دکتر سید سلمان فاطمی

متخصص داخلی مغز و اعصاب


کانال تلگرام دکتر فاطمی

آدرس مطب دکتر سلمان فاطم

آدرس دکتر زهره ابوطالبی

هوموارکتوس ها ممکن است دریانورد و قادر به سخن گفتن بوده باشند

هوموارکتوس ها ممکن است دریانورد و قادر به صحبت کردن بوده باشند!

تئوری جدید پیشنهاد میدهد که هوموارکتوس ها میتوانستند وسایل مانند کشتی را در دریا بسازند و لازم بوده است سخن بگویند تا بتوانند به خوبی دریانوردی کنند.

آنها بدنهایی مشابه انسان امروز داشتند، میتوانستند وسایلی بسازند و غذا بخورند. اکنون یک محقق، تاکید میکند، هوموارکتوس ها ملوان بوده اند و میتوانستند به طور کامل با زبان ملوانی، سخن بگویند.

(طی مسیرهای دریایی پیچیده و وسیع- که نمونه بسیار مشخص آن، گذر هموساپینس ها از تنگه آبی باب المندب بین آفریقا و یمن است- بار دیگر دانشمندان را در مورد توانایی ها و قدرت های فکری و عملی انسان قدیم دچار تردید کرده است. گذشتن از کیلومترها آب با وسایل ابتدایی و تکه های چوب، جز افسانه های خیالی نیست.

از سوی دیگر کشف ابزارهای ساده در انسان های ابتدایی از جمله هوموارکتوس ها و نیز زندگی اجتماعی ساده آنها- که همراه با نوعی ترحم و مهر نسبت به دیگران بوده است و دانشمندان در کشفیات فسیل های قفقاز به آن رسیده اند- واقعا ساخت کشتی های ابتدایی را در آنها محتمل میسازد.)

هوموارکتوس ها اولین بار در زمانی بیش از یک میلیون و هشتصد هزار سال قبل در آفریقا پدیدار شدند و به نظر میرسد نخستین پیش انسان هایی بودند- که قاره را ترک کردند.

فسیل های هوموارکتوس نه تنها در جنوب اروپا بلکه در چین و اندونزی هم پیدا شده است. برخی اعتقاد دارند پیش انسان مرموزی با نام هموفلورنسیس- که در جزایر فلور کشف شدند- ممکن است از نسل هوموارکتوس منشأ گرفته باشند.

دانیال اورت پروفسور در دانشگاه بنتلیمدیر پروژه زبان چگونه آغاز شدمیگوید: اقیانوس ها سدی در برابر مهاجرت ارکتوس ها نبود. آنها به همه جا از جمله جزایر فلور و از طریق بزرگترین اقیانوس ها بر روی زمین مهاجرت کردند آنها به جزایر کرتو بسیاری جزایر دیگر مهاجرت کردند. آنها نیازمند هنر و حرفه کشتی سازی بودند و نیز نیازمند گروه های حداقل بیست نفری بودند تا بتوانند به این جاها برسند.

هر چند اورت نخستین کسی نیست که این مطلب چالش برانگیز را مطرح میکند که ارکتوس ها میتوانستند وسایل حرکتی در آب بسازند، او موضوع دیگری را مطرح میکند و آن، توانایی صحبت کردن در هوموارکتوس هاست.

آنها لازم بود برای رفتن به جزایری مانند فلور بتوانند صحبت کنند. آنها خیلی راحت سوار بر وسایل غیر مطمئن آبی ننشستند زیرا در این صورت در برخورد با امواج، غرق میشدند.

او نظریه خود را در انجمن پیشرفت علوم در آمریکا در آستین مطرح کرد. آنها لازم بود پارو بزنند و برای آنکه بتوانند پارو بزنند باید می گفتند در اینجا پارو بزن یا پارو نزن. آنها لازم بود با سمبلهایی با هم مرتبط شوند، نه اینکه فقط خرخر کنند!

(زبان به مفهوم رایج آن، عبارت از درک طرف مقابل و توانایی رساندن مفاهیم به اوست. زبان ادراکی برای فهم مطلب و رساندن درست مطالب به طرف دیگر، لازم است. آنچه در زبان مهم است و هدف اصلی از زبان، درک منظور طرف مقابل است و منظور، بیان زیاد عبارات نیست.

این تصور که به کار بردن زیاد حروف و کلمات، در زبان مهم است شاید ریشه در دور ماندن انسان از معانی دارد.

دهان و حلق و حنجره ما فقط ابزارهایی برای به تصویر کشیدن معانی است و آنچه منظور از بیان عبارات از طریق دهان و حنجره است، درک آن معنی به وسیله فرد دوم است؛ وگرنه هرچقدر عبارت ها زیاد باشد و پرگویی ها فراوان شود ولی از معرفی آن معانی به طرف مقابل، ناتوان باشد؛ چه به دلیل نارسایی در معرفی و چه به دلیل پایین بودن درک طرف گیرنده، در هیچ کدام از این موارد هدف از زبان و کلام، متحقق نمیشود.

