دکتر سید سلمان فاطمی

متخصص داخلی مغز و اعصاب


کانال تلگرام دکتر فاطمی

آدرس مطب دکتر سلمان فاطم

آدرس دکتر زهره ابوطالبی

بحثی درباره هوش و تفاوتهای آن بین گونه ها و نژادهای مختلف ( قسمت دوم )

در قسمت قبل توضیحاتی در مورد تفاوتهای سایز مغز در گونه ها و نژادهای گوناگون داده شد و گفتيم که بر اساس معیارهای علمی جدید که تفاوتهای فرهنگی و غذایی و بهداشت مادر و کودک را در نژادهای مختلف در نظر میگیرد ، مشاهده شده است که سیاه پوستان مغز نسبتا بزرگتری نسبت به سفید پوستان دارند و البته این یافته نیازمند بررسیهای دقیقتر هم هست چون بررسیهای علمی ، در مناطق مختلف و مقایسه آنها با هم به شرطی سودمندی کافی را دارد که نمونه های کافی بدون باياس آماری از مناطق مختلف جمع آوری شود و این در حالی است که جمع آوری نمونه ها از مناطق مختلف جهان قطعا یکسان نبوده است و مناطق جنگ زده ای مانند خاورمیانه در خیلی از بررسیها وارد مطالعه نشده اند .با این حال بر اساس مطالعات جدید ، به نظر میرسد مغز سیاهپوستان در شرایط یکسان محیطی و اقتصادی از سفید پوستان بزرگتر است

شاید این حرف به مذاق سفید پوستان خوش نیاید و در این مقاله بر اساس معیارهای علمی و نه نژادی صحبت میکنیم .شاید عده دیگری هم بگویند اگر سیاهپوستان مغز بزرگتری دارند ، چرا تمدن و فرهنگی که امروز در اروپا هست در آفریقا مشاهده نمیشود ، تبعیت از قانون و پیشرفتهای تمدن مادی ، چرا اینها در اروپا بیشتر از آفریقا یا خاورمیانه است ؟لازم هست در ابتدا تعریفی نسبتا کامل از هوش داشته باشیم .دانشمندان مختلف تعریفهای گوناگونی را برای هوش مطرح میکنند . خیلی از اين تعريفها بر جنبه خاصی از هوش تاکید میکنند و خیلی از تستهايي که برای چک هوش استفاده میشود،جنبه های خاصی را در تعریف هوش رعایت نمیکنند .در سالهای اخیر ، به جای آنکه هوش تک بعدی مورد نظر دانشمندان باشد بر هوش چند بعدی تاکید میشود .

هاوارد گاردنر نظریه هوشهاي چندگانه را مطرح کرد . بر این اساس ، هوشهاي بشری ، متعدد است و فقط در یک زمینه نیست مثلا هوش موسیقیایی، هوش درون فردی، هوش تصویری-فضایی و هوش کلامی- زبانی و ... جنبه های مختلف هوش هستند و در هر فردی ممکن است یکی از این جنبه ها برجسته تر باشد . بر اساس این تعریف ، میتوان گفت هیچ فردی بی هوش یا کم هوش نیست بلکه در زمینه خاصی ، دارای استعداد است و شايد این زمینه ، از نظر خیلی ها برجسته نباشد ولی استعدادی است که میتواند بخشی از مشکلات جامعه را حل کند .

این دانشمند ، جنبه های خاص هوش را در قالب هشت هوش معرفی کرده است . او منتقداني هم دارد که معتقدند گاردنر با این تعریفش ، وسعت هوش را خیلی زیاد کرده است و به جای تاکید بر هوش , همه توانمنديهاي بشری را هوش ناميده است .شاید بتوان فارغ از بحثهای این دانشمند و منتقدانش تعریفی از هوش معرفی کرد . در حقیقت محدود کردن هوش به انسان دو پا, و تعریف هوش بر اساس قیدهای فکری و گونه طلب ما ، شاید درست نباشد .اینکه تصور کنيم فقط انسان باهوش است و هیچ موجود دیگری باهوش نیست و بخواهیم با این دیدگاه هوش را تعریف کنیم ، به نظر میرسد تعریف هوش را با اختلال مواجه کند .آیا خفاشی که نابیناست و با کمک امواج صوتی راه خود را پیدا میکند ، بیهوش است و آیا پرندگانی که امواج فرابنفش را میتوانند تشخیص دهند ، بي هوش حساب میشوند و یا حتی موش يا كرمی که با معماری شگفتی خانه خود را زیر خروارها خاک میسازد بیهوش است ؟

