورزش هوازی ، بهترین تمریارتباط شگفت انگیز مغز انتاثیر درجه حرارت بر عملکعصب حقوق نورولوومغز انسان برای شادمانی طگیاه خواری و گوشت خوار کدبلندی در ذهن ما درک بلندیحس و ادراک قسمت چهارمنوروپلاستیسیتی چیستآیا دلفین ها می تواند از برای پیش بینی آینده مغز ددرمان های بیماری آلزایمرهوش مصنوعی از عروسک تا کابزارهای دفاعی و بقای موتکامل ساختار رگهای مغزی زیباترین چیز در افزایش سسیستم تعادلی بدنممانتین یا آلزیکسا یا ابورزش و میگرنارتباط غیرکلامی بین انساتاثیر درجه حرارت بر عملکعضلانی که طی سخن گفتن چقدمغز انسان رو به کوچکتر شدگالکانزوماب، دارویی جدیبه زودی شبکه مغزی به جای حس و ادراک قسمت پنجمچیزی خارج از مغزهای ما نیآیا دست مصنوعی به زودی قابرخی نکات از گاید لاین پردرمان های رایج ام اسهوش مصنوعی از عروسک تا کاثر مضر مصرف طولانی مدت رتکامل شناخت انسان با کشفزبان چهار حرفی حیات زمینسیستم دفاعی بدن علیه مغز منابع انرژي پاک سرچشمه حورزش بهترین درمان بیش فعارتروز یا خوردگی و التهاتاثیر درجه حرارت بر عملکمقالاتمغز ایندگان چگونه استگامی در درمان بیماریهای بوزون هیگز چیستحس و ادراک قسمت سومچگونه مغز پیش انسان یا همآیا راهی برای رفع کم آبی برخی اثرات مضر ویتامین ددرمان جدید میگرن با انتی هوش مصنوعی از عروسک تا کاثرات مفید قهوهتئوری تکامل امروز در درمزبان و بیان، در سایه پیشرسکته مغزیمولتیپل اسکلروز در زنان ورزش در کمر دردارزش حقیقی زبان قسمت اولتاثیر درجه حرارت بر عملکتاثیر ویتامین دی بر بیمامغز ابزار برتر بقاگاهی لازم است برای فهم و بیماری گیلن باره و بیمارحساسیت روانی متفاوتچگونه هموساپينس بر زمین آیاما مقهور قوانین فیزیکبرخی اختلالات عصبی مثانهدرمانهای بیماری پارکینسهوش مصنوعی از عروسک تا کاثرات مضر ماری جواناتئوری تکامل در پیشگیری و زبان و تکلم برخی بیماریهساخت شبکه عصبی با الفبایمواد کوانتومی جدید، ممکنوزوز گوشارزش حقیقی زبان قسمت دومتاثیر درجه حرارت بر عملکصفحه اصلیمغز برای فراموشی بیشتر کگاهی مغز بزرگ چالش استبیماری ای شبیه ام اس مولتخلاصه ای از مطالب همایش مچگونه آن شکری که می خوریمإِلَهِي هَبْ لِي كَمَالَبرخی بیماری ها که در آن بدرک فرد دیگر و رفتارهای اهوش مصنوعی از عروسک تا کماجزای پر سلولی بدن انسان تا 20 سال آینده مغز شما به زبان و شناخت حقیقت قسمت چساخت شبکه عصبی مصنوعی با موجود بی مغزی که می تواندیک پیشنهاد خوب برای آسان ارزش حقیقی زبان قسمت سومتاثیر رو ح و روان بر جسمسوالات پزشکیمغز بزرگ چقدر مفید هست ؟گزیده ای از وبینار یا کنفبیماری بیش فعالیخواندن ، یکی از شستشو دهنچگونه جمعیت های بزرگ شکل افراد آغاز حرکت خودشان ربرخی توجهات در ببمار پاردرک و احساسهوش مصنوعی از عروسک تا کماجزایی ناشناخته در شکل گتاثیر مشاهده بر واقعیت بزبان و شناخت حقیقت قسمت اساختار شبکه های مغزی ثابموجودات مقهور ژنها هستندیکی از علل محدودیت مغز اماز نظر علم اعصاب یا نرووستاثیر رژیم گیاه خواری بر پیامهای کاربرانمغز بزرگ چالش است یا منفعگزارش یک مورد جالب لخته وبیماری تی تی پیخواب سالم عامل سلامتیچگونه جمعیت های بزرگ شکل افزایش قدرت ادراکات و حسبرخی سيناپسها طی تکامل و درک احساسات و تفکرات دیگهوش مصنوعی در کامپیوترهاتاثیر ویتامین دی بر بیماسریعترین کامپیوتر موجودمیهمانهای ناخوانده عامل یادگیری مهارت های جدید داز نظر علم اعصاب اراده آزتاثیر رژیم گیاه خواری بر سایتهای دیگرمغز بزرگ چالشهای پیش روگشایش دروازه جدیدی از طربیماری ضعف عضلات نزدیک بخواب سالم عامل سلامتی و یچگونه حافظه را قویتر کنیالکتروتاکسی(گرایش و حرکبررسي علل احتمالي تغيير درک