بیان معانی در سیر تکامل موجودات زمینی مانند دیگر اجزای ساختار بدن آنها سیری تکاملی و رو به رشد داشته است تا به قدرت انسان امروز با دهان و حنجره تخصصی رسیده است که او را برای سخن گفتن با لرزش کاملا تخصصی تارهای صوتی توانمند میسازد و مشخص است ماهی ای- که در سیر تکامل به عنوان موجودی ابتدایی تصور میشود- با وجود جریان چگال و غلیظ آب، توانایی لازم را برای تولید صداهای مختلف در دستگاه تکلمی خود ندارد.

بیرون آمدن از آب نه تنها با فراهم کردن اکسیژن بیشتر زمینه توسعه مغز و ادراک بیشتر را در فرایند تکلم مهیا کرده، همچنین امکان پردازش آسانتر تارهای صوتی را به وسیله جریان باد به جای جریان آب فراهم کرده است.

جریان چگال و غلیظ آب، به ماهیان امکان لرزشهای پی در پی و ظریف تارهای صوتی را نمیدهد در حالی که هوا امکان این لرزش تخصصی را فراهم میکند. به همین دلیل ماهیان و خزندگان فاقد حنجره هستند و حنجره تخصصی، فقط در پستانداران دیده میشود.

مشخص است همین سیر تکاملی، در زبان ادراکی هم طی شده است و با بزرگ شدن مغز، قدرت پردازش و فهم بیان طرف مقابل مهیاتر میشود و آنچه هدف از تکلم را میرساند، همین ادراک منظور و

مقصود طرف مقابل است و بیان حروف و عبارات، فقط واسطه ای برای رسیدن به هدف اصلی یعنی درک منظور طرف مقابل و درک معانی است.

پس زبان کلامی و ابرازی، جز واسطه ای در میانه ادراک نیست که این واسطه با توجه به شرایط عالم مادی، به صورت صوت ها و لهجه ها و زبان های مختلف انگلیسی، فارسی، عربی، چینی و غیره درآمده است.

آنچه اصل است، قدرت ادراک میباشد که به وسیله مغز و حتی در مرحله فراتر از مغز، به وسیله ابزارهای هوش بالاتر از مغز برای درک معانی و حقایق بالاتر از احساسات مادی، انجام میشود.

از معانی تا زبان ابرازی و از زبان ابرازی تا درک مجدد معانی!

و در این مسیر زبان ابرازی تنها واسطه ای به دلیل شرایط محیطی خاص است و این واسطه، فقط محدود به حروف و کلمات بیان شده از دهان نیست بلکه معانی و حقایق بلند، می تواند به جای ابراز محدود در عالم ماده در قالب صدها زبان و لهجه مختلف و سرگردانی ناشی از این تمایزهای گوناگون، در سیر نزول از عالم بالا، در مسیری قبل از کلام های رایج درک شود و مشابه این حالت در رویاها دیده میشود. در رویا با آنکه کسی در اتاق خواب ما، سخنی نمی گوید ولی ممکن است بزرگترین صداها را بشناسیم و حتی بدون شنیدن صدا، بسیاری از حقایق و معانی را ببینیم.

یعنی در تجربیات روزانه خودمان، شاهد صوت و ادراکی جدای از تکلم و شنیدن های مرسوم هستیم.

و با توجه به منبع اطلاعات- که از جهان معانی و حقایق می آید- و مقصد اطلاعات- که آن هم ابزار هوشی فراتر از مغز است و می تواند فراتر از مکان و زمان و فراتر از چشم و گوش مادی، بین دریافت های حسی و غیر حسی یا بین دریافت های دنیوی و غیر دنیایی تداعی برقرار کند- ادراک معانی ممکن است، بدون رسیدن به مرتبه پایین وجود، یعنی کلام و زبان مادی انجام شود و شاید میانبر زدن در مسیر ابتدا و انتها، راحت تر و سریعتر هم باشد.

و وقتی صحبت از انسان با بعد فرامادی او میشود کاملا امکان این ارتباطات، در سطحی بالاتر از عالم مادی قابل تصور است.

جدال بر سر مراتب پایینی وجود و مراتب پایینی کلام و تکلم، و اینکه کدام موجود میتواند صداهایی مادی مانند ما ایجاد کند و کدام موجود، از درآوردن صدای مادی مانند ما ناتوان است، هرچند برای شناخت فرآیندهای تکامل تکلم و بعدها به کار بردن این فرآیندها در درمان بیماری های کلامی و یا تولید صداهای مصنوعی مانند انواع موسیقی ها و ... و سازگار کردن و انتقال مفاهیم به انسان با این صداها، امری مفید به نظر میرسد ولی چیزی از قدرت ادراکی و هدف از تکلم یعنی درک معانی به ما نشان نمیدهد. و مانند مشغول شدن و خیره ماندن در مسیر اصفهان-تهران به رستوران های بین راهی است!)