این بیهوش دیدن دیگر موجودات ، نگاهی گونه پرستانه است که فکر نمیکنم شایسته بررسی باشداخیرا در فیلمهای منتشر شده در شبکه های اجتماعی مسابقه ای را شاهد بودیم که در آن چند نفر مبتلا به سندرم داون یا منگوليسم با هم مسابقه میگذارند و یکی از آنها از دیگران جلو میزند ولی تا خط پایان نمی رسد و بر زمين میخورد .دیگر شرکت کنندگان در مسابقه اگر از دسته انسانهای باهوش امروز بودند ، قطعا خوشحال میشدند و سریعا از رقيبشان ميگذشتند ولی شاهديم رقیبان این دونده سریع ، به جای آنکه از او جلو بزنند, دورش جمع میشوند، دستانش را میگیرند و با هم از خط پایان میگذرند .

خوب شاید گروهی، این همه دل رحمی را هوش ندانند ولی فکر میکنم حداقل در این زمنيه این بیماران دچار سندرم داون ، ه.ششان کمتر از انسان باهوش امروز نیست . یا باز در شبکه های اجتماعی فیلمی منتشر شد که در آن کودکی پس از تصادف با ماشین بر کف خیابان می افتد و کسی نیست او را از کف خیابان نجات دهد و همه انسانهای باهوش ، با بی تفاوتی از کنارش ميگذرند تا آنکه چند ماشین از روی کودک رد میشوند و کودک میمیرد .در همان فیلم سگی را نشان میدهد که د اتوباني با اتومبيلي تصادف میکند و همنوعش او را با سختي بسیار به سمت دیگر اتوبان میبرد ،

خوب تا میتوان این سگ را در این برخورد ، کم هوشتر از انسان دانست ؟
پس ناچاريم تعریفی دقيقتر از هوش داشته باشیم . شاید بتوان گفت هوش ، توان درک محیط اطراف و واکنش صحیح با آن است .در این تعریف ، ديگرموجودات بیهوش به حساب نمی آیند بلکه هر موجودی از ضریب هوشی خاص خود برخوردار است و حتی گاهی توان درک محیط اطراف در برخی موجودات و در برخی زمینه ها ، بهتر از درک ماست. حتی در این تعریف میتوان بر موجودات غیر زنده هم هوش تعریف کرد. مثلا فلزی که در هنگام سردی ، جمع و منقبض میشود ، دارای هوشی درونی ست که با آن میتواند محیط اطراف را درک کند و واکنش نشان بدهد .

بله کودک دچار سندرم داون و یا سگی که همنوعش را نجات میدهد ، نمی تواند مسئله منطق و ریاضی حل کند ولی در یک جنبه خاص ، هوشش بیشتر از خیلی انسانهای باهوشی هست که توجهی به همنوع خود ندارند .پس با یک هوش مواجه نیستیم با جنبه های متعدد هوش مواجهيم که همه آنها در یک نفر جمع نیست و گاهی در برخی زمینه ها هوش حیوانات از ما هم بالاتر است .بر این اساس ،تقسیم بندی هوش گاردنر هم دچار نقایص بسیار میشود زیرا او ، هوش را تنها به هشت بعد تقسيم میکند در حالی که دهها و شاید صدها جنبه دیگر هم باشد که او در تقسیم هوش لحاظ نکرده است.

نکه دیگر ارتباط سایز مغز با جنبه های مثبت هوش هست . در بررسی سير تکاملی انسان پیش از ایجاد هموساپینس ها ، با نئاندرتالها مواجهيم که بر خلاف هوموساپينس هیچ تمدن خاصی را ایجاد نکردند . بررسیهای جمجمه آنها و مقایسه این جمجمه ها با جمجمه هموساپينس ، مغز بزرگتری را نشان میدهد با این حال هیچ تمدن برجسته ای ازآنها به جای نمانده است و این نشان میدهد که سایز مغز به تنهایی در ایجاد تمدن و فرهنگ موثر نیست .بله در سیر تکامل انسانها ، با موجودات دو پایی به نام آردی مواجهيم که انها هم مغز کوچکی داشتند و بدون تمدن و رفتار انسانی بودند ولی وجود نئاندرتال و مغز بزرگ آنها در برابر مغز انسان کنونی، که به رغم وجود مغز بزرگ ، فاقد تمدنی بودند ، نشان میدهد عوامل دیگری علاوه بر سایز مغز ، در ایجاد تمدن و فرهنگ موتر هست .