تصویر و زبان های مخلتهوش مصنوعی در خدمت خلق وحتاثیر ژنها بر اختلالات خسرگیجه از شایعترین اختلامیگرن سردردی ژنتیکی که بیادآوری خواب و رویااز نظر علم اعصاب اراده آزتاثیر رژیم گیاه خواری بر مغز حریص برای خون، کلید تپنج اکتشاف شگفت آور در موبیماریهای تحلیل عضلانی اخواب عامل دسته بندی و حفطنگاهی بر قدرت بینایی دراامیوتروفیک لترال اسکلروبررسی و اپروچ جدید بر بیمدرک عمیق در حیواناتهوش مصنوعی در خدمت خلق وحتاثیر کپسول نوروهرب بر نسردرد و علتهای آنمیدان مغناطيسي زمین بشر ژن هوش و ساختارهای حیاتی از تلسکوپ گالیله تا تلسکتاثیر رژیم گیاهخواری بر مغز زنان جوانتر از مغز مرپیموزایدبیوگرافیخودآگاهی و هوشیارينگاهی بر توانایی اجزاي بامگا سه عامل مهم سلامتبررسی سیستم تعادلی بدن ادرگیری اعصاب به علت میتوهوش مصنوعی درمانگر کامپیتاثیر کپسول نوروهرب بر تسردرد تنشنمکانیزمهای دفاعی در برابژن یا نقشه توسعه مغز و نقاز تکنیکی تا مغز از مغز تتاثیر عصاره تغلیظ شده گیمغزهای کوچک بی احساسپیوند مغز و سر و چالشهای بیوگرافیخودآگاهی و هوشیاريناتوانی از درمان برخی ویامروز دانش ژنتیک هیچ ابهبررسی علل کمر درد در میانرقیبی قدرتمند در برابر مهوش مصنوعی درخدمت خلق وحتاثیر کپسول نوروهرب بر سسردرد سکه ایما انسانها چه اندازه نزدژنها نقشه ایجاد ابزار هواز تکینگی تا مغز از مغز تتبدیل تراکت صوتی مصنوعی نقش قهوه در سلامتیپیوند سر، یکی از راه حلهابیست تمرین ساده برای جلوخطا در محاسبات چیزی کاملناتوانی در شناسایی چهره انفجار و توقف تکاملی نشابزرگ شدن مغز محدود به دوررموزی از نخستین تمدن بشرهوش مصنوعی ساخته هوش طبیتاثیر کپسول نوروهرب بر سسرعت فکر کردن چگونه استما انسانها چه اندازه نزدژنها ، مغز و ارادهاز تکینگی تا مغز و از مغز تبدیل سلولهای محافط به سنقش هورمون های تیروئید دپیشینیان انسان از هفت میبیشتر کمردردها نیازی به خطا در محاسبات چیزی کاملنخاع ما تا پایین ستون فقرانگشت نگاری مغز نشان میدتفاوت مغز انسان و میمون هرمز و رازهای ارتباط غیر کرویای شفافهوش احساسیتاثیر گیاه خواری بر رشد وشنا در ابهای گرم جنوب نیما با کمک مغز خود مختاريمژنهای هوش ، کدامنداز تکینگی تا مغز از مغز تتری فلوپرازیننقش ژنتیک در درمان اختلاپیشرفتی مستقل از ابزار هبا هوش مصنوعی خودکار روبدفاع در برابر تغییر ساختنخستین تصویر از سیاهچالهاندوهگین نباش اگر درب یا تفاوتهای جنسیتی راهی براروبات های ریز در درمان بیهوش احساسیتاثیر گیاه خواری بر رشد وشناخت و معرفت، و نقش آن دما تحت کنترل ژنها هستیم یکمردرد و علل آناز تکینگی تا مغز از مغز تتشنج چیستنقش انتخاب از طرف محیط، نپاسخ گیاهان در زمان خوردبارداری بدون رحمدقیق ترین تصاویر از مغز انرمش های مفید در سرگیجهانسان جدید از چه زمانی پاتقلید مرحله ای نسبتا پیشتلاش هایی در بیماران قطع روزه داری و بیمار ی ام اس هوش عاطفی بیشتر در زنانتاثیر گیاه خواری بر رشد وشناسایی سلول های ایمنی اماه رجبکمردرد با پوشیدن کفش منااز تکینگی تا مغز از مغز تتغییر الگوی رشد مغزی با زنقش اتصالات بین سلولهای پختگی پس از چهل سالگي به بازسازي مغز و نخاع چالشی دلایلی که نشان میدهد ما بنرمشهای مهم برای تقویت عانسان عامل توقف رشد مغزتلاشی برای درمان قطع نخاروش مقابله مغز با محدودیهوش عاطفی در زنان بیشتر اتاثیر گیاه خواری بر رشد وشواهدی از دنیسوان(شبه نئماپروتیلینکنفرانس تشنج هتل کوثر اصاز تکینگی تا مغز از مغز تتغییر زودتر اتصالات مغزینقش حفاظتی مولکول جدید دپرورش مغز مینیاتوری انسابحتی علمی درباره تمایل بديدن با چشم بسته در خواب چرا مغزهای ما ارتقا یافت انعطاف پذیری مکانیسمی عل