مشخص نیست زبان چه زمانی در هومینیدها(پیشینیان انسان) شکل گرفت. برخی معتقد هستند این توانایی فقط در هموساپینس ها ایجاد شده است و زمان آن، قبل از 200 هزار سال قبل نبوده است ولی اورتاعتقاد دارد زمان ایجاد زبان، قبل از آن بوده است. اورت اعتقاد دارد هوموارکتوس ها بسیاری از صداها را نمی توانستند ایجاد کنند. و علت، فقط این نبود که برخی ژنهای لازم برای سخن گفتن، مانند FOXP2 را- که در انسان جدید و نئاندرتال دیده میشود- نداشتند هرچند کاملا مشخص نیست نئاندرتال ها قادر به سخن گفتن بودند یا نه.

او تاکید میکند حداقل دو صدا برای سخن گفتن، کافی است و بسیار محتمل است هوموارکتوس ها قادر به سخن گفتن با بیش از این دو صدا بوده باشند.

اورت بیان میکند: آنها آن چیزی را داشتند که آنها را قادر به سخن گفتن کند و زبان- آنقدر که زبان شناسان بر آن تاکید میکنند- سخن و دشوار نیست. اگر ما سمبل هایی را به صورت خطی داشته باشیم در این صورت گرامر هم میتوانیم داشته باشیم... هوموارکتوس ها سخن می گفتند و مدل تی فوردزبان را ابداع کردند.

ما با شکل تسلا سخن میگوییم و فرم مدل تی آنها زبان ابتدایی نبوده است بلکه زبان حقیقی، به حساب می آید.

او ادامه میدهد: بسیاری، هوموارکتوس ها را به عنوان پیش انسان های شبیه میمون و بسیار کودن تصور میکنند ولی آنچه من میخواهم بر آن تاکید کنم، آن است که از باهوش ترین موجودات دو پایی هستند که پا بر زمین گذاشتند.

این فرضیه واکنش بسیاری از دانشمندان را برانگیخت.کوین لالاندپروفسور زیست شناس تکاملی و رفتاری در دانشگاه اس تی اندرو میگوید با اورت موافق است: آنچه مهم است اینکه بدانیم زبان فقط در انسان جدید ایجاد نشده است بلکه به صورت تدریجی پیش رفته است و در فرهنگ پیش انسان ها به صورت زبان سخت با ساختار گرامری اندک بوده است. و واقعا ممکن است هوموارکتوس ها قادر به سخن گفتن با توانایی هایی بیش از زبان ابتدایی بوده باشند. ...آزمون های ما نشان میدهند، خیلی سخت بوده است تا بدانیم هموارکتوس ها چگونه وسایل سنگی آشیلی را بدون زبان های ساده و ابتدایی ساخته اند و با آن در زمین پخش شده اند. مطالعه همچنین نشان میدهد

ساخت وسایل سنگی، فشاری انتخابی را ایجاد کرد که باعث توانایی های زبانی بیشتری میشد و برخی پژوهشگران می گویند زبان و ساخت وسایل سنگی همزمان با هم ایجاد شده است.(یعنی ساخت وسایل و طراحی و زینت آنها و به کار بردن آن در جاهایی خاص، گاهی جایگزین بیان از طریق دهان و حنجره میشد و قابلیت های انتقال مفاهیم و قابلیت های ادراکی انسان را توسعه میداد.)

ولی دیگران میگویند مدارک اندکی هست که نشان دهد هموارکتوس ها، دریانوردان بسیار ماهری بوده اند تا لازم باشد زبان پیشرفته یا داشته باشند.

کریس استرینگر مدیر ریشه های انسان در موزه طبیعی لندن میگوید: من نمیپذیرم که مثلا هموارکتوس ها لازم باشد کشتی ای برای رسیدن به جزایر فلور داشته باشند. ممکن است تسونامی ها انسان قدیم را بر روی تکه هایی از چوب به این مناطق رسانده باشد.

استرنگر توجه میدهد هموهایدلبرگ- که پیش انسان منقرض شده دیگری است و بین 700 هزار تا 300 هزار سال قبل زندگی میکرد- ممکن است راهی برای ارتباط با هم داشته اند.

من فکر میکنم هموهایدلبرگ آنقدر زندگی پیچیده ای داشته اند که لازم باشد با هم سخن بگویند ولی نه در سطح انسان جدید. ولی در مورد هوارکتوس مطمئن نیستم. زیرا توانایی هوارکتوس برای ساختن و به کار بردن وسایل- آنطور که برخی ادعا میکنند- کاملا مشخص و مستند نیست.

شامپانزه و کلاغ هم بدون آنکه زبانی انسانی داشته باشند از وسایل استفاده میکنند.

https://www.theguardian.com/science/2018/feb/20/homo-erectus-may-have-been-a-sailor-and-able-to-speak
پاره ای توضیحات توسط دکتر سید سلمان فاطمی
@salmanfatemi


آدرس مطب : اصفهان ، خیابان آمادگاه ، روبروی داروخانه سپاهان ، مجتمع اطبا ، طبقه اول
تلفن : 32223328 - 031

نظرات کاربران درباره این مطلب :