پس فعلا این نتیجه را میگیریم که کوچکتر بودن اندازه مغز، الزاما با فقدان تمدن همراه نیست . گاهی مغز کوچکتر ، میتواند منجر به تمدنی برتر شود .اگر قسمت اول بحث را در نظر بگیریم و انواع هوش مورد توجه باشد متوجه میشویم گاهی وجود نوع خاصی از هوش ، نه تنها تمدن ساز نیست بلکه اگر مانعی نتواند آن هوش را مهار کند ، میتواند تمدنی را بسوزاند مثلا توان و هوش دروغ گفتن و فریب دادن و یا هوش یافتن راهی برای فرار از قانون و یا هوش هک کردن سیستمهای اداری و بانکی و یا هوش ساختن بمب هسته ای و بگیم هیدروژنی و ....بله مغز بزرگ و هوش فراوان در صورتی به بهترین شکل تمدن ساز است که مهاري درونی در کار باشد و جلوی کارها و فعالیتهای ضد اجتماعی و ضد فرهنگی را بگیرد و اگر این مهار نباشد ، هوش و مغز بزرگتر نه تنها تمدن ساز نیست بلکه میتواند تمدنی را نابود کند.


آدرس مطب : اصفهان ، خیابان آمادگاه ، روبروی داروخانه سپاهان ، مجتمع اطبا ، طبقه اول
تلفن : 32223328 - 031

نظرات کاربران درباره این مطلب :

برای متن پیام فقط از حروف فارسی استفاده کنید .
این فرم صرفا جهت دریافت نظرات ، پیشنهادات و انتقادات کاربران در مورد مطلب فوق میباشد .
به سوالات پزشکی در این بخش پاسخ داده نمیشود .
از ارسال پیام های تبلیغاتی در این بخش خودداری نمایید .
حداکثر طول مجاز برای متن پیام 500 کاراکتر است .
نام و فامیل :
تلفن :
ایمیل :
متن پیـام :
مغز انسان رو به کوچکتر شدکمردرد و علل آنبیهوش کردن در جراحی و بیمسردرد سکه ایچندین ماده غذایی که مانناولین سلول مصنوعیپنج اکتشاف شگفت آور در موبرخی توجهات در ببمار پاردفاع در برابر تغییر ساختسوالات پزشکیچراروياها را به یاد نمی آادغام میان گونه های مختلتکامل ساختار رگهای مغزی درک تصویر و زبان های مخلتما با کمک مغز خود مختاريمهوش، ژنتیکی است یا محیطیاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکزبان و بیان، در سایه پیشرمغز ایندگان چگونه استآیا احتمال دارد رویا از آکمردرد با پوشیدن کفش منابیوگرافیتغییر عمودی سر انسان از پسرعت فکر کردن چگونه استچه زیاد است بر من که در ایاوکرلیزوماب داروی جدید شپوست ساعتی مستقل از مغز دبرخی سلولهای عصبی در تلادقیق ترین تصاویر از مغز اپیامهای کاربرانفلج بل، فلجی ترسناک که آننزاع بین جهل و علم رو به پادغام دو حیطه علوم مغز و تکامل شناخت انسان با کشفدرک عمیق در حیواناتما تحت کنترل ژنها هستیم یهیچگاه از فشار و شکست نتراز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکزبان و تکلم برخی بیماریهمغز ابزار برتر بقاآیا احتمال دارد رویا از آکنفرانس تشنج هتل کوثر اصبیوگرافیثبت امواج الکتریکی در عصشلیک فراموشیچهار میلیارد سال تکامل بايندگان چگونه خواهند دیدپیموزایدبرخی سيناپسها طی تکامل و دلایلی که نشان میدهد ما بسایتهای دیگرفلج خوابنزاع بین علم و نادانی رو ارتقا و تکامل سنت آفرینش تئوری تکامل امروز در درمدرگیری اعصاب به علت میتوماه رجبهاوکينگ پیش از مرگش رسالاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکزبان و شناخت حقیقت قسمت چمغز از بسیاری حقایق می گرآیا برای تولید مثل همیشه کنگره بین المللی سردرد دبیان ژن های اسکیزوفرنی دجمجمه انسان های اولیهشنا در ابهای گرم جنوب نیچهار ساعت پس از کشتار خوکايا اراده آزاد توهم است یپیچیدگی های مغزی در درک زبررسي علل احتمالي تغيير دندان ها را مسواک بزنید تفلج خواب چیستنزاع بین علم و جهل رو به پارتوکين تراپی روشی جديد تئوری تکامل در پیشگیری و رقیبی قدرتمند در برابر مماپروتیلینهاوکينگ پیش از مرگش رسالاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکزبان و شناخت حقیقت قسمت امغز برای فراموشی بیشتر کآیا بزرگ شدن مغز فقط در دکنگره بین المللی سردرد دبیست تمرین ساده برای جلوجنسیت و تفاوت های بیناییشناخت و معرفت، و نقش آن دنوار مغزی روشی مهم در تشخايا اراده آزاد توهم است یپیوند مغز و سر و چالشهای بررسی و اپروچ جدید بر بیمدو ویژگی انتزاع و قدرت تجفیلمی بسیار جالب از تغیینظام مثبت زندگیارتباط میکروب روده و پارتا 20 سال آینده مغز شما به رموزی از نخستین تمدن بشرمبانی ذهنی سیاه و سفیدهدف از تکامل مغزاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکزبان و شناخت حقیقت قسمت دمغز بزرگ چقدر مفید هست ؟