برای متن پیام فقط از حروف فارسی استفاده کنید .
این فرم صرفا جهت دریافت نظرات ، پیشنهادات و انتقادات کاربران در مورد مطلب فوق میباشد .
به سوالات پزشکی در این بخش پاسخ داده نمیشود .
از ارسال پیام های تبلیغاتی در این بخش خودداری نمایید .
حداکثر طول مجاز برای متن پیام 500 کاراکتر است .
نام و فامیل :
تلفن :
ایمیل :
متن پیـام :
التهاب شریان تمپورالمغز زنان جوانتر از مغز مربا هوش مصنوعی خودکار روبکوری گذرای ناشی از موبایحس چشایی و بویاییشش مرحله تکامل چشمايندگان چگونه خواهند دیدنقش سجده بر عملکرد مغزبحثی درباره احساساتی غیرگاهی مغز بزرگ چالش استخطا در محاسبات چیزی کاملعضلانی که طی سخن گفتن چقدابزار بقای موجود زنده از نوعی سکته مغزی ، وحشتناک بررسی علل کمر درد در میانپختگی پس از چهل سالگي به داروی تشنجی دربارداریاثرات مضر ماری جوانانرمش های مفید در سرگیجهتو دی ان ای خاص ميتوکندريدرک و احساسفرایند حذف برخی اجزای مغارتباط هوش ساختار مغز و ژهوموارکتوس ها ممکن است دتاثیر مشاهده بر واقعیت بروش صحبت کردن در حال تکامموجودات مقهور ژنها هستنداز تکنیکی تا مغز از مغز تهوش مصنوعی درخدمت خلق وحتاثیر گیاه خواری بر رشد وزندگی هوشمند در خارج از زمخچه ، فراتر از حفظ تعادلاز تکینگی تا مغز از مغز تویتامین E برای فعالیت صحتاثیر درجه حرارت بر عملکسفری به آغاز کیهانآیا احتمال دارد رویا از آمغز چگونه صداها را فیلتر بلندی در ذهن ما درک بلندییادآوری خواب و رویاتغییر الگوی رشد مغزی با زسریعترین کامپیوتر موجودامیوتروفیک لترال اسکلرومغزهای کوچک بی احساسبارداری بدون رحمکی غایب شدی تا نیازمند دلحس و ادراک (قسمت اول )ششمین کنگره بین المللی سايا اراده آزاد توهم است ینقش غذاها و موجودات دريابخش دیگری در وجود انسان هگذر زمان کاملا وابسته به دفاع در برابر تغییر ساختمقالاتابزار بقای موجود زنده از چیزی خارج از مغزهای ما نیبزرگ شدن مغز محدود به دورپرورش مغز مینیاتوری انساداروی جدید s3 در درمان ام اجزای پر سلولی بدن انسان نرمشهای مهم برای تقویت عتولید سلولهای جنسی از سلدرک احساسات و تفکرات دیگفرد حساس از نظر عاطفی و بارتباط انسانی، محدود به هوش مصنوعی می تواند بر احتاثیر نگاه ناظر هوشیار بروشهای نو در درمان دیسک بمیهمانهای ناخوانده عامل از تکینگی تا مغز از مغز تهوش مصنوعی ساخته هوش طبیتاثیر گیاه خواری بر رشد وزیباترین چیز در افزایش سمخچه ابزاري که وظیفه آن فاز تکینگی تا مغز از مغز تویتامین E در چه مواد غذایتاثیر درجه حرارت بر عملکسلولهای بنیادی مصنوعی درآیا برای تولید مثل همیشه مغز آیندگان چگونه است ؟به زودی شبکه مغزی به جای ژن هوش و ساختارهای حیاتی تغییر زودتر اتصالات مغزیسرگیجه از شایعترین اختلاامگا سه عامل مهم سلامتمغزتان را در جوانی سیمکشبازگشت از آثار به سوی خداکاهش التهاب ناشی از بیماحس و ادراک (قسمت دوم )صرع و درمان های آنايا اراده آزاد توهم است ینقش غذاها و موجودات دريابرنامه و ساختار پیچیده مگربه شرودینگر و تاثیر مشدقیق ترین تصاویر از مغز اتاثیر ویتامین دی بر بیماابزار بقای موجود زنده از چگونه مغز پیش انسان یا همبسیاری از بیماری های جدیآلزایمرداروی جدید ضد میگرناجزایی ناشناخته در شکل گچرا مغزهای ما ارتقا یافت توانایی مغز و دیگر اجزای درک تصویر و زبان های مخلتقانون مندی نقشه ژنتیکی مارتباط شگفت مغز انسان و فهوش مصنوعی گوگل به کمک تشتاثیر نگاه انسان بر رفتاروشهای شناسایی قدرت شنوامیگرن سردردی ژنتیکی که باز تکینگی تا مغز و از مغز هوش احساسیتاثیر گیاه خواری بر رشد وزیرفون داروی ضد ام اسمدارک ژنتیکی چگونه انساناز تکینگی تا مغز از مغز تویتامین دی گنجینه ای بزرتاثیر درجه حرارت بر عملکسلسله مباحث هوش مصنوعیآیا بزرگ شدن مغز فقط در