آیا تکامل و تغییرات ژنتیکندر در بیماریهای التهاببیشتر کمردردها نیازی به جنسیت و تفاوت های بیناییشناسایی سلول های ایمنی انورون هاي مصنوعی می توانای آنکه نامش درمان و یادشپیوند سر، یکی از راه حلهابررسی سیستم تعادلی بدن اديدن با چشم بسته در خواب فیزیکدانان ماشینی برای تنظریه تکامل در درمان بیمارتباط چاقی و کاهش قدرت بتاثیر مشاهده بر واقعیت برمز و رازهای ارتباط غیر کمجموعه های پر سلولی بدن مهزینه ای که برای اندیشیداز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکزبان و شناخت حقیقت قسمت سمغز بزرگ چالش است یا منفعآیا خداباوری محصول تکاملکوچک شدن مغز از نئاندرتابا هوش مصنوعی خودکار روبجهش های ژنتیکی مفید در ساشواهدی از دنیسوان(شبه نئنورون های ردیاب حافظهایندرالپیشینیان انسان از هفت میبررسی علل کمر درد در میاندی متیل فومارات(زادیوا)(فرگشت و تکامل تصادفی محض هفت چیز که عملکرد مغز تو ارتباط هوش ساختار مغز و ژتاثیر نگاه ناظر هوشیار برویای شفافمحل درک احساسات روحانیهستي مادي ای که ما کوچکتراز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکزبان، وسیله شناسایی محیطمغز بزرگ چالشهای پیش روآیا دلفین ها می تواند از کودک ایرانی که هوش او از بارداری بدون رحمجهش های ژنتیکی غیر تصادفشاهکار قرننوروپلاستیسیتی چیستایا کوچک شدن مغزانسان الپیشرفتی مستقل از ابزار هبزرگ شدن مغز محدود به دوردژا وو یا اشنا پنداریفراموش کارها باهوش تر هسهفت سین یادگاری از میراث ارتباط انسانی، محدود به تاثیر نگاه انسان بر رفتاروبات های ریز در درمان بیمحل درک احساسات روحانی دهستی ما پس از شروعی چگال از تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر رو ح و روان بر جسمسفر نامه سفر به بم و جنوب سفرنامه سفر به بم و جنوب مغز حریص برای خون، کلید تآیا دست مصنوعی به زودی قاکودکان خود را مشابه خود تبازگشت از آثار به سوی خداجهشهای مفید و ذکاوتی که دشبیه سازی میلیون ها جهان نوشیدن چای برای مغز مفید ایا ابزار هوشمندی یا مغز پاسخ گیاهان در زمان خوردبسیاری از بیماری های جدیدژاوو یا آشناپنداریفراموشی همیشه هم بد نیستهمیشه عسل با موم بخوریمارتباط شگفت مغز انسان و فتاثیر نگاه انسان بر رفتاروح رهاییمحدودیت های حافظه و حافظو هر کس تقوای خدا پیشه کناز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر رژیم گیاه خواری بر سفرنامه سفر به بم و جنوب مغز زنان جوانتر از مغز مرآیا رژیم غذایی گیاهی سلاکوری گذرای ناشی از موبایبازسازي مغز و نخاع چالشی جهشهای مفید و ذکاوتی که دشبیه سازی سیستم های کواننوعی سکته مغزی ، وحشتناک ایا بیماری ام اس (مولتیپپختگی پس از چهل سالگي به تفاوت مغز انسان و میمون هدانشمندان ژنی از مغز انسفرایند حذف برخی اجزای مغهوموارکتوس ها ممکن است دارتباط شگفت انگیز مغز انتاثیر ویتامین دی بر بیماروزه داری و بیمار ی ام اس مخچه ، فراتر از حفظ تعادلویتامین E برای فعالیت صحاز تکینگی تا مغز- از مغز تاثیر رژیم گیاه خواری بر سفرنامه سفر به بم و جنوب مغزهای کوچک بی احساسآیا راهی برای رفع کم آبی کی غایب شدی تا نیازمند دلبحتی علمی درباره تمایل بجاذبه و نقش آن در شکلگیریشباهت زیاد بین سلول هاي عچیزی خارج از مغزهای ما نیایا بدون زبان میتوانیم تپرورش مغز مینیاتوری انساتفاوتهای جنسیتی راهی برادانشمندان روش هاي جدیدی فرد حساس از نظر عاطفی و بهوش مصنوعی می تواند بر احارتباط شگفت انگیز مغز انتاثیر ژنها بر اختلالات خروش مقابله مغز با محدودیمخچه ابزاري که وظیفه آن فویتامین E در چه مواد غذایاز تکینگی تا مغز- از مغز تاثیر رژیم گیاه خواری بر سفرنامه سفر به بم و جنوب مغزتان را در جوانی سیمکشآیاما مقهور قوانین فیزیککاهش التهاب ناشی از بیمابحث درباره پیدایش و منشاحقیقت راستین انسان علم بشباهت زیاد بین سلول هاي عچگونه مغز پیش انسان یا همایا تکامل هدفمند استآلزایمرتقلید مرحله ای نسبتا پیشدانشمندان روشی برای تبدیقانون مندی نقشه ژنتیکی مهوش مصنوعی گوگل به کمک تشارتباط غیرکلامی بین انساتاثیر کپسول نوروهرب بر نروش های صرفه جویی در ایجامدارک ژنتیکی چگونه انسانویتامین دی گنجینه ای بزراز