دمغز انسان ایا طبیعتا تمابوزون هیگز چیستژن یا نقشه توسعه مغز و نقتغییر عمودی سر انسان از پسردرد و علتهای آنامروز دانش ژنتیک هیچ ابهنقش قهوه در سلامتیبازسازي مغز و نخاع چالشی کایروپاکتیک چیستحس و ادراک قسمت چهارمضررهای مصرف شکر و قند بر ای آنکه نامش درمان و یادشنقش غذاها و موجودات دريابرین نت به جای اینترنتگزیده ای از وبینار یا کنفدلایلی که نشان میدهد ما بصفحه اصلیابزار بقای موجود زنده از چگونه هموساپينس بر زمین تفاوت مغز انسان و میمون هآیا ما تنها موجودات زنده داروی ضد تشنج با قابليت تاحساس گذر سریعتر زمانچرا حیوانات سخن نمی گوینتوازن مهمتر از فعالیت زیدرک عمیق در حیواناتقارچ بی مغز در خدمت موجودارتباط شگفت انگیز مغز انهوش مصنوعی گوگل به کمک تشتاثیر نگاه انسان بر رفتاروشی برای بهبود هوش عاطفمیدان مغناطيسي زمین بشر از تکینگی تا مغز از مغز تهوش احساسیتاثیر انتخاب از طرف محیط زبان چهار حرفی حیات زمینمروری بر تشنج و درمان هایاز تکینگی تا مغز- از مغز واکنش های ناخودآگاه و تقتاثیر رو ح و روان بر جسمسم زنبور ، کلیدی برای وارآیا تکامل و تغییرات ژنتیمغز انسان برای ایجاد تمدبیماری گیلن باره و بیمارژنها نقشه ایجاد ابزار هوثبت امواج الکتریکی در عصسردرد تنشنسردرد سکه ایانفجار و توقف تکاملی نشانقش مهاجرت در توسعه نسل ابحتی علمی درباره تمایل بکاربرد روباتهای ريزنانوحس و ادراک قسمت پنجمضررهای شکر بر سلامت مغزایندرالنقشه مغزی هر فرد منحصر بهبرای پیش بینی آینده مغز دگزارش یک مورد جالب لخته ودندان ها را مسواک بزنید تسوالات پزشکیابزار بقای موجود زنده از چگونه آن شکری که می خوریمتفاوتهای جنسیتی راهی براآیا مغز تا بزرگسالی توسعداروی ضد تشنج با قابليت تاخلاق و علوم اعصابچرا حجم مغز گونه انسان درتوسعه برخی شغل ها با هوش درگیری قلب در بیماری ویرقدم زدن و حرکت دید را تغیارتباط شگفت انگیز مغز انهوش مصنوعی الفاگوتاثیر ویتامین دی بر بیماروشی جدید در درمان قطع نخمکانیزمهای دفاعی در براباز تکینگی تا مغز از مغز تهوش عاطفی بیشتر در زنانتاثیر ترکیبات استاتین (سزبان و بیان، در سایه پیشرمرکز خنده در کجای مغز استاز تکینگی تا مغز- از مغز واکسن سرطانتاثیر رژیم گیاه خواری بر سودمندی موجودات ابزی بر آیا خداباوری محصول تکاملمغز انسان برای شادمانی طبیماری ای شبیه آلزایمر و ژنها ، مغز و ارادهجمجمه انسان های اولیهسرعت فکر کردن چگونه استانگشت نگاری مغز نشان میدنقش هورمون های تیروئید دبحث درباره پیدایش و منشاکاربرد روباتهای ريز، در حس و ادراک قسمت سومطی یکصد هزار سال اخیر هرچایا کوچک شدن مغزانسان النقص در تشخیص هیجانات عامبرخی نکات از گاید لاین پرگشایش دروازه جدیدی از طردو ویژگی انتزاع و قدرت تجپیامهای کاربرانابزار بقای موجود زنده از چگونه انتظارات بر ادراک تقلید مرحله ای نسبتا پیشآیا همه جنایت ها نتیجه بیداستانها و مفاهیمی اشتبااختلال در شناسایی حروف و چرا در مغز انسان، فرورفتتوصیه های غیر دارویی در سدرگیری اعصاب به علت میتوقدرت انسان در نگاه به ابعارتباط غیرکلامی بین انساهوش مصنوعی از عروسک تا کتاثیر ژنها بر اختلالات خروشی جدید در درمان سکته مما انسانها چه اندازه نزداز تکینگی تا مغز از مغز تهوش عاطفی در زنان بیشتر اتاثیر دپاکین بر بیماری مزبان و تکلم برخی بیماریهمرگ انتقال است یا نابود شاز تکینگی تا مغز- از مغزتواسطه ها د رمسیر ایجاد مغتاثیر رژیم گیاه خواری بر سیاهچاله و تکینگی ابتدایآیا دلفین ها می تواند از مغز انسان برای شادمانی طبیماری ای شبیه ام اس مولتژنهای هوش ، کدامندجنسیت و تفاوت های بیناییشلیک فراموشیاندوهگین نباش اگر درب یا نقش ژنتیک در درمان اختلابحثی در مورد نقش ویتامينکجای مغز مسئول پردازش تجحساسیت روانی متفاوتظهور امواج مغزی در مغز مصایا ابزار هوشمندی یا مغز چند جهانیبرخی اثرات مضر ویتامین دپمبرولیزوماب در بیماری چديدن با چشم بسته در خواب سایتهای دیگرابزار بقای موجود زنده از چگونه باغبانی باعث کاهش تلقین اطلاعات و حافظهآیا هوش ارثی دریافتی از پدر مانهای کمر درداختلالات مخچهچراروياها را به یاد نمی آتوصیه هایی در مصرف ماهیرقیبی قدرتمند در برابر ملوب فرونتال یا پیشانی مغارتروز یا خوردگی و التهاهوش مصنوعی از عروسک تا کتاثیر کپسول نوروهرب بر نريتوکسيمب در درمان ام اسما انسانها چه اندازه نزداز تکینگی تا مغز از مغز تهوشیاری کوانتومیتاثیر داروهای ضد التهاب زبان و شناخت حقیقت قسمت چمراحل ارتقای پله پله کیهاز تکینگی تا مغز، از مغز وراپامیل در بارداریتاثیر رژیم گیاه خواری بر سیاره ابلهانآیا دست مصنوعی به زودی قامغز انسان رو به کوچک تر شبیماری بیش فعالیکلرال هیدرات برای خوابانجنسیت و تفاوت های بیناییشنا در ابهای گرم جنوب نیانسان قدیم در شبه جزیره عنقش انتخاب از طرف محیط، نبحثی جالب درباره محدودیتکشف مکانیسم عصبی خوانش پخلاصه ای از مطالب همایش معلم به ما کمک میکند تا موایا بیماری ام اس (مولتیپچندین ماده غذایی که ماننبرخی اختلالات عصبی مثانهپنج اکتشاف شگفت آور در مودی متیل فومارات(زادیوا)(ابزار بقای موجود زنده از چگونه جمعیت های بزرگ شکل تلاش هایی در بیماران قطع آیا هوش سریعی که بدون احسدر چه مرحله ای از خواب ، راختلالات حرکتی در انسانچراروياها را به یاد نمی آتوضیحی ساده در مورد هوش مرموزی از نخستین تمدن بشرلبخند بزن شاید صبح فردا زارزش حقیقی زبان قسمت اولهوش مصنوعی از عروسک تا کتاثیر کپسول نوروهرب بر تریواستیگمینما با کمک مغز خود مختاريماز تکینگی تا مغز از مغز تهوش، ژنتیکی است یا محیطیتاثیر داروی ضد تشنج سدیم زبان و شناخت حقیقت قسمت امزایای شکلات تلخ برای سلازدواج های بین گونه ای، رورزش هوازی مرتب خیلی به قتاثیر رژیم گیاهخواری بر سیاره ابلهانآیا رژیم غذایی گیاهی سلامغز انسان رو به کوچکتر شدبیماری تی تی پیکمردرد و علل آنجهش های ژنتیکی مفید در ساجهش های ژنتیکی غیر تصادفشناخت و معرفت، و نقش آن دانسان جدید از چه زمانی پانقش اتصالات بین سلولهای بحثی در مورد نقش کلسیم و کشف مکانیسمی پیچیده در بخواندن ، یکی از شستشو دهنعلایم کمبود ویتامین E را ایا بدون زبان میتوانیم تچه زیاد است بر من که در ایبرخی بیماری ها که در آن بپوست ساعتی مستقل از مغز ددژا وو یا اشنا پنداریابزار بقای موجود زنده از چگونه جمعیت های بزرگ شکل تلاشی برای درمان قطع نخاآیا هشیاری کوانتومی وجوددر هم تنیدگی کوانتومی و پفلج بل، فلجی ترسناک که آناختلالات صحبت کردن در اننزاع بین جهل و علم رو به پتکامل چشمرمز و رازهای ارتباط غیر کلرزش ناشی از اسیب به عصبارزش حقیقی زبان قسمت دومهوش مصنوعی از عروسک تا کتاثیر کپسول نوروهرب بر سرژیم های غذایی و نقش مهم ما تحت کنترل ژنها هستیم یاز تکینگی تا مغز از مغز تهیچگاه از فشار و شکست نترتاثیر درجه حرارت بر عملکزبان و شناخت حقیقت قسمت دمسیر دشوار تکامل و ارتقااستفاده از هوش مصنوعی در ورزش هوازی ، بهترین تمریتاثیر عصاره تغلیظ شده گیسیر آفرینش از روح تا مغز آیا راهی برای رفع کم آبی مغز ایندگان چگونه استبیماری ضعف عضلات نزدیک بکمردرد با پوشیدن کفش مناجهشهای مفید و ذکاوتی که دشناسایی سلول های ایمنی اانسان عامل توقف رشد مغزنقش حفاظتی مولکول جدید دبحثی در مورد عملکرد لوب فکشف ارتباط جدیدی از ارتبخواب سالم عامل سلامتیعلایم کمبود ویتامین E را ایا تکامل هدفمند استچهار میلیارد سال تکامل ببرخی بیماری های خاص که بدپیموزایددژاوو یا آشناپنداریابزار بقای موجود زنده از چگونه حافظه را قویتر کنیتلاشی جدید در درمان ام اسدرمان های بیماری