تکینگی تا مغز- از مغزتتاثیر رژیم گیاهخواری بر تاثیر عصاره تغلیظ شده گیسفری به آغاز کیهاننقش قهوه در سلامتیآزمون ذهنی گربه شرودینگرکایروپاکتیک چیستبحثی در مورد نقش ویتامينحافظه و اطلاعات در کجاست شش مرحله تکامل چشمچگونه هموساپينس بر زمین ایرادهای موجود در خلقت بآیا ما تنها موجودات زنده تلقین اطلاعات و حافظهداروهای مصرفی در ام اسقارچ بی مغز در خدمت موجودهوش مصنوعی گوگل به کمک تشارتروز یا خوردگی و التهاتاثیر کپسول نوروهرب بر تروش هایی ساده برای کاهش امروری بر تشنج و درمان هایواکنش های ناخودآگاه و تقاز تکینگی تا مغز، از مغز تاریخ همه چیز را ثبت کردهسلولهای بنیادی مصنوعی درنقش مهاجرت در توسعه نسل اإِلَهِي هَبْ لِي كَمَالَکاربرد روباتهای ريزنانوبحثی جالب درباره محدودیتحافظه و اطلاعات در کجاست ششمین کنگره بین المللی سچگونه آن شکری که می خوریماگر نعمت فراموشی نبود بسآیا مغز تا بزرگسالی توسعتلاش هایی در بیماران قطع داروهای ضد بیماری ام اس وقدم زدن و حرکت دید را تغیهوش مصنوعی الفاگوارزش حقیقی زبان قسمت اولتاثیر کپسول نوروهرب بر سروش صحبت کردن در حال تکاممرکز خنده در کجای مغز استواکسن سرطانازدواج های بین گونه ای، راستفاده از هوش مصنوعی در تبدیل تراکت صوتی مصنوعی سلسله مباحث هوش مصنوعینقش هورمون های تیروئید دافراد آغاز حرکت خودشان رکاربرد روباتهای ريز، در بحثی در مورد نقش کلسیم و حافظه و اطلاعات در کجاستصرع و درمان های آنچگونه انتظارات بر ادراک اگر نعمت فراموشی نبود بسآیا همه جنایت ها نتیجه بیتلاشی برای درمان قطع نخاداروی فامپیریدین یا نورلقدرت انسان در نگاه به ابعهوش مصنوعی از عروسک تا کارزش حقیقی زبان قسمت دومتاثیر کپسول نوروهرب بر سروشهای نو در درمان دیسک بمرگ انتقال است یا نابود شواسطه ها د رمسیر ایجاد مغوراپامیل در بارداریاستیفن هاوکینگ در مورد هتبدیل سلولهای محافط به سسم زنبور ، کلیدی برای وارنقش ژنتیک در درمان اختلاافزایش قدرت ادراکات و حسکجای مغز مسئول پردازش تجبحثی در مورد عملکرد لوب فحس چشایی و بویاییضررهای مصرف شکر و قند بر چگونه باغبانی باعث کاهش اگر تلاش انسان امروز براآیا هوش ارثی دریافتی از پتلاشی جدید در درمان ام اسداروی تشنجی دربارداریلوب فرونتال یا پیشانی مغهوش مصنوعی از عروسک تا کارزش حقیقی زبان قسمت سومتاثیر گیاه خواری بر رشد وروشهای شناسایی قدرت شنوامراحل ارتقای پله پله کیهورزش هوازی مرتب خیلی به قاستیفن هاوکینگ در تفسیر تری فلوپرازینسودمندی موجودات ابزی بر نقش انتخاب از طرف محیط، نافسردگی و اضطراب در بیماکشف مکانیسم عصبی خوانش پبحثی درباره هوش و تفاوتهحس و ادراک (قسمت اول )ضررهای شکر بر سلامت مغزچگونه جمعیت های بزرگ شکل ابزار هوش در حال ارتقا ازآیا هوش سریعی که بدون احستمایل زیاد به خوردن بستنداروی جدید s3 در درمان ام لبخند بزن شاید صبح فردا زهوش مصنوعی از عروسک تا کاز نظر علم اعصاب یا نرووستاثیر گیاه خواری بر رشد وروشی برای بهبود هوش عاطفمزایای شکلات تلخ برای سلمسیر دشوار تکامل و ارتقاورزش هوازی ، بهترین تمریاستخوان های کشف شده، ممکتری فلوپرازینسیاهچاله و تکینگی ابتداینقش اتصالات بین سلولهای الکتروتاکسی(گرایش و حرککشف مکانیسمی پیچیده در ببحثی درباره هوش و تفاوتهحس و ادراک (قسمت دوم )طی یکصد هزار سال اخیر هرچچگونه جمعیت های بزرگ شکل ابزارهای بقای موجود زندآیا هشیاری کوانتومی وجودتمدن قدیمی ای در جنوب ایرداروی جدید ضد میگرنلرزش ناشی از اسیب به عصبهوش مصنوعی از عروسک تا کاز نظر علم اعصاب اراده آزتاثیر گیاه خواری بر رشد وروشی جدید در درمان قطع نخمشکلات نخاعیورزش و میگرناصول سلامت کمرتسلیم شدن از نورون شروع مسیاره ابلهاننقش حفاظتی مولکول جدید دالتهاب