آلزایمرفلج خوابادامه بحث تکامل چشمنزاع بین علم و نادانی رو تکامل ابزار هوش ، راه پر رویای شفافلزوم سازگاری قانون مجازاارزش حقیقی زبان قسمت سومهوش مصنوعی از عروسک تا کتاثیر کپسول نوروهرب بر سرژیم غذایی حاوی تخم مرغ وماه رجباز تکینگی تا مغز از مغز تهاوکينگ پیش از مرگش رسالتاثیر درجه حرارت بر عملکزبان و شناخت حقیقت قسمت سمشکلات نخاعیاستیفن هاوکینگ در مورد هورزش و میگرنتاریخ همه چیز را ثبت کردهسیستم تعادلی بدنآیاما مقهور قوانین فیزیکمغز ابزار برتر بقابیماریهای تحلیل عضلانی اکنفرانس تشنج هتل کوثر اصجهشهای مفید و ذکاوتی که دشواهدی از دنیسوان(شبه نئانعطاف پذیری مکانیسمی علنقش حیاتی تلومر دی ان آ دبحثی درباره هوش و تفاوتهکشف جمجمه ای درکوه ایرهوخواب سالم عامل سلامتی و یعلت خواب آلودگی بعد از خوایرادهای موجود در خلقت بچهار ساعت پس از کشتار خوکبرخی توجهات در ببمار پارپیچیدگی های مغزی در درک زدانشمندان ژنی از مغز انسابزار بقای موجود زنده از نگاهی بر قدرت بینایی دراتمایل زیاد به خوردن بستندرمان های جدید میگرنفلج خواب چیستادغام میان گونه های مختلنزاع بین علم و جهل رو به پتکامل زبانروبات های ریز در درمان بیلزوم سازگاری قانون مجازااز نظر علم اعصاب یا نرووسهوش مصنوعی از عروسک تا کمتاثیر گیاه خواری بر رشد وراه های جدید برای قضاوت رماپروتیلیناز تکینگی تا مغز از مغز تهاوکينگ پیش از مرگش رسالتاثیر درجه حرارت بر عملکزبان، وسیله شناسایی محیطمشاهده آینده از روی مشاهاستیفن هاوکینگ در تفسیر ورزش بهترین درمان بیش فعتبدیل تراکت صوتی مصنوعی سیستم دفاعی بدن علیه مغز آزمون ذهنی گربه شرودینگرمغز از بسیاری حقایق می گربیهوش کردن در جراحی و بیمکنگره بین المللی سردرد دبیوگرافیکنگره بین المللی سردرد دجاذبه و نقش آن در شکلگیریشاهکار قرناولین هیبرید بین انسان ونقش داروهاي مختلف معروف بحثی درباره هوش و تفاوتهگنجینه ای به نام ویتامین خواب عامل دسته بندی و حفطعوارض ازدواج و بچه دار شداگر نعمت فراموشی نبود بسنوار مغزی روشی مهم در تشخبرخی سلولهای عصبی در تلاپیوند مغز و سر و چالشهای دانشمندان روش هاي جدیدی ابزارهای بقای موجود زندنگاهی بر توانایی اجزاي بتمدن قدیمی ای در جنوب ایردرمان های رایج ام اسفیلمی بسیار جالب از تغییادغام دو حیطه علوم مغز و نظام مثبت زندگیتکامل ساختار رگهای مغزی روح رهاییممانتین یا آلزیکسا یا اباز نظر علم اعصاب اراده آزهوش مصنوعی از عروسک تا کمتاثیر گیاه خواری بر رشد وراه های جدید برای قضاوت رمبانی ذهنی سیاه و سفیداز تکینگی تا مغز از مغز تهدف از تکامل مغزتاثیر درجه حرارت بر عملکسفر نامه سفر به بم و جنوب آیا واکنش های یاد گرفته ومعنی روزهاستخوان های کشف شده، ممکورزش در کمر دردتبدیل سلولهای محافط به سسکته مغزیإِلَهِي هَبْ لِي كَمَالَمغز برای فراموشی بیشتر کبیوگرافیکندر در بیماریهای التهابحقیقت راستین انسان علم بشبیه سازی میلیون ها جهان اولین مورد پیوند سر در اننقش روزه داری در سالم و جبحثی درباره هوش و تفاوتهگیاه خواری و گوشت خوار کدخودآگاهی و هوشیاريعید نوروز مبارکاگر نعمت فراموشی نبود بسنورون هاي مصنوعی می توانبرخی سيناپسها طی تکامل و پیوند سر، یکی از راه حلهادانشمندان روشی برای تبدیابزارهای پیشرفته ارتباط ناتوانی از درمان برخی ویتمدن بشری و مغز اخلاقیدرمان ژنتیکی برای نوآوریفیزیکدانان ماشینی برای تارتقا و تکامل سنت آفرینش نظریه تکامل در درمان بیمتکامل شناخت انسان با کشفروزه داری و بیمار ی ام اس منابع انرژي پاک سرچشمه حاز نظر علم اعصاب اراده آزهوش مصنوعی در کامپیوترهاتاثیر گیاه خواری بر رشد وراه پیروزی در زندگی چیستمجموعه های پر سلولی بدن ماز تکینگی تا مغز از مغز تهزینه ای که برای اندیشیدسفرنامه سفر به بم و جنوب آیا آگاهی پس از مرگ از بیمغز فکر میکند مرگ برای دیاصول سلامت کمروزوز گوشتری فلوپرازینساخت شبکه عصبی با الفبایافراد آغاز حرکت خودشان رمغز بزرگ چقدر مفید هست ؟