شریان تمپورالکشف ارتباط جدیدی از ارتببحثی درباره هوش و تفاوتهحس و ادراک قسمت چهارمظهور امواج مغزی در مغز مصچگونه حافظه را قویتر کنیابزارهای پیشرفته ارتباط آیا واکنش های یاد گرفته وتمساح حد واسط میان مغز کوداروی ضد تشنج با قابليت تلزوم سازگاری قانون مجازاهوش مصنوعی از عروسک تا کاز نظر علم اعصاب اراده آزتاثیر گیاه خواری بر رشد وروشی جدید در درمان سکته ممشاهده آینده از روی مشاهورزش بهترین درمان بیش فعاضطراب و ترستشنج چیستسیاره ابلهاننقش حیاتی تلومر دی ان آ دامیوتروفیک لترال اسکلروکشف جمجمه ای درکوه ایرهوبحثی درباره هوش و تفاوتهحس و ادراک قسمت پنجمعلم به ما کمک میکند تا مونگاهی بر قدرت بینایی دراابزارهای دفاعی و بقای موآیا آگاهی پس از مرگ از بیتنفس هوازی و میتوکندریداروی ضد تشنج با قابليت تلزوم سازگاری قانون مجازاهوش مصنوعی از عروسک تا کماز آغاز خلقت تا نگاه انساتاثیر گیاه خواری بر رشد وريتوکسيمب در درمان ام اسمعنی روزهورزش در کمر درداطلاعاتی عمومی در مورد متغییر الگوی رشد مغزی با زسیر آفرینش از روح تا مغز نقش داروهاي مختلف معروف امگا سه عامل مهم سلامتگنجینه ای به نام ویتامین بحثی درباره هوش و تفاوتهحس و ادراک قسمت سومعلایم کمبود ویتامین E را نگاهی بر توانایی اجزاي باثر مضر مصرف طولانی مدت رآیا امکان بازسازی اندامهتنفس هوازی و میتوکندریداستانها و مفاهیمی اشتباممانتین یا آلزیکسا یا ابهوش مصنوعی از عروسک تا کماز تلسکوپ گالیله تا تلسکتاثیر گیاه خواری بر رشد وریواستیگمینمغز فکر میکند مرگ برای دیوزوز گوشاطلاعاتی عمومی در مورد متغییر زودتر اتصالات مغزیسیستم تعادلی بدننقش روزه داری در سالم و جامروز دانش ژنتیک هیچ ابهگیاه خواری و گوشت خوار کدبحثی درباره احساسات متفاحساسیت روانی متفاوتعلایم کمبود ویتامین E را ناتوانی از درمان برخی ویاثرات مفید قهوهآیا انسان با مغز بزرگش اختو دی ان ای خاص ميتوکندريدر مانهای کمر دردمنابع انرژي پاک سرچشمه حهوش مصنوعی در کامپیوترهااز تلسکوپ گالیله تا تلسکتاثیر گیاه خواری بر رشد ورژیم غذایی حاوی تخم مرغ ومغز ما کوچکتر از نیم نقطهیک پیشنهاد خوب برای آسان بلندی در ذهن ما درک بلندیسیستم دفاعی بدن علیه مغز نقش رژیم غذایی در رشد و اانفجار و توقف تکاملی نشاگالکانزوماب، دارویی جدیبحثی درباره احساساتی غیرخلاصه ای از مطالب همایش معلت خواب آلودگی بعد از خوناتوانی در شناسایی چهره اثرات مضر ماری جواناتولید سلولهای جنسی از سلدر چه مرحله ای از خواب ، رمولتیپل اسکلروز در زنان هوش مصنوعی در خدمت خلق وحاز تکنیکی تا مغز از مغز تتاثیر گیاه خواری بر رشد وراه های جدید برای قضاوت رمغز مادران و کودکان در زمیکی از علل محدودیت مغز امبه زودی شبکه مغزی به جای سکته مغزینقش زبان در سلطه و قدرت اانگشت نگاری مغز نشان میدگامی در درمان بیماریهای بخش دیگری در وجود انسان هخواندن ، یکی از شستشو دهنعوارض ازدواج و بچه دار شدنخاع ما تا پایین ستون فقراجزای پر سلولی بدن انسان توانایی مغز و دیگر اجزای در هم تنیدگی کوانتومی و پمواد کوانتومی جدید، ممکنهوش مصنوعی در خدمت خلق وحاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر گیاه خواری بر رشد وراه های جدید برای قضاوت رمغز چون ابزار هوش است دلییادگیری مهارت های جدید دبوزون هیگز چیستساخت شبکه عصبی با الفباینقش زبان در سلطه و قدرت ااندوهگین نباش اگر درب یا گاهی لازم است برای فهم و برنامه و ساختار پیچیده مخواب سالم عامل سلامتیعید نوروز مبارکنخستین تصویر از سیاهچالهاجزایی ناشناخته در شکل گتوازن مهمتر از فعالیت زیدرمان های بیماری آلزایمرموجود بی مغزی که می تواندهوش مصنوعی درمانگر کامپیاز تکینگی تا مغز و از مغز تاثیر انتخاب از طرف محیط راه پیروزی در زندگی چیستمغز چگونه صداها را فیلتر یادآوری خواب و رویابیماری گیلن باره و بیمارساخت شبکه عصبی مصنوعی با نقش سجده بر عملکرد مغزانسان قدیم در شبه جزیره عگاهی مغز بزرگ چالش استبرین نت به جای اینترنتخواب سالم عامل سلامتی و یعامل کلیدی در کنترل کارآنرمش های مفید در سرگیجهاحساس گذر سریعتر زمانتوسعه برخی شغل ها با هوش درمان های جدید میگرنموجودات مقهور ژنها هستندهوش مصنوعی درخدمت خلق وحاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر ترکیبات استاتین (سرشته نوروایمونولوژی و نقمغز آیندگان چگونه است ؟ژن هوش و ساختارهای حیاتی بیماری ای شبیه آلزایمر و ساختار شبکه های مغزی ثابنقش غذاها و موجودات درياانسان جدید از چه زمانی پاگذر زمان کاملا وابسته به برای پیش بینی آینده مغز دخواب عامل دسته بندی و حفطعسل طبیعی موثر در کنترل بنرمشهای مهم برای تقویت عاخلاق و علوم اعصابتوصیه های غیر دارویی در سدرمان های رایج ام اسمیهمانهای ناخوانده عامل هوش مصنوعی ساخته هوش طبیاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر دپاکین بر بیماری مرشد مغز علت تمایل انسان بمغز انسان ایا طبیعتا تماژن یا نقشه توسعه مغز و نقبیماری ای شبیه ام اس مولتسخن پاک و ثابتنقش غذاها و موجودات درياانسان عامل توقف رشد مغزگربه شرودینگر و تاثیر مشبرخی نکات از گاید لاین پرخودآگاهی و هوشیاريعصب حقوق نورولووچرا مغزهای ما ارتقا یافت اختلال در شناسایی حروف و توصیه هایی در مصرف ماهیدرمان جدید میگرن با انتی میگرن سردردی ژنتیکی که بهوش احساسیاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر داروهای ضد التهاب زمین زیر خلیج فارس تمدنی مغز انسان برای ایجاد تمدژنها نقشه ایجاد ابزار هوبیماری بیش فعالیسریعترین کامپیوتر موجودنقش غذاها و موجودات درياانعطاف پذیری مکانیسمی علگزیده ای از وبینار یا کنفبرخی اثرات مضر ویتامین دخودآگاهی و هوشیاريعضلانی که طی سخن گفتن چقدچرا حیوانات سخن نمی گویناختلالات مخچهتوضیحی ساده در مورد هوش مدرمانهای بیماری پارکینسمیدان مغناطيسي زمین بشر هوش احساسیاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر داروی ضد تشنج سدیم زندگی هوشمند در خارج از زمغز انسان برای شادمانی طژنها ، مغز و ارادهبیماری تی تی پیسرگیجه از شایعترین اختلانقشه مغزی هر فرد منحصر بهاولین هیبرید بین انسان وگزارش یک مورد جالب لخته وبرخی اختلالات عصبی مثانهخانواده پایدارمقالاتچرا حجم مغز گونه انسان دراختلالات حرکتی در انسانتکامل چشمدرک فرد دیگر و رفتارهای امکانیزمهای دفاعی در برابهوش عاطفی بیشتر در زناناز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکزیباترین چیز در افزایش سمغز انسان برای شادمانی طژنهای هوش ، کدامندبیماری ضعف عضلات نزدیک بسردرد و علتهای آننقص در تشخیص هیجانات عاماولین مورد پیوند سر در انگشایش دروازه جدیدی از طربرخی بیماری ها که در آن بخطا در محاسبات چیزی کاملتاثیر ویتامین دی بر بیماچرا در مغز انسان، فرورفتاختلالات صحبت کردن در انتکامل ابزار هوش ، راه پر درک و احساسما انسانها چه اندازه نزدهوش عاطفی در زنان بیشتر ااز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکزیرفون داروی ضد ام اسمغز انسان رو به کوچک تر شکلرال هیدرات برای خوابانبیماریهای تحلیل عضلانی اسردرد تنشنچند جهانیاولین تصویر در تاریخ از سپمبرولیزوماب در بیماری چبرخی بیماری های خاص که بدخطا در محاسبات چیزی کاملصفحه اصلیچراروياها را به یاد نمی آادامه بحث تکامل چشمتکامل زباندرک احساسات و تفکرات دیگما انسانها چه اندازه نزدهوشیاری کوانتومیاز تکینگی تا مغز از مغز تتاثیر درجه حرارت بر عملکزبان چهار حرفی حیات زمین