بیان ژن های اسکیزوفرنی دکوچک شدن مغز از نئاندرتاحافظه و اطلاعات در کجاست شبیه سازی سیستم های کواناولین تصویر در تاریخ از سنقش رژیم غذایی در رشد و ابحثی درباره هوش و تفاوتهگالکانزوماب، دارویی جدیخودآگاهی و هوشیاريعامل کلیدی در کنترل کارآاگر تلاش انسان امروز برانورون های ردیاب حافظهبررسي علل احتمالي تغيير پیشینیان انسان از هفت میداروهای مصرفی در ام اسابزارهای دفاعی و بقای موناتوانی در شناسایی چهره تمساح حد واسط میان مغز کودرمان جدید میگرن با انتی فرگشت و تکامل تصادفی محض ارتوکين تراپی روشی جديد هفت چیز که عملکرد مغز تو تئوری تکامل امروز در درمروش مقابله مغز با محدودیمولتیپل اسکلروز در زنان از آغاز خلقت تا نگاه انساهوش مصنوعی در خدمت خلق وحتاثیر گیاه خواری بر رشد ورشته نوروایمونولوژی و نقمحل درک احساسات روحانیاز تکینگی تا مغز از مغز تهستي مادي ای که ما کوچکترتاثیر درجه حرارت بر عملکسفرنامه سفر به بم و جنوب آیا امکان بازسازی اندامهمغز ما کوچکتر از نیم نقطهاضطراب و ترسیک پیشنهاد خوب برای آسان تری فلوپرازینساخت شبکه عصبی مصنوعی با افزایش قدرت ادراکات و حسمغز بزرگ چالش است یا منفعبیست تمرین ساده برای جلوکودک ایرانی که هوش او از حافظه و اطلاعات در کجاست شباهت زیاد بین سلول هاي عاولین سلول مصنوعینقش زبان در سلطه و قدرت ابحثی درباره هوش و تفاوتهگامی در درمان بیماریهای خانواده پایدارعسل طبیعی موثر در کنترل بابزار هوش در حال ارتقا ازنوروپلاستیسیتی چیستبررسی و اپروچ جدید بر بیمپیشرفتی مستقل از ابزار هداروهای ضد بیماری ام اس واثر مضر مصرف طولانی مدت رنخاع ما تا پایین ستون فقرتنفس هوازی و میتوکندریدرمانهای بیماری پارکینسفراموش کارها باهوش تر هسارتباط میکروب روده و پارهفت سین یادگاری از میراث تئوری تکامل در پیشگیری و روش های صرفه جویی در ایجامواد کوانتومی جدید، ممکناز تلسکوپ گالیله تا تلسکهوش مصنوعی در خدمت خلق وحتاثیر گیاه خواری بر رشد ورشد مغز علت تمایل انسان بمحل درک احساسات روحانی داز تکینگی تا مغز از مغز تهستی ما پس از شروعی چگال تاثیر درجه حرارت بر عملکسفرنامه سفر به بم و جنوب آیا انسان با مغز بزرگش اخمغز مادران و کودکان در زماطلاعاتی عمومی در مورد میکی از علل محدودیت مغز امتسلیم شدن از نورون شروع مساختار شبکه های مغزی ثابافسردگی و اضطراب در بیمامغز بزرگ چالشهای پیش روالکتروتاکسی(گرایش و حرکمغز حریص برای خون، کلید تبیشتر کمردردها نیازی به کودکان خود را مشابه خود تحافظه و اطلاعات در کجاستشباهت زیاد بین سلول هاي عاوکرلیزوماب داروی جدید شنقش زبان در سلطه و قدرت ابحثی درباره احساسات متفاگاهی لازم است برای فهم و خطا در محاسبات چیزی کاملعصب حقوق نورولووابزار بقای موجود زنده از نوشیدن چای برای مغز مفید بررسی سیستم تعادلی بدن اپاسخ گیاهان در زمان خوردداروی فامپیریدین یا نورلاثرات مفید قهوهنخستین تصویر از سیاهچالهتنفس هوازی و میتوکندریدرک فرد دیگر و رفتارهای افراموشی همیشه هم بد نیستارتباط چاقی و کاهش قدرت بهمیشه عسل با موم بخوریمتا 20 سال آینده مغز شما به روش هایی ساده برای کاهش اموجود بی مغزی که می توانداز تلسکوپ گالیله تا تلسکهوش مصنوعی درمانگر کامپیتاثیر گیاه خواری بر رشد وزمین زیر خلیج فارس تمدنی محدودیت های حافظه و حافظاز تکینگی تا مغز از مغز تو هر کس تقوای خدا پیشه کنتاثیر درجه حرارت بر عملکسفرنامه سفر به بم و جنوب آیا احتمال دارد رویا از آمغز چون ابزار هوش است دلیاطلاعاتی عمومی در مورد میادگیری مهارت های جدید دتشنج چیستسخن پاک و ثابت